Program lekowy

Program lekowy to szczególna forma programu zdrowotnego, wyodrębniona w ustawie „o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych”. Pojęcie to obejmuje nie tylko sam lek, lecz także sposób jego ujęcia w systemie świadczeń finansowanych ze środków publicznych.

Aby dane rozwiązanie mogło być uznane za program lekowy, muszą być spełnione określone przesłanki:

• program musi być programem zdrowotnym w rozumieniu art. 5 pkt 30 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych;
• musi obejmować technologię lekową, czyli rozwiązanie wykorzystujące lek, określoną substancję czynną, wskazanie oraz grupę pacjentów, albo środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego;
• koszt tej technologii lub środka nie może być już zawarty w kosztach innego świadczenia gwarantowanego.

Istotne jest więc powiązanie konkretnej substancji czynnej z określonym zastosowaniem i populacją pacjentów. Ten sam lek może być oceniany w kontekście programu lekowego tylko w odniesieniu do wskazania i grupy osób, dla których został w nim ujęty. Znaczenie ma również to, czy finansowanie danego rozwiązania zostało już uwzględnione w innym świadczeniu gwarantowanym. Jeżeli nie, może ono zostać wyodrębnione jako element programu lekowego.

Definicja rozgranicza zatem program lekowy od świadczeń, w których koszt leku albo środka żywieniowego jest już elementem ogólnego finansowania. W praktyce pozwala wskazać, że określona terapia lub żywienie medyczne stanowią odrębny przedmiot organizacji i finansowania w systemie refundacji, a nie jedynie część innego świadczenia. Pojęcie ma znaczenie przy kwalifikowaniu technologii do odpowiedniej formy finansowania oraz przy ustalaniu, dla jakiego wskazania i jakiej populacji pacjentów program jest przeznaczony. Definicja obejmuje również środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, pod warunkiem że ich koszt nie jest składową kosztową innych świadczeń gwarantowanych.