Ordynacja podatkowa

Art. 20z Ordynacji podatkowej wprowadza istotne postanowienie dotyczące możliwości wypowiedzenia porozumienia podatkowego przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) w przypadku rozwiązania umowy o współdziałanie. Aby zrozumieć pełne znaczenie tego przepisu, należy rozważyć kilka kluczowych aspektów.

1. **Kontekst umowy o współdziałanie**:
   Umowa o współdziałanie jest specyficznym rodzajem porozumienia między podatnikiem a organami podatkowymi, mającym na celu zapewnienie większej przejrzystości i zgodności działań podatnika z przepisami prawa podatkowego. Tego rodzaju umowy są zawierane w ramach tzw. Programu Współdziałania, który ma na celu poprawę relacji między administracją skarbową a podatnikami, promowanie dobrowolnego przestrzegania przepisów podatkowych oraz zwiększenie efektywności poboru podatków.

2. **Porozumienie podatkowe**:
   Porozumienie podatkowe, o którym mowa w rozdziale 2 Ordynacji podatkowej, jest formalnym uzgodnieniem między podatnikiem a organami podatkowymi dotyczącym określonych kwestii podatkowych. Może ono dotyczyć m.in. sposobu rozliczania podatków, interpretacji przepisów czy też ustalenia wysokości zobowiązań podatkowych.

3. **Rozwiązanie umowy o współdziałanie**:
   Rozwiązanie umowy o współdziałanie może nastąpić z różnych przyczyn, zarówno z inicjatywy podatnika, jak i organów podatkowych. Może to być wynikiem naruszenia warunków umowy, zmiany sytuacji prawnej lub finansowej podatnika, czy też innych okoliczności, które uniemożliwiają dalsze współdziałanie.

4. **Uprawnienie Szefa KAS do wypowiedzenia porozumienia podatkowego**:
   Art. 20z daje Szefowi KAS uprawnienie do wypowiedzenia porozumienia podatkowego w momencie rozwiązania umowy o współdziałanie. Jest to istotne narzędzie, które pozwala organom podatkowym na zakończenie formalnych uzgodnień z podatnikiem, gdy dalsze współdziałanie nie jest możliwe lub celowe. Wypowiedzenie porozumienia podatkowego oznacza, że ustalenia zawarte w tym porozumieniu przestają obowiązywać, co może mieć istotne konsekwencje dla podatnika, w tym konieczność ponownego ustalenia zobowiązań podatkowych zgodnie z ogólnymi przepisami prawa podatkowego.

5. **Znaczenie dla podatników**:
   Dla podatników, którzy zawarli umowę o współdziałanie i porozumienie podatkowe, art. 20z stanowi istotne przypomnienie o konieczności przestrzegania warunków umowy oraz utrzymania dobrych relacji z organami podatkowymi. Rozwiązanie umowy o współdziałanie i wypowiedzenie porozumienia podatkowego może prowadzić do niepewności podatkowej i konieczności ponownego ustalenia zobowiązań podatkowych.

Podsumowując, art. 20z Ordynacji podatkowej wprowadza mechanizm, który pozwala Szefowi KAS na wypowiedzenie porozumienia podatkowego w przypadku rozwiązania umowy o współdziałanie. Jest to narzędzie mające na celu zapewnienie, że porozumienia podatkowe są zawierane i utrzymywane jedynie w sytuacjach, gdy istnieje rzeczywista możliwość i wola współdziałania między podatnikiem a organami podatkowymi.

Art. 20zc Ordynacji podatkowej wprowadza istotne ograniczenia i zasady dotyczące zawierania porozumień podatkowych. Przepis ten ma na celu zapewnienie przejrzystości i skuteczności w procesie zawierania takich porozumień, a także ochronę interesów Skarbu Państwa. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### 1. Zakres wyłączeń

Art. 20zc stanowi, że porozumienie podatkowe nie może zostać zawarte w zakresie czynności i zdarzeń objętych:
- toczącym się postępowaniem podatkowym,
- kontrolą podatkową,
- kontrolą celno-skarbową,
- postępowaniem przed sądem administracyjnym.

Ponadto, porozumienie nie może być zawarte, jeśli sprawa została już rozstrzygnięta co do istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego. Ograniczenia te mają na celu uniknięcie sytuacji, w której podatnik mógłby próbować negocjować warunki podatkowe w trakcie trwających procedur kontrolnych lub sądowych, co mogłoby prowadzić do nadużyć i destabilizacji systemu podatkowego.

