Rynki energii elektrycznej

„Rynki energii elektrycznej” to określenie zbiorcze obejmujące różne miejsca, mechanizmy i przedziały czasowe, w których odbywa się handel związany z energią elektryczną oraz funkcjonowaniem systemu elektroenergetycznego. Pojęcie to jest zdefiniowane w ustawie „Prawo energetyczne” i nie oznacza wyłącznie jednego rynku lub jednej formy obrotu.

W jego zakresie mieszczą się przede wszystkim:

• rynki pozagiełdowe, na których handel odbywa się poza giełdą,
• giełdy energii elektrycznej,
• rynek bilansujący energii elektrycznej, służący bilansowaniu zapotrzebowania i dostępnej energii,
• rynki dotyczące zdolności wytwórczych, czyli możliwości wytwarzania energii,
• rynki usług systemowych oraz usług elastyczności.

Rynki te służą nie tylko sprzedaży i zakupowi samej energii elektrycznej. Ich funkcją jest także obrót zdolnościami wytwórczymi, zapewnianie bilansowania oraz pozyskiwanie usług potrzebnych do działania systemu elektroenergetycznego. Usługi elastyczności wiążą się z możliwością dostosowywania wytwarzania, poboru lub innych parametrów do zmieniających się potrzeb systemu, w zakresie objętym definicją.

Definicja wskazuje również, że handel i świadczenie usług mogą odbywać się w różnych horyzontach czasowych. Obejmuje to rynki terminowe, dnia następnego, dnia bieżącego oraz rynki rzeczywistego czasu. Pozwala to rozróżnić obrót planowany z wyprzedzeniem od działań podejmowanych bliżej momentu dostawy lub w czasie rzeczywistym.

W praktyce pojęcie porządkuje różne formy organizacji obrotu energią i usługami związanymi z systemem. Ma znaczenie dla rozumienia przepisów ustawy, ponieważ wskazuje, że regulacją objęty jest szeroki zespół rynków służących zarówno handlowi, jak i utrzymaniu równowagi oraz elastyczności systemu elektroenergetycznego.