Kodeks postępowania cywilnego

Art. 911^8 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) reguluje procedurę egzekucji z instrumentów finansowych zapisanych na rachunku papierów wartościowych lub innym rachunku. Przepis ten wprowadza szczegółowe zasady, które muszą być przestrzegane przez komornika oraz podmioty prowadzące działalność maklerską. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych paragrafów tego artykułu.

#### § 1
Komornik przystępuje do egzekucji z instrumentów finansowych przez ich zajęcie. Zajęcie to obejmuje:
1. Zawiadomienie dłużnika o zakazie odbierania świadczeń oraz rozporządzania zajętymi instrumentami finansowymi, z wyjątkiem zleceń sprzedaży, o których mowa w § 2.
2. Zawiadomienie podmiotu prowadzącego działalność maklerską o charakterze egzekwowanych świadczeń, jeżeli egzekucja dotyczy świadczeń, o których mowa w art. 773 § 2^1.
3. Wezwanie podmiotu prowadzącego działalność maklerską do niewykonywania dyspozycji dłużnika, z wyjątkiem zleceń sprzedaży, oraz do przekazania zajętych sum pieniężnych komornikowi lub na rachunek depozytowy Ministra Finansów.

#### § 1^1
Komornik może doręczać pisma podmiotowi prowadzącemu działalność maklerską za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Podmiot prowadzący działalność maklerską może również wnosić pisma do komornika za pośrednictwem tego systemu, jeżeli z niego korzysta.

#### § 2
Jeżeli sumy pieniężne na rachunku dłużnika nie wystarczają na pokrycie egzekwowanego roszczenia, podmiot prowadzący działalność maklerską wzywa dłużnika do złożenia zlecenia sprzedaży instrumentów finansowych w terminie trzech dni. Wskazuje również, które instrumenty mają być przedmiotem sprzedaży.

#### § 2^1
Jeżeli zajęto instrumenty finansowe, które wcześniej były zajęte na podstawie postanowienia o zabezpieczeniu, dyspozycja dłużnika dotycząca zlecenia ich sprzedaży będzie wykonana po zajęciu dokonanym w egzekucji, pod warunkiem, że dłużnik złożył zlecenie sprzedaży w terminie określonym w art. 752^1.

#### § 3
Jeżeli dłużnik nie złoży zlecenia sprzedaży lub sprzedaż nie dojdzie do skutku, podmiot prowadzący działalność maklerską powiadamia wierzyciela, za pośrednictwem komornika, o instrumentach finansowych na rachunku. Wierzyciel ma dwa tygodnie na złożenie zlecenia sprzedaży wybranych instrumentów finansowych. W razie niezłożenia zlecenia lub niepowodzenia sprzedaży przez rok, egzekucja zostaje umorzona.

#### § 4
W przypadku zajęcia na rzecz kilku wierzycieli, zlecenie sprzedaży składa kurator ustanowiony zgodnie z art. 908, chyba że wierzyciele złożą zgodny wniosek o sprzedaż instrumentów finansowych. Termin dwutygodniowy liczy się od dnia powołania kuratora.

#### § 5
W razie zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej, gdy kwoty na rachunku nie wystarczają na pokrycie wszystkich należności, podmiot prowadzący działalność maklerską dokonuje wypłat na rzecz organu, który pierwszy dokonał zajęcia. Jeżeli nie można ustalić pierwszeństwa, wypłaty dokonuje się na rzecz organu, który dokonał zajęcia na poczet wyższej kwoty. Podmiot prowadzący działalność maklerską zawiadamia o zbiegu egzekucji właściwe organy egzekucyjne.

#### § 5^1
W przypadku zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej dotyczącej świadczeń, o których mowa w art. 773 § 2^1, podmiot prowadzący działalność maklerską dokonuje wypłat na rzecz sądowego organu egzekucyjnego i zawiadamia o zbiegu egzekucji właściwe organy egzekucyjne, wskazując na charakter egzekwowanych świadczeń.