#### 2. Odmowa zawarcia porozumienia

W przypadku odmowy zawarcia porozumienia podatkowego, Szef Krajowej Administracji Skarbowej jest zobowiązany do wskazania przyczyn odmowy wraz z uzasadnieniem. Jest to istotne z punktu widzenia przejrzystości i uczciwości postępowania, ponieważ podatnik ma prawo znać powody, dla których jego wniosek został odrzucony.

#### 3. Odpowiednie stosowanie przepisów

Art. 20zc odwołuje się do szeregu innych przepisów, które mają być stosowane odpowiednio w kontekście porozumień podatkowych. W szczególności:

- Do porozumienia podatkowego w sprawie, o której mowa w art. 20zb pkt 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 14c § 1.
- Do porozumienia podatkowego w sprawie, o której mowa w art. 20zb pkt 2, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 16 października 2019 r. o rozstrzyganiu sporów dotyczących podwójnego opodatkowania oraz zawieraniu uprzednich porozumień cenowych, z pewnymi modyfikacjami dotyczącymi opłat i obowiązku przedstawienia dokumentów.
- Do porozumienia podatkowego, o którym mowa w art. 20zb pkt 3, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, z modyfikacjami dotyczącymi obowiązku przedstawienia dokumentów i opłat.

#### 4. Opłaty i dokumentacja

Przepis precyzuje, że opłaty związane z zawarciem porozumienia podatkowego pobiera się po jego zawarciu i wynoszą one 50% kwot określonych w odpowiednich przepisach. Ponadto, obowiązek przedstawienia dokumentów lub informacji nie dotyczy tych, które zostały już przekazane Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej w ramach umowy o współdziałanie lub audytu podatkowego. Jest to istotne uproszczenie dla podatników, którzy już wcześniej współpracowali z administracją skarbową.

### Podsumowanie

Art. 20zc Ordynacji podatkowej wprowadza klarowne zasady dotyczące zawierania porozumień podatkowych, jednocześnie zabezpieczając interesy Skarbu Państwa i zapewniając przejrzystość procedur. Ograniczenia dotyczące zakresu czynności i zdarzeń, w których porozumienie może być zawarte, oraz obowiązek uzasadnienia odmowy zawarcia porozumienia, stanowią istotne elementy tego przepisu. Dodatkowo, odpowiednie stosowanie przepisów innych ustaw oraz uproszczenia dotyczące opłat i dokumentacji, mają na celu ułatwienie procesu zawierania porozumień podatkowych dla podatników.

Art. 20zd Ordynacji podatkowej wprowadza mechanizm konsultacyjny, który ma na celu zapewnienie, że porozumienia podatkowe zawierane przez Szefa Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) są dobrze przemyślane i uwzględniają różne aspekty prawne oraz praktyczne. Przepis ten określa, z kim Szef KAS może zasięgnąć opinii przed zawarciem porozumienia podatkowego, w zależności od rodzaju sprawy, której porozumienie dotyczy.

#### 1. Konsultacje z Dyrektorem Krajowej Informacji Skarbowej lub naczelnikiem urzędu skarbowego

W przypadku porozumienia podatkowego dotyczącego sprawy, o której mowa w art. 20zb pkt 1, Szef KAS może zasięgnąć opinii:
- Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (KIS), lub
- naczelnika urzędu skarbowego właściwego dla podatnika będącego stroną umowy o współdziałanie.

Art. 20zb pkt 1 odnosi się do porozumień podatkowych dotyczących interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach podatników. Konsultacje z Dyrektorem KIS lub naczelnikiem urzędu skarbowego mają na celu uzyskanie specjalistycznej wiedzy i opinii, które mogą pomóc w prawidłowej interpretacji przepisów oraz w ocenie ryzyka podatkowego.

#### 2. Konsultacje z Radą do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania

W przypadku porozumienia podatkowego, o którym mowa w art. 20zb pkt 3, Szef KAS może zasięgnąć opinii Rady do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania. Art. 20zb pkt 3 dotyczy porozumień podatkowych mających na celu przeciwdziałanie unikaniu opodatkowania.

Rada do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania jest organem doradczym, który ma na celu wspieranie administracji skarbowej w identyfikacji i przeciwdziałaniu agresywnym praktykom podatkowym. Konsultacje z Radą mają na celu zapewnienie, że porozumienia podatkowe są zgodne z polityką przeciwdziałania unikaniu opodatkowania i nie prowadzą do nadużyć podatkowych.

