Art. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego reguluje procedurę zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych przed ich rozpoczęciem. Przepis ten ma na celu zapewnienie odpowiedniego nadzoru i koordynacji działań geodezyjnych oraz kartograficznych, co jest kluczowe dla utrzymania spójności i aktualności danych geodezyjnych i kartograficznych w Polsce.

#### 1. Adresaci zgłoszenia

Zgłoszenie prac geodezyjnych lub kartograficznych musi być skierowane do odpowiednich organów w zależności od celu i charakteru prac:
- **Główny Geodeta Kraju**: Zgłoszenie jest wymagane w przypadku prac takich jak wykonanie zobrazowań lotniczych, numerycznego modelu terenu lub ortofotomapy, chyba że prace te są wykonywane na zamówienie Głównego Geodety Kraju.
- **Właściwy miejscowo starosta**: Zgłoszenie jest wymagane w przypadku prac takich jak wznowienie znaków granicznych, wyznaczenie punktów granicznych, ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektów budowlanych, sporządzenie mapy z projektem podziału nieruchomości, sporządzenie projektu scalenia i podziału nieruchomości, sporządzenie mapy do celów prawnych, sporządzenie mapy do celów projektowych, sporządzenie projektu scalenia lub wymiany gruntów, sporządzenie dokumentacji geodezyjnej na potrzeby rozgraniczenia nieruchomości oraz inne czynności geodezyjne mogące skutkować zmianą w bazach danych.

#### 2. Termin zgłoszenia

Zgłoszenie prac geodezyjnych może nastąpić po ich rozpoczęciu, jednak nie później niż w terminie 5 dni roboczych od dnia rozpoczęcia tych prac. Jest to istotne z punktu widzenia nadzoru nad pracami geodezyjnymi oraz zapewnienia ich zgodności z obowiązującymi przepisami.

#### 3. Treść zgłoszenia

Zgłoszenie prac geodezyjnych musi zawierać:
- Dane identyfikujące wykonawcę i kierownika prac geodezyjnych, w tym numer jego uprawnień zawodowych.
- Cel zgłaszanych prac.
- Dane określające obszar objęty pracami.
- Termin rozpoczęcia prac.
- Przewidywany termin przekazania zbiorów danych lub dokumentów do organu Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, nie dłuższy niż rok od dnia rozpoczęcia prac. W pewnych przypadkach termin ten może być dłuższy.

#### 4. Uzupełnianie zgłoszenia

W trakcie wykonywania prac geodezyjnych dopuszcza się uzupełnianie zgłoszenia poprzez:
- Zwiększenie obszaru objętego zgłoszeniem.
- Wydłużenie przewidywanego terminu przekazania zbiorów danych lub dokumentów, nie dłuższe niż rok od dnia dokonania uzupełnienia.
- Zmianę kierownika prac.
- Zgłoszenie dodatkowych prac niezbędnych do realizacji celu zgłoszonych prac.

#### 5. Przywrócenie terminu

W szczególnie uzasadnionych przypadkach organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej może, na wniosek wykonawcy, przywrócić termin na uzupełnienie zgłoszenia prac mającego na celu wydłużenie przewidywanego terminu przekazania zbiorów danych lub dokumentów.

#### 6. Udostępnianie materiałów zasobu

Organ Służby Geodezyjnej i Kartograficznej, który otrzymał zgłoszenie prac, ma obowiązek udostępnić kopie zbiorów danych lub innych materiałów zasobu niezwłocznie, nie później niż w terminie 5 dni roboczych od dnia otrzymania opłaty. Termin ten ma zastosowanie również do udostępnienia materiałów w związku z uzupełnieniem zgłoszenia prac.

#### 7. Wykorzystanie materiałów zasobu

Materiały zasobu udostępnione w związku ze zgłoszeniem prac mogą być wykorzystywane wyłącznie do wykonywania prac objętych zgłoszeniem lub jego uzupełnieniem.

#### 8. Wyłączenia

Przepisy dotyczące zgłoszeń prac nie stosują się do zgłoszeń prac wykonywanych na zamówienie organu Służby Geodezyjnej i Kartograficznej.

### Podsumowanie

Art. 12 Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza szczegółowe zasady dotyczące zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, co ma na celu zapewnienie odpowiedniego nadzoru nad tymi pracami oraz ich zgodności z obowiązującymi przepisami. Przepis ten jest kluczowy dla utrzymania spójności i aktualności danych geodezyjnych i kartograficznych w Polsce.

