Prawnik zagraniczny

„Prawnik zagraniczny” to ustawowe określenie osoby należącej do jednej z dwóch kategorii prawników: prawnika z Unii Europejskiej albo prawnika spoza Unii Europejskiej. Jest to zatem pojęcie zbiorcze, które obejmuje prawników zagranicznych niezależnie od tego, do której z tych grup zostali zaliczeni. Podział ten ma znaczenie dla stosowania przepisów dotyczących świadczenia pomocy prawnej w Polsce.

Definicja znajduje się w ustawie o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej. Służy wyznaczeniu kręgu osób, których działalność w zakresie pomocy prawnej na terytorium Polski jest objęta regulacją tej ustawy. Dzięki temu przepisy mogą posługiwać się jednym pojęciem odnoszącym się zarówno do prawników związanych z państwami Unii Europejskiej, jak i do prawników pochodzących spoza tego obszaru, choć ich sytuacja prawna może być regulowana w odmienny sposób.

W praktyce określenie to pozwala odróżnić prawników zagranicznych od osób wykonujących krajowe zawody prawnicze, takich jak adwokaci i radcowie prawni, oraz wskazać, kogo dotyczą określone obowiązki ewidencyjne, informacyjne lub organizacyjne. Nie oznacza ono jednej dodatkowej profesji, lecz kategorię prawników wyodrębnioną na potrzeby przepisów o transgranicznym świadczeniu pomocy prawnej.

Pojęcie ma również znaczenie w regulacjach dotyczących samorządu zawodowego. Prawnicy zagraniczni są uwzględniani obok adwokatów, radców prawnych i aplikantów na odpowiednich listach prowadzonych przez właściwe organy samorządowe. Informacje o tych osobach mogą być udostępniane za pośrednictwem systemów teleinformatycznych, co ułatwia identyfikację osób objętych ustawową kategorią oraz dostęp do danych o ich statusie. Zakres zastosowania pojęcia zawsze wynika z konkretnego przepisu, w którym ustawodawca posługuje się nim jako wspólnym oznaczeniem obu grup prawników.