Powołanie członka

Powołanie członka oznacza ustanowienie określonej osoby w skład organu, zespołu albo innego ciała działającego na podstawie przepisów prawa lub statutu. Jest to czynność, która prowadzi do uzyskania przez tę osobę statusu członka i związanych z nim praw oraz obowiązków. Termin ten dotyczy przede wszystkim organów osób prawnych, spółek, fundacji, funduszy oraz zespołów i rad wykonujących zadania publiczne.

Sposób powołania wynika z właściwych przepisów albo aktu ustrojowego danego podmiotu. Może polegać w szczególności na podjęciu uchwały, wyznaczeniu przez uprawniony organ, dokonaniu aktu przez fundatora albo wskazaniu członka przez określoną grupę podmiotów. Niekiedy członków powołuje jeden organ, a niekiedy skład ciała tworzą osoby wskazane przez różne organy lub instytucje. Przepisy mogą także określać liczbę członków, wymagania wobec kandydatów, tryb głosowania, w tym głosowanie tajne, oraz przesłanki odwołania.

Powołanie może rozpoczynać kadencję oznaczoną w latach albo trwać do czasu odwołania lub wystąpienia innego zdarzenia przewidzianego w prawie. Nie zawsze jest równoznaczne z rozpoczęciem pełnienia funkcji w tej samej chwili. Skutek może zależeć od treści uchwały, dokonania wyboru, złożenia oświadczenia, objęcia funkcji albo spełnienia dodatkowych warunków. Z powołaniem wiąże się zwykle uzyskanie prawa do udziału w pracach organu, wykonywania głosu i realizowania ustawowych lub statutowych zadań. Może ono również wpływać na odpowiedzialność członka oraz jego prawo do wynagrodzenia.

Powołanie należy odróżnić od mandatu i kadencji. Powołanie jest zdarzeniem prowadzącym do ustanowienia członka, mandat oznacza umocowanie do wykonywania praw i obowiązków, a kadencja określa okres, na który funkcja została ustanowiona. Zakończenie kadencji, wygaśnięcie mandatu i odwołanie mogą nastąpić w odmienny sposób. W Kodeksie spółek handlowych oraz w przepisach dotyczących fundacji rodzinnej powołanie odnosi się głównie do członków organów. W prawie publicznym obejmuje także członków rad, komisji i zespołów powoływanych do wykonywania określonych zadań.