Rzeka

„Rzeka” w ustawie „Ochrona przyrody” oznacza każdy ciek naturalny, którego znaczenie ustala się zgodnie z przepisami Prawa wodnego wskazanymi w definicji. Nie chodzi więc wyłącznie o duże, powszechnie znane rzeki, lecz o taki rodzaj naturalnego przepływu wody, który spełnia kryteria określone w przepisach wodnych. O tym, czy konkretny ciek należy uznać za rzekę w rozumieniu ustawy, decyduje jego prawna kwalifikacja, a nie samo potoczne nazewnictwo lub zwyczajowe określenie używane przez mieszkańców.

Najważniejszym elementem tego pojęcia jest naturalny charakter cieku. Definicja odsyła przy tym do Prawa wodnego, dlatego pełne ustalenie zakresu hasła wymaga uwzględnienia znaczenia nadanego mu w tamtej ustawie. Odesłanie zapewnia spójność terminologii między regulacjami dotyczącymi ochrony przyrody i gospodarowania wodami. Dzięki temu ten sam obiekt może być oceniany według jednolitych kryteriów, niezależnie od tego, w jakim postępowaniu lub dokumencie jest wskazywany.

W praktyce definicja służy ustaleniu, jakie cieki są objęte przepisami ustawy „Ochrona przyrody”, gdy przepisy te odnoszą się do rzek. Ma znaczenie przy określaniu zakresu ochrony elementów środowiska związanych z wodami, a także przy interpretacji obowiązków i ograniczeń dotyczących obszarów, siedlisk lub działań oddziałujących na naturalne cieki. Pozwala odróżnić obiekt kwalifikowany jako rzeka na potrzeby ustawy od innych form obecności wody, których nie obejmuje to pojęcie.

Sformułowanie „każdy” wskazuje, że definicja ma obejmować wszystkie cieki spełniające wymagania wynikające z odesłania do Prawa wodnego, bez względu na ich rozmiar, znaczenie lokalne czy nazwę. Hasło ma zatem charakter prawny i funkcjonalny: nie opisuje rzeki wyłącznie w znaczeniu geograficznym, lecz określa, jak należy rozumieć ten obiekt przy stosowaniu przepisów o ochronie przyrody.