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Art. 12a Prawa geodezyjnego i kartograficznego reguluje obowiązki wykonawców prac geodezyjnych w zakresie przekazywania wyników tych prac do odpowiednich organów Służby Geodezyjnej i Kartograficznej. Przepis ten wprowadza kilka kluczowych obowiązków i procedur, które mają na celu zapewnienie prawidłowego obiegu informacji oraz danych geodezyjnych.

#### 1. Obowiązek złożenia zawiadomienia i przekazania wyników prac

Wykonawca prac geodezyjnych jest zobowiązany do złożenia zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac do organu, do którego te prace zostały zgłoszone. Do zawiadomienia należy dołączyć wyniki prac geodezyjnych w postaci:
- zbiorów nowych, zmodyfikowanych lub zweryfikowanych danych, które należą do zakresu informacyjnego baz danych określonych w art. 4 ust. 1a pkt 2, 3 i 10-12,
- dokumentów wymaganych przepisami wydanymi na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 lub ich uwierzytelnionych kopii.

#### 2. Możliwość uzgodnienia harmonogramu i zakresu częściowego przekazywania wyników

Przepis przewiduje możliwość uzgodnienia między organem Służby Geodezyjnej i Kartograficznej a wykonawcą harmonogramu i zakresu częściowego przekazywania wyników prac geodezyjnych. Takie uzgodnienie może nastąpić na etapie zgłoszenia prac lub jego uzupełnienia. Jest to istotne z punktu widzenia elastyczności i efektywności realizacji prac geodezyjnych, zwłaszcza w przypadku dużych i złożonych projektów.

#### 3. Konsekwencje niezłożenia zawiadomienia i nieprzekazania wyników

Niezłożenie zawiadomienia o przekazaniu wyników zgłoszonych prac geodezyjnych oraz nieprzekazanie tych wyników przed upływem przewidywanego terminu jest równoznaczne z zaniechaniem wykonywania tych prac. W takim przypadku, jeśli wykonawca pisemnie zawiadomi organ o zaniechaniu wykonania prac, przepis ust. 1 nie ma zastosowania. Ponowne podjęcie zaniechanych prac wymaga dokonania nowego zgłoszenia.

#### 4. Przekazywanie wyników prac wykonanych na zamówienie podmiotów publicznych

Wykonawca prac geodezyjnych jest zobowiązany przekazać wyniki prac wykonanych na zamówienie podmiotów publicznych lub podmiotów, którym podmiot publiczny powierzył realizację zadania publicznego, i sfinansowanych ze środków publicznych. Dotyczy to następujących prac geodezyjnych:
- zobrazowań lotniczych,
- ortofotomapy wraz z wykorzystanymi do jej opracowania zbiorami danych geodezyjnych i fotogrametrycznych,
- numerycznego modelu terenu wraz z wykorzystanymi do opracowania tego modelu zbiorami danych geodezyjnych i fotogrametrycznych.

#### Podsumowanie

Art. 12a Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza szczegółowe obowiązki dotyczące przekazywania wyników prac geodezyjnych do organów Służby Geodezyjnej i Kartograficznej. Przepis ten ma na celu zapewnienie transparentności i efektywności w obiegu danych geodezyjnych, co jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania systemu geodezyjnego i kartograficznego w Polsce. Wykonawcy prac geodezyjnych powinni zwrócić szczególną uwagę na terminy i procedury określone w tym artykule, aby uniknąć konsekwencji związanych z zaniechaniem prac.

Art. 19 Prawa geodezyjnego i kartograficznego (PGiK) określa kompetencje ministra właściwego do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa w zakresie wydawania rozporządzeń dotyczących różnych aspektów geodezji i kartografii. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia jednolitości i spójności działań w obszarze geodezji i kartografii, a także dla harmonizacji tych działań z innymi dziedzinami administracji publicznej i obronności.

#### 1. Ochrona znaków geodezyjnych, grawimetrycznych i magnetycznych

Minister określa sposób i tryb ochrony znaków geodezyjnych, grawimetrycznych i magnetycznych oraz rodzaje znaków niepodlegających ochronie. Uwzględnia przy tym zadania, obowiązki i prawa podmiotów biorących udział w czynnościach związanych z ochroną tych znaków. Jest to istotne dla zapewnienia integralności danych geodezyjnych, które są fundamentem dla wielu działań administracyjnych i inwestycyjnych.

#### 2. Prace geodezyjne i kartograficzne dla obronności i bezpieczeństwa państwa

W porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej, minister określa rodzaje prac geodezyjnych i kartograficznych mających znaczenie dla obronności i bezpieczeństwa państwa oraz sposób współdziałania Głównego Geodety Kraju z Ministrem Obrony Narodowej. Jest to kluczowe dla zapewnienia, że prace geodezyjne i kartograficzne wspierają cele obronne i bezpieczeństwa narodowego.

