Podmiot prowadzący system

„Podmiot prowadzący system” to podmiot odpowiedzialny za organizację i funkcjonowanie systemu płatności albo systemu rozrachunku papierów wartościowych, a w szczególności za określanie zasad, według których uczestnicy wykonują zlecenia rozrachunku. Definicja tego pojęcia wynika z ustawy „Ostateczność rozrachunku w systemach płatności i systemach rozrachunku papierów wartościowych oraz zasady nadzoru nad tymi systemami”.

Zakres pojęcia obejmuje kilka kategorii podmiotów. Należą do nich:

• CCP, czyli centralny kontrpartner,
• agent rozrachunkowy,
• izba rozliczeniowa, w tym izba rozliczeniowa lub izba rozrachunkowa działająca na podstawie przepisów o obrocie instrumentami finansowymi,
• inne podmioty, które ustanawiają wspólne dla uczestników systemu reguły realizacji zleceń rozrachunku.

Istotą tej definicji jest funkcja pełniona przez dany podmiot, a nie tylko jego nazwa lub forma organizacyjna. Podmiot prowadzący system wyznacza ramy jego działania, ustala jednolite zasady obsługi zleceń i zapewnia ich stosowanie wobec uczestników. Dzięki temu rozrachunek może odbywać się według wcześniej określonych, wspólnych reguł, a prawa i obowiązki uczestników są powiązane z działaniem konkretnego systemu.

Pojęcie ma znaczenie dla stosowania przepisów o ostateczności rozrachunku. Pozwala wskazać podmiot, którego zasady organizują wykonywanie zleceń i którego system podlega regulacjom dotyczącym skuteczności rozrachunku oraz nadzoru. W praktyce ułatwia ustalenie, kto odpowiada za ustanowienie reguł działania systemu i kto jest właściwy dla jego organizacji.

Termin pojawia się także w przepisach prawa upadłościowego. Ma tam znaczenie przy ocenie skutków określonych czynności dotyczących uczestnika systemu oraz przy stosowaniu szczególnych zasad odnoszących się do zleceń rozrachunku w razie ogłoszenia upadłości. Pojęcie służy więc powiązaniu regulacji systemowych z ochroną prawidłowego i niezakłóconego rozrachunku.