Samorząd zawodowy

Samorząd zawodowy to ustanowiona ustawą forma organizacji osób wykonujących określony zawód, której zadaniem jest reprezentowanie ich interesów oraz sprawowanie pieczy nad prawidłowym wykonywaniem zawodu. W polskim prawie dotyczy przede wszystkim zawodów zaufania publicznego, w których szczególne znaczenie mają kwalifikacje, etyka, niezależność i ochrona interesu publicznego.

Samorząd zawodowy nie jest częścią administracji rządowej ani samorządu terytorialnego. Jest odrębną organizacją publicznoprawną, działającą na podstawie ustawy i własnych organów. Zakres jej zadań, sposób tworzenia jednostek, zasady członkostwa oraz kompetencje organów określają przepisy dotyczące danego zawodu. W wielu samorządach członkostwo jest związane z prawem do wykonywania zawodu i ma charakter obowiązkowy.

Do typowych zadań samorządu zawodowego należą:

• reprezentowanie osób wykonujących dany zawód i ochrona ich praw,
• ustalanie lub współtworzenie zasad etyki zawodowej,
• nadzór nad przestrzeganiem prawa i standardów wykonywania zawodu,
• prowadzenie postępowań dyscyplinarnych oraz orzekanie w sprawach odpowiedzialności zawodowej w zakresie określonym ustawą,
• udział w kształceniu, szkoleniu i doskonaleniu zawodowym,
• prowadzenie postępowań dotyczących kwalifikacji, wpisu na listę lub dopuszczenia do wykonywania zawodu,
• współdziałanie z organami państwa i innymi instytucjami w sprawach związanych z wykonywaniem zawodu.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej przewiduje możliwość tworzenia samorządów zawodowych w drodze ustawy. Samorządy te mają reprezentować osoby wykonujące zawody zaufania publicznego i sprawować pieczę nad należytym wykonywaniem tych zawodów w granicach interesu publicznego i dla jego ochrony. Oznacza to, że samorząd łączy funkcje reprezentacyjne, organizacyjne, kontrolne i dyscyplinarne, a jego działalność nie może ograniczać się wyłącznie do ochrony interesów członków.

Przykładami są samorząd adwokacki, samorząd zawodowy pielęgniarek i położnych oraz samorządy architektów i inżynierów budownictwa. W przepisach budowlanych organy samorządu zawodowego uczestniczą także w rozstrzyganiu spraw odpowiedzialności zawodowej. 天天中彩票被