#### 3. Organizacja i standardy techniczne osnów geodezyjnych

Minister określa organizację, tryb i standardy techniczne zakładania i utrzymywania podstawowych i szczegółowych osnów geodezyjnych, grawimetrycznych i magnetycznych. Przepis ten ma na celu zapewnienie referencyjnego znaczenia tych osnów dla infrastruktury informacji przestrzennej oraz harmonizację zbiorów danych tych baz z innymi zbiorami danych.

#### 4. Baza danych obiektów topograficznych i mapa zasadnicza

Minister określa zakres informacji gromadzonych w bazie danych obiektów topograficznych oraz organizację, tryb i standardy techniczne tworzenia tej bazy, jej aktualizacji i udostępniania, a także tworzenia mapy zasadniczej. Przepis ten ma na celu zapewnienie interoperacyjności i harmonizacji zbiorów danych tej bazy z innymi zbiorami danych.

#### 5. Państwowy rejestr nazw geograficznych

Minister określa zakres informacji gromadzonych w bazie danych państwowego rejestru nazw geograficznych oraz organizację, tryb i standardy techniczne jego tworzenia, aktualizacji i okresowej weryfikacji. Przepis ten ma na celu zapewnienie interoperacyjności i harmonizacji zbiorów danych tego rejestru z innymi zbiorami danych.

#### 6. Baza danych obiektów topograficznych i ogólnogeograficznych

Minister określa zakres informacji gromadzonych w bazie danych obiektów topograficznych oraz bazie danych obiektów ogólnogeograficznych, organizację, tryb i standardy techniczne tworzenia tych baz, ich aktualizacji i udostępniania, a także tworzenia standardowych opracowań kartograficznych. Przepis ten ma na celu zapewnienie interoperacyjności i harmonizacji zbiorów danych tych baz z innymi zbiorami danych.

#### 7. Zobrazowania lotnicze i satelitarne

Minister określa zakres informacji gromadzonych w bazach danych dotyczących zobrazowań lotniczych i satelitarnych oraz ortofotomapy i numerycznego modelu terenu, organizację, tryb i standardy techniczne tworzenia, aktualizacji i udostępniania tych baz. Przepis ten ma na celu zapewnienie interoperacyjności i harmonizacji zbiorów danych tych baz z innymi zbiorami danych.

#### 8. Standardy techniczne pomiarów geodezyjnych

Minister określa standardy techniczne wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten ma na celu zapewnienie jednolitości i spójności opracowań geodezyjnych i kartograficznych oraz usprawnienie procesów zakładania i aktualizacji baz danych.

#### 9. Państwowy rejestr granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju

Rada Ministrów określa zakres informacji gromadzonych w bazie danych państwowego rejestru granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju oraz organizację, tryb i standardy techniczne tworzenia, aktualizacji i okresowej weryfikacji tego rejestru. Przepis ten ma na celu zapewnienie interoperacyjności i harmonizacji zbiorów danych tego rejestru z innymi zbiorami danych.

#### 10. Specjalistyczne prace geodezyjne i kartograficzne

Szczegółowe zasady wykonywania specjalistycznych prac geodezyjnych i kartograficznych, przeznaczonych na potrzeby resortów, określają właściwi ministrowie i kierownicy urzędów centralnych w porozumieniu z Głównym Geodetą Kraju. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że specjalistyczne prace geodezyjne i kartograficzne są wykonywane zgodnie z jednolitymi standardami i procedurami.

### Podsumowanie

Art. 19 PGiK jest kluczowym przepisem regulującym różnorodne aspekty geodezji i kartografii w Polsce. Przepis ten zapewnia jednolitość, spójność i interoperacyjność działań geodezyjnych i kartograficznych, co jest niezbędne dla efektywnego zarządzania przestrzenią oraz wspierania celów administracyjnych, inwestycyjnych i obronnych.

Art. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne definiuje kluczowe pojęcia używane w ustawie, co jest niezbędne dla jej prawidłowego stosowania i interpretacji. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych definicji zawartych w tym artykule.

#### 1. Prace geodezyjne
Definicja prac geodezyjnych jest szeroka i obejmuje różnorodne działania związane z pomiarami geodezyjnymi, grawimetrycznymi, magnetycznymi oraz astronomicznymi. W szczególności, prace te obejmują:
- Projektowanie i wykonywanie zobrazowań lotniczych oraz satelitarnych.
- Obliczanie i przetwarzanie wyników pomiarów oraz opracowań.
- Tworzenie zbiorów danych, ortofotomap oraz dokumentacji geodezyjnej na potrzeby postępowań administracyjnych, sądowych oraz czynności cywilnoprawnych związanych z nieruchomościami.
- Wykonywanie opracowań geodezyjno-kartograficznych na potrzeby budownictwa.

