Osoba zainteresowana

„Osoba zainteresowana” to określenie używane w polskim prawie wobec osoby, której praw, obowiązków, sytuacji prawnej albo innego uzasadnionego interesu dotyczy określona sprawa, czynność lub postępowanie. Termin ten nie ma jednej, ogólnej definicji obowiązującej we wszystkich dziedzinach prawa. Jego znaczenie wynika przede wszystkim z przepisu, w którym został użyty, oraz z charakteru danej sprawy.

Osoba zainteresowana nie musi być stroną postępowania. Strona ma status określony przez przepisy i z tego statusu wynikają wskazane w ustawie uprawnienia procesowe. Osoba zainteresowana może natomiast pozostawać poza głównym sporem, ale mieć związek ze sprawą albo być narażona na skutki rozstrzygnięcia. W zależności od regulacji może to być osoba fizyczna, osoba prawna albo inny podmiot.

W praktyce określenie to może oznaczać w szczególności:

• osobę, która może składać wnioski lub przedstawiać informacje, mimo że nie jest stroną;
• osobę, którą należy zawiadomić o posiedzeniu, czynności procesowej albo wydanym rozstrzygnięciu;
• osobę, której interes może zostać uwzględniony przy zabezpieczeniu dowodu, mienia lub innych przedmiotów;
• osobę uczestniczącą w czynności prawnej lub gospodarczą zainteresowaną jej skutkami, na przykład przy zawiadomieniu spółki o przejściu udziału albo ustanowieniu zastawu.

Termin występuje między innymi w postępowaniu karnym, cywilnym i w regulacjach dotyczących spraw administracyjnych, rejestrowych, wojskowych oraz zawodowych. W postępowaniu cywilnym może odnosić się do osób zawiadamianych o posiedzeniu albo zainteresowanych sprawą o uznanie za zmarłego. W postępowaniu karnym przepisy mogą przyznawać osobom zainteresowanym prawo składania wniosków lub nakazywać doręczenie im określonego postanowienia.

Samo uznanie za osobę zainteresowaną nie daje automatycznie wszystkich praw strony ani uczestnika postępowania. Zakres uprawnień, obowiązków i sposobu zawiadamiania zależy od konkretnej podstawy prawnej. Celowe jest więc odróżnianie tego pojęcia od terminów takich jak strona, uczestnik postępowania, wnioskodawca czy pokrzywdzony.