Przejdź do treści

Hasło słownika

Pomnik

Występuje w 9 aktach prawnych, w sumie 11 razy.

  • 9akty prawne
  • 11przepisy

Pomnik - definicja

W ustawie „Ochrona dziedzictwa narodowego związanego z nazwami obiektów przestrzeni publicznej oraz pomnikami” pojęcie „pomnik” ma znaczenie szersze niż potoczne określenie pojedynczej rzeźby lub posągu. Obejmuje ono różne formy upamiętnienia, ale tylko wtedy, gdy znajdują się na nieruchomości należącej do jednostki samorządu terytorialnego albo pozostającej w jej posiadaniu. Taką nieruchomość może posiadać również związek jednostek samorządu terytorialnego lub związek metropolitalny.

W zakres tego pojęcia mogą wchodzić w szczególności:

  • kopce, obeliski i kolumny,
  • rzeźby, posągi i popiersia,
  • kamienie pamiątkowe,
  • płyty oraz tablice pamiątkowe.

Istotne są więc dwa elementy. Pierwszym jest forma obiektu, która musi odpowiadać jednej z wymienionych kategorii albo mieścić się w podobnym sposobie upamiętnienia. Drugim jest związek obiektu z nieruchomością samorządową, rozumiany jako własność albo posiadanie przez wskazany podmiot samorządowy. Sama nazwa obiektu lub jego pamiątkowy charakter nie przesądza jeszcze o zakwalifikowaniu go jako pomnika w tym ustawowym znaczeniu.

Takie ujęcie służy wyznaczeniu zakresu przepisów dotyczących pomników, w szczególności obiektów znajdujących się w przestrzeni publicznej i pozostających pod władztwem samorządu. W praktyce definicja pomaga ustalić, czy dany obiekt podlega regulacjom ustawy, na przykład w sprawach związanych z jego wzniesieniem oraz oceną zgodności z ustawowymi warunkami. Ma to znaczenie także przy analizie uchwał samorządowych dotyczących pomników.

Słowo „pomnik” występuje również w innych przepisach, gdzie jego znaczenie zależy od kontekstu. Może odnosić się do obiektów objętych zakazem propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego, a także do pomników położonych na cmentarzach i grobach wojennych. W przepisach określających granice Pomników Zagłady oznacza natomiast element nazwy i opisu szczególnych obszarów pamięci oraz ich stref ochronnych. W każdym przypadku warto więc sprawdzić, czy chodzi o definicję z ustawy samorządowej, czy o odrębne, szczególne znaczenie użyte w danym akcie.

Opracowanie redakcyjne Kancelarium. Ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Pomnik w przepisach

Wszystkie hasła na literę P