#### 2. Prace kartograficzne
Prace kartograficzne obejmują wykonywanie map topograficznych, ogólnogeograficznych oraz specjalistycznych opracowań tematycznych. Jest to kluczowe dla tworzenia dokładnych i użytecznych map, które służą różnym celom, w tym planowaniu przestrzennemu i zarządzaniu kryzysowemu.

#### 3. Czynności geodezyjne na potrzeby budownictwa
Czynności te obejmują wykonywanie pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych podczas różnych etapów budowy, takich jak projektowanie, budowa, utrzymanie i rozbiórka obiektów budowlanych. W szczególności, obejmują one:
- Opracowanie mapy do celów projektowych.
- Wytyczenie obiektów budowlanych w terenie.
- Geodezyjną inwentaryzację powykonawczą.
- Geodezyjną obsługę budowy i montażu.
- Pomiary przemieszczeń i odkształceń obiektów budowlanych.

#### 4. Osnowy geodezyjne
Osnowy geodezyjne to usystematyzowane zbiory punktów, które są jednoznacznie identyfikowalne i oznaczone w terenie znakami geodezyjnymi. Ich położenie jest wyznaczone w państwowym systemie odniesień przestrzennych, co umożliwia określenie dokładności tych wyznaczeń.

#### 5. Znaki geodezyjne
Znaki geodezyjne to trwałe oznaczenia w terenie, które określają położenie punktów osnowy geodezyjnej. Są one kluczowe dla utrzymania dokładności i spójności pomiarów geodezyjnych.

#### 6. Mapa topograficzna
Mapa topograficzna przedstawia elementy środowiska geograficznego powierzchni Ziemi oraz ich przestrzenne związki. Jest to podstawowe narzędzie w geodezji i kartografii, używane w wielu dziedzinach, od planowania przestrzennego po zarządzanie kryzysowe.

#### 7. Mapa zasadnicza
Mapa zasadnicza to wielkoskalowe opracowanie kartograficzne, które zawiera szczegółowe informacje o przestrzennym usytuowaniu różnych elementów, takich jak punkty osnowy geodezyjnej, działki ewidencyjne, budynki, sieci uzbrojenia terenu i inne obiekty topograficzne.

#### 8. Mapa do celów projektowych
Mapa do celów projektowych jest opracowaniem kartograficznym, które zawiera elementy mapy zasadniczej oraz dodatkowe informacje niezbędne do sporządzenia dokumentacji projektowej. Jest to kluczowy dokument w procesie projektowania budowlanego.

#### 9. Geodezyjna inwentaryzacja powykonawcza obiektów budowlanych
Inwentaryzacja powykonawcza obejmuje pomiary sytuacyjne i wysokościowe, które mają na celu zebranie aktualnych danych o przestrzennym rozmieszczeniu elementów zagospodarowania terenu objętego zamierzeniem budowlanym. Wyniki tych pomiarów są dokumentowane i weryfikowane.

#### 10. Ewidencja gruntów i budynków (kataster nieruchomości)
Ewidencja gruntów i budynków to system informacyjny, który zapewnia gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi nieruchomościami.

#### 11. Operat opisowo-kartograficzny
Operat opisowo-kartograficzny to baza danych ewidencyjnych, utworzona z wykorzystaniem wyników prac geodezyjnych wykonanych w procesie modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Zawiera rejestry, kartoteki oraz mapę ewidencyjną.

#### 12. Lokal
Lokal to samodzielny lokal mieszkalny lub lokal o innym przeznaczeniu, zgodnie z przepisami ustawy o własności lokali.

#### 13. Tereny zamknięte
Tereny zamknięte to obszary o charakterze zastrzeżonym ze względu na obronność i bezpieczeństwo państwa, określone przez właściwych ministrów i kierowników urzędów centralnych.

#### 14. Państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny
Państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny to zbiory danych prowadzone przez organy Służby Geodezyjnej i Kartograficznej. Obejmuje on opracowania kartograficzne, rejestry, wykazy, zestawienia oraz dokumentację wynikającą z prac geodezyjnych i kartograficznych.