#### § 5^2
Przepisy § 1-5^2 nie mają zastosowania do rachunku zbiorczego, o którym mowa w art. 8a ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

### Podsumowanie
Art. 911^8 k.p.c. wprowadza szczegółowe zasady dotyczące egzekucji z instrumentów finansowych zapisanych na rachunku papierów wartościowych. Przepis ten określa obowiązki komornika oraz podmiotów prowadzących działalność maklerską, w tym procedury zawiadamiania, zakazy rozporządzania zajętymi instrumentami oraz zasady sprzedaży instrumentów finansowych na zlecenie dłużnika lub wierzyciela. Przepis ten ma na celu zapewnienie skuteczności egzekucji oraz ochronę interesów wierzycieli.

Art. 328^13 Kodeksu spółek handlowych (KSH) wprowadza szczegółowe regulacje dotyczące udostępniania informacji o akcjonariuszach spółek niepublicznych, których akcje są zarejestrowane w depozycie papierów wartościowych. Przepis ten ma na celu zapewnienie przejrzystości struktury właścicielskiej spółek oraz umożliwienie spółkom i ich akcjonariuszom dostępu do kluczowych informacji o posiadaczach akcji.

#### Zakres informacji

Zgodnie z § 1, na żądanie spółki lub jej akcjonariusza, podmioty prowadzące rachunki papierów wartościowych są zobowiązane udostępnić, za pośrednictwem Krajowego Depozytu Papierów Wartościowych S.A. (KDPW), następujące informacje:
1. **Imiona i nazwiska albo firmy (nazwy)** akcjonariuszy.
2. **Miejsca zamieszkania albo siedziby oraz adresy albo adresy do doręczeń** akcjonariuszy.
3. **Liczbę oraz odrębne oznaczenia akcji** posiadanych przez poszczególnych akcjonariuszy.
4. **Informację o ustanowieniu zastawu albo użytkowania na akcjach**, ze wskazaniem liczby i odrębnych oznaczeń akcji objętych tym prawem oraz zastawnika albo użytkownika.
5. **Informację o upoważnieniu zastawnika albo użytkownika do wykonywania prawa głosu** z obciążonych akcji.

#### Rachunki zbiorcze

W przypadku akcji rejestrowanych na rachunkach zbiorczych, zgodnie z § 2, podmioty prowadzące te rachunki są zobowiązane udostępnić informacje o ogólnej liczbie oraz odrębnych oznaczeniach akcji zapisanych na tych rachunkach. Rachunki zbiorcze są definiowane w art. 8a ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

#### Procedura składania żądania

Zgodnie z § 3, żądanie udostępnienia informacji spółka składa do KDPW, natomiast akcjonariusz do podmiotu prowadzącego dla niego rachunek papierów wartościowych. W przypadku akcji rejestrowanych na rachunkach zbiorczych, akcjonariusz składa żądanie do podmiotu prowadzącego rachunek zbiorczy za pośrednictwem posiadacza tego rachunku. W takim przypadku konieczne jest jednoczesne wskazanie żądającego przez posiadacza rachunku zbiorczego jako osoby uprawnionej z akcji, których dotyczy żądanie, zgodnie z art. 8a ust. 4 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

#### Znaczenie przepisu

Art. 328^13 KSH ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia transparentności w strukturze właścicielskiej spółek niepublicznych. Umożliwia on spółkom oraz ich akcjonariuszom dostęp do istotnych informacji, co może być niezbędne w kontekście zarządzania spółką, podejmowania decyzji korporacyjnych, a także w sytuacjach konfliktowych, takich jak spory dotyczące praw do akcji.

#### Wnioski

Przepis ten wprowadza mechanizmy, które mają na celu ochronę interesów zarówno spółek, jak i ich akcjonariuszy, poprzez zapewnienie dostępu do kluczowych informacji o strukturze właścicielskiej. Jest to istotne narzędzie w zarządzaniu spółką oraz w procesach decyzyjnych, które mogą mieć wpływ na jej funkcjonowanie i rozwój.