#### 3. Stosowanie przepisu art. 119h § 3

Przepis art. 119h § 3 Ordynacji podatkowej, do którego odwołuje się art. 20zd, dotyczy procedury wydawania opinii przez Radę do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania. Zgodnie z tym przepisem, opinia Rady jest wydawana w terminie 60 dni od dnia otrzymania wniosku, a w szczególnie skomplikowanych przypadkach termin ten może być przedłużony o kolejne 30 dni.

#### Podsumowanie

Art. 20zd Ordynacji podatkowej wprowadza ważny mechanizm konsultacyjny, który ma na celu zapewnienie, że porozumienia podatkowe są zawierane w sposób przemyślany i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego. Konsultacje z Dyrektorem KIS, naczelnikiem urzędu skarbowego oraz Radą do Spraw Przeciwdziałania Unikaniu Opodatkowania mają na celu uzyskanie specjalistycznej wiedzy i opinii, które mogą pomóc w prawidłowej interpretacji przepisów oraz w ocenie ryzyka podatkowego i przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania.

Art. 295d Ordynacji podatkowej reguluje kwestie dostępu do informacji zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa, które są przekazywane przez podatników i inwestorów w ramach współdziałania z organami podatkowymi oraz w toku zawierania porozumień inwestycyjnych.

#### 1. Zakres podmiotowy i przedmiotowy

Przepis ten określa, że dostęp do informacji zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa przysługuje:
- Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej (KAS),
- pracownikom i funkcjonariuszom KAS upoważnionym przez Szefa KAS do realizacji zadań związanych z przeprowadzaniem audytu podatkowego oraz ich przełożonym,
- organom podatkowym, które wydają opinie przed zawarciem porozumienia podatkowego, o którym mowa w art. 20zb,
- ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych oraz pracownikom upoważnionym przez ten organ do realizacji zadań związanych z zawarciem, zmianą oraz wypowiedzeniem porozumienia inwestycyjnego.

#### 2. Definicja tajemnicy przedsiębiorstwa

Tajemnica przedsiębiorstwa jest definiowana zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zgodnie z tym przepisem, tajemnicą przedsiębiorstwa są informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji lub nie są łatwo dostępne dla takich osób, pod warunkiem że uprawniony do korzystania z informacji podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.

#### 3. Warunki dostępu do informacji

Dostęp do informacji zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa jest ograniczony do określonych organów i osób, które są bezpośrednio zaangażowane w realizację zadań związanych z audytem podatkowym, wydawaniem opinii przed zawarciem porozumienia podatkowego oraz zawieraniem, zmianą i wypowiadaniem porozumienia inwestycyjnego.

#### 4. Obowiązek wykazania tajemnicy przedsiębiorstwa

Przepis wprowadza obowiązek wykazania przez przedsiębiorcę, że przekazane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. W przypadku niewykazania tego faktu, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie uznania tych informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa.

#### 5. Procedura odmowy uznania tajemnicy przedsiębiorstwa

Jeżeli przedsiębiorca nie wykazał, że przekazane informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa, organ podatkowy ma prawo wydać postanowienie o odmowie uznania tych informacji za tajemnicę przedsiębiorstwa. Przepis nie precyzuje jednak szczegółowej procedury ani kryteriów, na podstawie których organ podatkowy dokonuje oceny, co może prowadzić do pewnych niejasności i potencjalnych sporów.

#### 6. Znaczenie praktyczne

Art. 295d ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców, którzy wchodzą w interakcje z organami podatkowymi i inwestycyjnymi. Przepis ten zapewnia ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa, ale jednocześnie nakłada na przedsiębiorców obowiązek wykazania, że przekazane informacje rzeczywiście stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. W praktyce oznacza to konieczność starannego przygotowania dokumentacji i argumentacji na wypadek ewentualnych sporów z organami podatkowymi.

#### 7. Wnioski

Art. 295d Ordynacji podatkowej stanowi ważny element ochrony tajemnicy przedsiębiorstwa w kontekście współdziałania z organami podatkowymi i inwestycyjnymi. Przedsiębiorcy powinni być świadomi obowiązków związanych z wykazaniem tajemnicy przedsiębiorstwa oraz potencjalnych konsekwencji niewykazania tego faktu. Przepis ten podkreśla również znaczenie transparentności i rzetelności w relacjach z organami podatkowymi.

Porozumienie podatkowe

Porozumienie podatkowe w przepisach

Ordynacja podatkowa9 przepisów