#### 15. Centralny, wojewódzki i powiatowy zasób geodezyjny i kartograficzny
Centralny zasób geodezyjny i kartograficzny jest prowadzony przez Głównego Geodetę Kraju, wojewódzki zasób przez marszałków województw przy pomocy geodetów województw, a powiatowy zasób przez starostów i prezydentów miast na prawach powiatu przy pomocy geodetów powiatowych.

#### 16. Sieci uzbrojenia terenu
Sieci uzbrojenia terenu obejmują wszelkiego rodzaju przewody i urządzenia wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne, telekomunikacyjne, elektroenergetyczne i inne, z wyłączeniem urządzeń melioracji szczegółowych.

#### 17. Gleboznawcza klasyfikacja gruntów
Gleboznawcza klasyfikacja gruntów to podział gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb.

#### 18. Powszechna taksacja nieruchomości
Powszechna taksacja nieruchomości to wycena nieruchomości realizowana według odrębnych przepisów.

#### 19. Geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu
Geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację i udostępnianie informacji o sieciach uzbrojenia terenu.

#### 20. Harmonizacja zbiorów danych
Harmonizacja zbiorów danych to działania mające na celu doprowadzenie do wzajemnej spójności tych zbiorów oraz ich przystosowanie do wspólnego i łącznego wykorzystywania.

### Podsumowanie
Art. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne precyzyjnie definiuje kluczowe pojęcia, co jest niezbędne dla prawidłowego stosowania przepisów ustawy. Definicje te obejmują szeroki zakres działań i elementów związanych z geodezją i kartografią, co pozwala na ich jednoznaczną interpretację i stosowanie w praktyce.

Art. 4 Prawa geodezyjnego i kartograficznego (PGiK) stanowi fundament dla organizacji i zarządzania bazami danych przestrzennych w Polsce. Przepis ten określa zakres i sposób prowadzenia baz danych, które są kluczowe dla infrastruktury informacji przestrzennej kraju. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych ustępów tego artykułu.

#### Ust. 1
W ustępie tym wskazano, że dla obszaru całego kraju zakłada się i prowadzi w systemie teleinformatycznym bazy danych obejmujące zbiory danych przestrzennych. Wymienione bazy danych dotyczą różnych aspektów geodezji i kartografii, takich jak:
- państwowy rejestr podstawowych osnów geodezyjnych, grawimetrycznych i magnetycznych,
- ewidencja gruntów i budynków (kataster nieruchomości),
- geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu,
- państwowy rejestr granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju,
- państwowy rejestr nazw geograficznych,
- ewidencja miejscowości, ulic i adresów,
- rejestr cen nieruchomości,
- obiekty topograficzne i ogólnogeograficzne o różnej szczegółowości,
- zobrazowania lotnicze i satelitarne oraz ortofotomapy i numeryczny model terenu.

#### Ust. 1a
W ustępie tym wskazano, że niektóre bazy danych (pkt 2, 3, 6, 7, 10 i 12) są zakładane i prowadzone dla obszaru kraju z wyjątkiem morza terytorialnego. Odniesienie do ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej precyzuje, że te bazy danych nie obejmują morza terytorialnego.

#### Ust. 1b
Ustęp ten nakłada obowiązek tworzenia metadanych opisujących zbiory danych i związane z nimi usługi. Metadane te muszą być zgodne z przepisami ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej z dnia 4 marca 2010 r. Metadane są kluczowe dla zapewnienia interoperacyjności i łatwego dostępu do danych przestrzennych.

#### Ust. 1c
W ustępie tym określono, że bazy danych muszą być aktualizowane i prowadzone w sposób zapewniający interoperacyjność zawartych w nich zbiorów danych i związanych z nimi usług. Interoperacyjność jest kluczowa dla efektywnego wykorzystania danych przestrzennych przez różne podmioty.

#### Ust. 2
Ustęp ten definiuje standardowe opracowania kartograficzne, które są tworzone na podstawie odpowiednich zbiorów danych zawartych w bazach danych. Wymieniono tu różne rodzaje map, takie jak mapy ewidencyjne, mapy zasadnicze, mapy topograficzne i mapy ogólnogeograficzne, wraz z odpowiednimi skalami.

#### Ust. 3
W ustępie tym określono, że dla terenów zamkniętych sporządza się odrębne mapy zawierające sieć podziemnego uzbrojenia terenu. Sporządzanie i aktualizowanie tych map oraz ustalanie granic terenów zamkniętych należy do właściwych ministrów i kierowników urzędów centralnych. Decyzje te są przekazywane właściwym terytorialnie starostom.