Kodeks spółek handlowych (ksh)

Art. 412 Kodeksu spółek handlowych reguluje kwestię pełnomocnictwa akcjonariusza spółki publicznej. Zgodnie z tym przepisem, pełnomocnikiem akcjonariusza może być pośrednik, o którym mowa w ustawie o obrocie instrumentami finansowymi. Pełnomocnik wykonuje wszystkie uprawnienia akcjonariusza na walnym zgromadzeniu, chyba że treść pełnomocnictwa stanowi inaczej. Pełnomocnik może udzielić dalszego pełnomocnictwa, jeśli wynika to z treści pierwotnego pełnomocnictwa. Ponadto, pełnomocnik może reprezentować więcej niż jednego akcjonariusza i głosować odmiennie z akcji każdego akcjonariusza.

Warto zauważyć, że akcjonariusz spółki publicznej, posiadający akcje zapisane na rachunku zbiorczym, może ustanowić oddzielnych pełnomocników do wykonywania praw z akcji zapisanych na tym rachunku. Podobnie, akcjonariusz posiadający akcje zapisane na więcej niż jednym rachunku papierów wartościowych może ustanowić oddzielnych pełnomocników do wykonywania praw z akcji zapisanych na każdym z rachunków. Przepisy dotyczące wykonywania prawa głosu przez pełnomocnika stosuje się również do innych przedstawicieli.

Art. 182 Ordynacji podatkowej określa obowiązki banków oraz innych instytucji finansowych w zakresie udzielania informacji na żądanie organów podatkowych. Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla skutecznego prowadzenia postępowań podatkowych, umożliwiając organom podatkowym dostęp do istotnych danych finansowych podatników.

#### 1. Zakres obowiązków banków

Zgodnie z § 1, banki są zobowiązane do udzielania informacji na żądanie naczelnika urzędu skarbowego lub dyrektora izby administracji skarbowej. Informacje te mogą dotyczyć:
- posiadanych rachunków bankowych lub oszczędnościowych, liczby tych rachunków, obrotów i stanów tych rachunków;
- posiadanych rachunków pieniężnych lub rachunków papierów wartościowych, liczby tych rachunków, obrotów i stanów tych rachunków;
- zawartych umów kredytowych lub pożyczek pieniężnych, a także umów depozytowych;
- nabytych za pośrednictwem banków akcji Skarbu Państwa lub obligacji Skarbu Państwa, a także obrotu tymi papierami wartościowymi;
- obrotu wydawanymi przez banki certyfikatami depozytowymi lub innymi papierami wartościowymi.

#### 2. Rozszerzenie obowiązków na inne instytucje finansowe

§ 2 rozszerza obowiązki informacyjne na inne instytucje finansowe, takie jak zakłady ubezpieczeń, fundusze inwestycyjne, dobrowolne fundusze emerytalne, banki prowadzące działalność maklerską, domy maklerskie oraz spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe. W tym zakresie, instytucje te są zobowiązane do udzielania informacji dotyczących prowadzonych indywidualnych kont emerytalnych oraz indywidualnych kont zabezpieczenia emerytalnego.

#### 3. Obowiązki towarzystw funduszy inwestycyjnych

§ 3 nakłada na towarzystwa funduszy inwestycyjnych obowiązek sporządzania informacji o umorzonych jednostkach uczestnictwa na żądanie upoważnionego organu podatkowego. Przepis ten ma na celu zapewnienie pełnej transparentności w zakresie obrotu jednostkami uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych.

#### 4. Obowiązki podmiotów prowadzących rachunki zbiorcze

§ 4 dotyczy podmiotów prowadzących rachunki zbiorcze w rozumieniu przepisów ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. Podmioty te są zobowiązane do sporządzania informacji o wysokości dochodów (przychodów) przekazanych na rzecz podatników uprawnionych z papierów wartościowych zapisanych na takich rachunkach oraz o kwocie pobranego podatku.

