Opłata skarbowa

Opłata skarbowa jest publicznoprawną należnością pobieraną w związku z dokonaniem określonych czynności urzędowych, wydaniem dokumentu albo złożeniem dokumentu pełnomocnictwa. Jej zasady określa ustawa o opłacie skarbowej. Opłata nie jest ceną usługi urzędu, lecz świadczeniem o charakterze daninowym, którego obowiązek wynika bezpośrednio z przepisów.

Opłacie skarbowej podlegają w szczególności:

• dokonanie czynności urzędowej na wniosek zainteresowanego, na przykład rozpatrzenie określonego wniosku lub wydanie rozstrzygnięcia,
• wydanie zaświadczenia, zezwolenia, pozwolenia albo koncesji,
• złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub jego odpisu, wypisu albo kopii w postępowaniu administracyjnym, sądowym lub innym postępowaniu publicznym.

Wysokość opłaty zależy od rodzaju czynności lub dokumentu. Stawki i przedmiot opłaty określa ustawa, w szczególności jej załącznik. Przepisy przewidują również zwolnienia, które mogą dotyczyć określonych osób, czynności, postępowań lub dokumentów. Zwolnienie może wynikać zarówno z ustawy o opłacie skarbowej, jak i z przepisów szczególnych. Dlatego opłata może być istotna także w sprawach regulowanych przez Prawo ochrony środowiska, Prawo o ruchu drogowym, przepisy dotyczące specjalnych stref ekonomicznych, gwarancji i poręczeń, organizmów genetycznie zmodyfikowanych lub odpowiedzialności zawodowej.

Co do zasady opłatę wnosi się przed dokonaniem czynności urzędowej, wydaniem dokumentu albo złożeniem dokumentu pełnomocnictwa. Organ prowadzący sprawę może uzależnić dokonanie czynności od przedstawienia dowodu zapłaty, chyba że zastosowanie ma zwolnienie. Opłata skarbowa stanowi dochód właściwej gminy. W sprawach dotyczących jej poboru i zwrotu stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej, jeżeli ustawa o opłacie skarbowej nie stanowi inaczej. W praktyce termin oznacza więc koszt formalny związany z określoną czynnością administracji publicznej, a nie ogólną opłatę za każdą sprawę urzędową.