#### Ust. 4
Ustęp ten nakłada obowiązek zawiadamiania Głównego Geodety Kraju o ustaleniu terenu zamkniętego oraz podania klauzuli tajności informacji dotyczących obiektów znajdujących się na tym terenie.

#### Ust. 5
W ustępie tym określono procedurę postępowania w przypadku, gdy teren utraci charakter terenu zamkniętego. Zarządzający takim terenem musi przekazać właściwemu staroście dokumentację geodezyjną i kartograficzną oraz sporządzone mapy.

#### Ust. 6
Ustęp ten wskazuje, że nadzór nad pracami geodezyjnymi i kartograficznymi na terenach zamkniętych sprawuje właściwy minister lub kierownik urzędu centralnego.

#### Ust. 7
W ustępie tym określono źródła finansowania kosztów zakładania osnów geodezyjnych, sporządzania mapy zasadniczej, ewidencji gruntów i budynków oraz map topograficznych. Koszty te pokrywa się z budżetu państwa oraz ze środków Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym. W kosztach tych mogą uczestniczyć również jednostki samorządu terytorialnego lub inni inwestorzy.

### Podsumowanie
Art. 4 PGiK jest kluczowym przepisem regulującym organizację i zarządzanie bazami danych przestrzennych w Polsce. Przepis ten zapewnia kompleksowe podejście do gromadzenia, aktualizowania i udostępniania danych geodezyjnych i kartograficznych, co jest niezbędne dla efektywnego zarządzania przestrzenią i realizacji zadań publicznych.

Art. 40a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne reguluje zasady odpłatności za udostępnianie materiałów z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten wprowadza generalną zasadę odpłatności za dostęp do tych materiałów, jednocześnie określając szereg wyjątków, w których udostępnienie danych jest nieodpłatne.

#### Zasada odpłatności

Zgodnie z art. 40a, organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny udostępniają materiały zasobu odpłatnie. Oznacza to, że za dostęp do danych geodezyjnych i kartograficznych, co do zasady, pobierana jest opłata. Jest to zgodne z polityką państwa, która zakłada, że koszty związane z utrzymaniem i aktualizacją zasobów geodezyjnych i kartograficznych powinny być częściowo pokrywane przez użytkowników tych danych.

#### Wyjątki od zasady odpłatności

Art. 40a przewiduje jednak liczne wyjątki, w których udostępnianie materiałów jest nieodpłatne. Wyjątki te można podzielić na kilka kategorii:

1. **Rodzaje danych udostępnianych nieodpłatnie**:
    - Państwowy rejestr granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju.
    - Państwowy rejestr nazw geograficznych.
    - Baza danych obiektów ogólnogeograficznych o szczegółowości zapewniającej tworzenie standardowych opracowań kartograficznych w skalach 1:250 000 i mniejszych.
    - Numeryczny model terenu.
    - Ortofotomapa.
    - Państwowy rejestr podstawowych osnów geodezyjnych, grawimetrycznych i magnetycznych.
    - Szczegółowe osnowy geodezyjne.
    - Obiekty topograficzne o szczegółowości zapewniającej tworzenie standardowych opracowań kartograficznych w skalach 1:10 000-1:100 000.
    - Dane dotyczące działek ewidencyjnych w zakresie ich identyfikatorów i geometrii.
    - Dane dotyczące budynków w zakresie ich identyfikatorów, geometrii i rodzaju według Klasyfikacji Środków Trwałych.

2. **Cele udostępniania danych**:
    - W celach edukacyjnych.
    - W celu prowadzenia badań naukowych oraz prac rozwojowych.
    - W celu realizacji ustawowych zadań w zakresie ochrony bezpieczeństwa wewnętrznego państwa i jego porządku konstytucyjnego przez służby specjalne.
    - W celu realizacji zadań w zakresie obronności państwa przez Ministra Obrony Narodowej.

3. **Udostępnianie wykonawcom prac geodezyjnych lub kartograficznych**:
    - W przypadku prac geodezyjnych lub kartograficznych wykonywanych w celu realizacji określonych w ustawie zadań organów administracji geodezyjnej i kartograficznej lub Głównego Geodety Kraju, po podpisaniu umowy w sprawie udzielenia zamówienia publicznego.
    - W przypadku prac scaleniowych lub wymiennych realizowanych na podstawie ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, po podpisaniu porozumienia na wykonanie takich prac.