#### 5. Forma żądania i nieodpłatność udzielania informacji

§ 5 precyzuje, że żądanie udzielenia informacji następuje w drodze postanowienia. Jest to istotne z punktu widzenia formalnoprawnego, gdyż zapewnia odpowiednią procedurę i dokumentację działań organów podatkowych. § 6 natomiast stanowi, że udzielenie informacji następuje nieodpłatnie, co eliminuje dodatkowe koszty związane z realizacją tych obowiązków przez instytucje finansowe.

### Wnioski

Art. 182 Ordynacji podatkowej jest kluczowym narzędziem w rękach organów podatkowych, umożliwiającym skuteczne prowadzenie postępowań podatkowych poprzez dostęp do szerokiego zakresu informacji finansowych podatników. Przepis ten wprowadza obowiązki informacyjne nie tylko dla banków, ale również dla innych instytucji finansowych, co zapewnia kompleksową kontrolę nad przepływami finansowymi podatników. Forma żądania w drodze postanowienia oraz nieodpłatność udzielania informacji dodatkowo wzmacniają transparentność i efektywność tego procesu.

Ordynacja podatkowa

Art. 30 Ordynacji podatkowej reguluje odpowiedzialność płatników i inkasentów za niewykonanie obowiązków związanych z poborem i wpłatą podatków. Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia prawidłowego funkcjonowania systemu podatkowego, gdyż określa sankcje za niewywiązanie się z obowiązków przez podmioty odpowiedzialne za pobór podatków.

#### § 1 i § 2
Zgodnie z § 1, płatnik odpowiada za podatek niepobrany lub pobrany, ale niewpłacony. Analogicznie, § 2 stanowi, że inkasent odpowiada za podatek pobrany, ale niewpłacony. Odpowiedzialność ta jest pełna i obejmuje cały majątek płatnika lub inkasenta, co podkreśla wagę obowiązków nałożonych na te podmioty.

#### § 3 i § 4
W przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków przez płatnika lub inkasenta, organ podatkowy wydaje decyzję o odpowiedzialności podatkowej, określając wysokość należności z tytułu niepobranego lub pobranego, a niewpłaconego podatku. Jest to formalny akt administracyjny, który ma na celu egzekwowanie należności podatkowych.

#### § 5
Przepisy § 1-4 nie mają zastosowania, jeżeli odrębne przepisy stanowią inaczej lub jeżeli podatek nie został pobrany z winy podatnika. W takich przypadkach odpowiedzialność spoczywa na podatniku, co również jest formalizowane decyzją organu podatkowego.

#### § 6
Odpowiedzialność płatnika nie może być wyłączona ani ograniczona, jeżeli płatnik i podatnik są podmiotami powiązanymi, podmiotami kontrolowanymi lub kontrolującymi, mają rezydencję podatkową w krajach stosujących szkodliwą konkurencję podatkową, lub są zarządzani lub kontrolowani przez podmioty o charakterze powierniczym. Przepis ten ma na celu zapobieganie nadużyciom podatkowym i unikaniu opodatkowania poprzez skomplikowane struktury korporacyjne.

#### § 7
W przypadkach, gdy podatek nie został pobrany z uwagi na niewykonanie obowiązków przez podmioty prowadzące rachunki papierów wartościowych lub rachunki zbiorcze, odpowiedzialność za podatek niepobrany ponosi podmiot dokonujący wypłaty. Jest to istotne w kontekście transakcji finansowych, gdzie odpowiedzialność za pobór podatku może być trudna do ustalenia.

#### § 8
Jeżeli złożone przez emitenta oświadczenie jest niezgodne z rzeczywistością, odpowiedzialność za podatek niepobrany ponosi emitent. Przepis ten ma na celu zapewnienie rzetelności informacji przekazywanych przez emitentów papierów wartościowych.

