Sąd spadku

Sąd spadku to sąd właściwy do prowadzenia spraw związanych z dziedziczeniem po określonym spadkodawcy. Nie jest to odrębny rodzaj sądu, lecz oznaczenie sądu ustalone według przepisów o właściwości sądu w sprawach spadkowych. Co do zasady jest nim sąd rejonowy właściwy dla ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy. Jeżeli nie można go ustalić, właściwość określa się według położenia majątku spadkowego, a w dalszej kolejności według szczególnych reguł procesowych.

Zakres działania sądu spadku obejmuje w szczególności:

• stwierdzenie nabycia spadku oraz uchylenie albo zmianę wcześniejszego rozstrzygnięcia w tym zakresie,
• ustanowienie i nadzorowanie kuratora spadku, gdy nie jest ustalone, kto jest spadkobiercą,
• sporządzanie spisu inwentarza i inne czynności dotyczące zabezpieczenia spadku,
• rozpoznawanie spraw o dział spadku, w tym sporów o to, czy określony przedmiot należy do spadku,
• wydawanie zezwoleń w sprawach dotyczących majątku małoletniego, jeżeli przepisy dopuszczają właściwość sądu spadku obok sądu opiekuńczego.

Sąd spadku działa przede wszystkim w postępowaniu nieprocesowym. Może ustalać krąg spadkobierców, zakres ich praw oraz skład majątku spadkowego, a także podejmować czynności zabezpieczające i nadzorować zarząd majątkiem spadkowym. Jego właściwość ma znaczenie praktyczne, ponieważ wpływa na to, do którego sądu należy złożyć wniosek oraz który sąd jest uprawniony do podejmowania dalszych czynności w danej sprawie. W jednym postępowaniu mogą występować także zagadnienia rodzinne, na przykład związane z zarządem majątkiem dziecka, jednak określenie „sąd spadku” odnosi się przede wszystkim do funkcji sądu w sprawach dziedziczenia.