4. **Inne przypadki**:
    - Udostępnianie danych na podstawie przepisów ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej oraz ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.
    - Pierwsze udostępnienie podmiotowi władającemu siecią uzbrojenia terenu zbiorów danych powiatowej bazy GESUT, dotyczących sieci uzbrojenia terenu znajdującej się we władaniu tego podmiotu.
    - Udostępnianie materiałów zasobu w związku ze zgłoszeniem prac geodezyjnych lub kartograficznych.
    - Udostępnianie zestawień zbiorczych danych objętych ewidencją gruntów i budynków w postaci elektronicznej.
    - Udostępnianie kartograficznych opracowań specjalnych w postaci map tyflologicznych.

#### Wnioski

Art. 40a Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza zrównoważony system odpłatności za udostępnianie danych geodezyjnych i kartograficznych, jednocześnie zapewniając szeroki dostęp do tych danych w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym. Wyjątki od zasady odpłatności są precyzyjnie określone, co pozwala na transparentne i sprawiedliwe zarządzanie zasobami geodezyjnymi i kartograficznymi.

Art. 7a Prawa geodezyjnego i kartograficznego szczegółowo określa zadania i kompetencje Głównego Geodety Kraju (GGK). Jest to kluczowy przepis, który definiuje rolę GGK w systemie administracji geodezyjnej i kartograficznej w Polsce. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### 1. Nadzór nad polityką państwa w zakresie geodezji i kartografii
GGK jest odpowiedzialny za nadzorowanie realizacji polityki państwa w zakresie geodezji i kartografii. Oznacza to, że GGK ma obowiązek monitorowania i koordynowania działań związanych z geodezją i kartografią na poziomie krajowym, co obejmuje zarówno aspekty techniczne, jak i organizacyjne.

#### 2. Funkcja organu wyższego stopnia
GGK pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do wojewódzkich inspektorów nadzoru geodezyjnego i kartograficznego. Oznacza to, że GGK ma prawo nadzorować i kontrolować działania tych inspektorów oraz rozpatrywać odwołania od ich decyzji.

#### 3. Centralny zasób geodezyjny i kartograficzny
GGK prowadzi centralny zasób geodezyjny i kartograficzny oraz dysponuje środkami Funduszu Gospodarki Zasobem Geodezyjnym i Kartograficznym. Jest to kluczowe zadanie, które obejmuje zarządzanie i udostępnianie danych geodezyjnych i kartograficznych na poziomie krajowym.

#### 4. Zakładanie podstawowych osnów geodezyjnych
GGK zakłada podstawowe osnowy geodezyjne, grawimetryczne i magnetyczne oraz prowadzi państwowy rejestr tych osnów. Jest to istotne dla zapewnienia precyzyjnych pomiarów geodezyjnych i kartograficznych.

#### 5. Tworzenie zintegrowanego systemu informacji o nieruchomościach
GGK inicjuje i koordynuje działania w zakresie tworzenia zintegrowanego systemu informacji o nieruchomościach oraz współpracuje z innymi organami administracji publicznej w zakresie tworzenia i utrzymania infrastruktury technicznej tego systemu. Jest to kluczowe dla efektywnego zarządzania nieruchomościami w Polsce.

#### 6. Prowadzenie państwowego rejestru granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju
GGK prowadzi państwowy rejestr granic i powierzchni jednostek podziałów terytorialnych kraju, co obejmuje m.in. granice państwa, granice jednostek podziałów terytorialnych oraz pola powierzchni jednostek podziału kraju na potrzeby ewidencji gruntów i budynków.

#### 7. Współpraca międzynarodowa
GGK współpracuje z wyspecjalizowanymi organizacjami międzynarodowymi, regionalnymi oraz organami i urzędami innych krajów w dziedzinie geodezji i kartografii. Jest to istotne dla wymiany doświadczeń i standardów międzynarodowych.

#### 8. Inicjowanie prac naukowych i badawczo-rozwojowych
GGK inicjuje prace naukowe i badawczo-rozwojowe w zakresie standardów organizacyjno-technicznych oraz zastosowania nowoczesnych metod w geodezji i kartografii. Jest to ważne dla ciągłego rozwoju tej dziedziny.

#### 9. Nadawanie uprawnień zawodowych
GGK nadaje uprawnienia zawodowe w dziedzinie geodezji i kartografii oraz prowadzi rejestr osób uprawnionych. Współpracuje także z samorządami i organizacjami zawodowymi geodetów i kartografów.

#### 10. Ochrona informacji niejawnych
GGK prowadzi sprawy związane z ochroną informacji niejawnych w działalności geodezyjnej i kartograficznej, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa państwa.

#### 11. Koordynacja działań organów administracji publicznej
GGK koordynuje działania organów administracji publicznej oraz innych podmiotów realizujących zadania publiczne dotyczące baz danych i standardowych opracowań kartograficznych.