#### § 9
Decyzję o odpowiedzialności podatkowej organ podatkowy może wydać również po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego, co daje organom podatkowym elastyczność w egzekwowaniu należności podatkowych.

### Podsumowanie
Art. 30 Ordynacji podatkowej jest kluczowym narzędziem w rękach organów podatkowych, umożliwiającym skuteczne egzekwowanie obowiązków podatkowych od płatników i inkasentów. Przepis ten podkreśla wagę odpowiedzialności tych podmiotów za prawidłowe wykonanie obowiązków związanych z poborem i wpłatą podatków, a także wprowadza mechanizmy zapobiegające nadużyciom podatkowym.

Przepis wskazuje, że zaświadczenie dotyczące dochodu lub przychodu przekazanego przez podmiot prowadzący rachunek zbiorczy oraz pobranego podatku ma mieć określoną, jednolitą formę. Szczegółowy układ i zakres informacji, które powinny znaleźć się w tym dokumencie, nie wynikają z samego paragrafu, lecz z załącznika do rozporządzenia. Oznacza to, że właściwy dokument należy sporządzać zgodnie z zamieszczonym tam wzorem.

w sprawie określenia wzoru zaświadczenia o wysokości dochodu (przychodu) przekazanego przez podmiot prowadzący rachunek zbiorczy oraz o wysokości pobranego podatku

Reguła oznacza, że bank powierniczy, który prowadzi rachunki zbiorcze, powinien stosować zasady przewidziane w tym oddziale dla firmy inwestycyjnej. Nie chodzi o dosłowne przeniesienie wszystkich rozwiązań, lecz o ich zastosowanie z uwzględnieniem roli i charakteru banku powierniczego. Przepis wskazuje więc, że te banki są objęte odpowiednimi regulacjami tego oddziału.

w sprawie trybu i warunków postępowania firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, oraz banków powierniczych

Przepis wskazuje, jakie zasady stosować przy ustanawianiu zabezpieczenia na instrumentach finansowych zapisanych na rachunku zbiorczym. Jeżeli szczegółowa regulacja dotycząca takiego rachunku nie rozstrzyga danej kwestii, zastosowanie mają pozostałe przepisy tego samego rozdziału. Oznacza to, że przepisy rozdziału uzupełniają regulacje zawarte w tym oddziale, ale tylko w zakresie, którego oddział nie określa.

Przepis rozszerza zastosowanie zasad opisanych w tym oddziale. Należy je odpowiednio stosować także wtedy, gdy instrumenty finansowe są rejestrowane poza rachunkami papierów wartościowych, rachunkami zbiorczymi oraz ewidencją. Oznacza to, że firma inwestycyjna powinna uwzględnić te zasady w swoim postępowaniu również przy innych sposobach rejestrowania instrumentów finansowych, z odpowiednim dostosowaniem do takiej sytuacji.

Firma inwestycyjna może przekazać bankowi informacje wskazane w § 90 ust. 2 pkt 6 tylko wtedy, gdy klient albo osoba uprawniona z instrumentów finansowych zapisanych na rachunku zbiorczym upoważniła bank do uzyskiwania informacji o stanie swoich rachunków, a także o dotyczącej ich ewidencji lub rejestrach. Przepis określa więc podstawę przekazania informacji: jest nią upoważnienie udzielone bankowi przez właściwą osobę.

Rachunek zbiorczy

Rachunek zbiorczy w przepisach

Kodeks postępowania cywilnego2 przepisy

Kodeks spółek handlowych (ksh)3 przepisy

Ordynacja podatkowa2 przepisy

w sprawie określenia wzoru zaświadczenia o wysokości dochodu (przychodu) przekazanego przez podmiot prowadzący rachunek zbiorczy oraz o wysokości pobranego podatku1 przepis

w sprawie trybu i warunków postępowania firm inwestycyjnych, banków, o których mowa w art. 70 ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, oraz banków powierniczych4 przepisy