#### 12. Tworzenie i udostępnianie baz danych
GGK tworzy, prowadzi i udostępnia różne bazy danych, w tym bazę zobrazowań lotniczych i satelitarnych oraz ortofotomapy i numeryczny model terenu.

#### 13. Standaryzacja nazewnictwa geograficznego
GGK prowadzi sprawy związane ze standaryzacją polskojęzycznego nazewnictwa obiektów geograficznych położonych poza granicami Polski oraz prowadzi bazę danych państwowego rejestru nazw geograficznych.

#### 14. Geodezyjna ewidencja sieci uzbrojenia terenu
GGK zakłada i prowadzi krajową bazę GESUT, która jest kluczowa dla zarządzania infrastrukturą techniczną.

#### 15. Projekty rządowych programów
GGK opracowuje i przedkłada Radzie Ministrów projekty rządowych programów realizacji zadań z dziedziny geodezji i kartografii.

#### 16. System i program szkoleń
GGK tworzy system i program szkoleń w dziedzinie geodezji i kartografii oraz współdziała z ośrodkami naukowymi i organizacjami zawodowymi w realizacji tych szkoleń.

#### 17. Infrastruktura teleinformatyczna
GGK utrzymuje i rozbudowuje infrastrukturę i systemy teleinformatyczne umożliwiające dostęp do danych przestrzennych centralnego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

#### 18. Współpraca z Ministrem Obrony Narodowej
GGK współdziała z Ministrem Obrony Narodowej przy realizacji zadań w zakresie geodezji i kartografii mających znaczenie dla obronności państwa.

Podsumowując, Art. 7a Prawa geodezyjnego i kartograficznego kompleksowo określa szeroki zakres obowiązków i kompetencji Głównego Geodety Kraju, który pełni kluczową rolę w zarządzaniu geodezją i kartografią w Polsce. Przepis ten podkreśla znaczenie współpracy między różnymi organami administracji publicznej oraz z organizacjami międzynarodowymi, co jest niezbędne dla efektywnego funkcjonowania systemu geodezyjnego i kartograficznego.

Prawo wodne

Przepis wskazuje, że dane i materiały znajdujące się w określonych bazach nie są udostępniane według dowolnych zasad. Dostęp do nich odbywa się na podstawie regulacji dotyczących udostępniania materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Oznacza to, że osoba zainteresowana powinna stosować procedurę przewidzianą dla tego zasobu, a nie odrębne reguły wynikające wyłącznie z rodzaju danych, takich jak zobrazowania lotnicze, obrazy satelitarne, ortofotomapa lub numeryczny model terenu.

w sprawie baz danych dotyczących zobrazowań lotniczych i satelitarnych oraz ortofotomapy i numerycznego modelu terenu

Przepis wskazuje, że wcześniejsze rozporządzenie dotyczące baz danych o zobrazowaniach lotniczych i satelitarnych, ortofotomapy oraz numerycznego modelu terenu przestaje obowiązywać. Oznacza to, że nie będzie już stanowiło podstawy regulacji w tym zakresie. Przepis nie określa dodatkowych skutków utraty mocy ani nie opisuje zasad dotyczących dokumentów lub czynności wykonanych na podstawie wcześniejszych regulacji.

Przepis wskazuje, z jakich materiałów korzysta się przy tworzeniu i aktualizowaniu określonych baz danych. Podstawą są zbiory danych oraz materiały zgromadzone w centralnym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Na tej podstawie prowadzi się trzy rodzaje baz: dotyczące zobrazowań lotniczych i satelitarnych, ortofotomapy oraz numerycznego modelu terenu. Oznacza to, że zasób ten służy nie tylko do przechowywania informacji, lecz także do ich systematycznego tworzenia i uzupełniania.

Przepis wskazuje, że szczegółowe wymagania techniczne dotyczące tworzenia i aktualizowania baz danych oraz związanych z nimi opracowań nie są opisane bezpośrednio w tym paragrafie. Należy ich szukać w załączniku do rozporządzenia. Załącznik określa standardy odnoszące się do baz danych o zobrazowaniach lotniczych i satelitarnych, a także do ortofotomapy i numerycznego modelu terenu. Przy tworzeniu lub aktualizacji tych zasobów trzeba więc uwzględnić wymagania zawarte właśnie tam.

Ortofotomapa

Ortofotomapa w przepisach

Prawo geodezyjne i kartograficzne7 przepisów

Prawo wodne1 przepis

w sprawie baz danych dotyczących zobrazowań lotniczych i satelitarnych oraz ortofotomapy i numerycznego modelu terenu4 przepisy