Art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego reguluje kwestie związane z operatem ewidencyjnym, jego zawartością, aktualizacją oraz udostępnianiem informacji w nim zawartych. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### 1. Zawartość operatu ewidencyjnego

Operat ewidencyjny składa się z dwóch głównych elementów:
- **Bazy danych**: Prowadzona za pomocą systemu teleinformatycznego, który musi zapewniać odpowiednie zabezpieczenie przechowywania danych, ich aktualizację, udostępnianie oraz wspólne korzystanie z danych zgodnie z przepisami o infrastrukturze informacji przestrzennej. Baza danych powinna umożliwiać wizualizację danych w formie rejestrów, kartotek, wykazów oraz mapy ewidencyjnej. Ponadto, zainteresowane strony mają prawo do uzyskiwania wypisów i wyrysów z tych rejestrów, kartotek, wykazów oraz mapy ewidencyjnej.
- **Zbiór dokumentów**: Dokumenty uzasadniające wpisy do bazy danych.

#### 2. Jawność informacji

Informacje zawarte w operacie ewidencyjnym są jawne, co oznacza, że każdy ma prawo do ich wglądu, z zastrzeżeniem przepisów dotyczących ochrony danych osobowych i innych przepisów szczególnych.

#### 3. Aktualizacja informacji

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków może nastąpić:
- **Z urzędu**: Jeśli zmiany wynikają z przepisów prawa, dokumentów wymienionych w art. 23 ust. 1-4, materiałów zasobu lub wykrycia błędnych informacji.
- **Na wniosek**: Podmiotów wymienionych w art. 20 ust. 2 pkt 1 lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

#### 4. Sposoby aktualizacji

Aktualizacja może nastąpić:
- **W drodze czynności materialno-technicznej**: Na podstawie wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądu, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, aktów poświadczenia dziedziczenia, europejskich poświadczeń spadkowych, zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
- **W drodze decyzji administracyjnej**: W pozostałych przypadkach.

#### 5. Odmowa aktualizacji

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej, co oznacza, że podmiot, który złożył wniosek o aktualizację, ma prawo do odwołania się od tej decyzji.

#### 6. Udostępnianie informacji

Starosta udostępnia informacje zawarte w operacie ewidencyjnym w różnych formach, takich jak:
- Wypisy z rejestrów, kartotek i wykazów.
- Wyrysy z mapy ewidencyjnej.
- Kopie dokumentów uzasadniających wpisy do bazy danych.
- Pliki komputerowe zgodne z obowiązującym standardem wymiany danych ewidencyjnych.
- Usługi określone w art. 9 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej.

#### 7. Prawo do żądania udostępnienia informacji

Każdy, z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. Starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, oraz wydaje wypisy z operatu ewidencyjnego na żądanie:
- Właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami.
- Organów administracji publicznej oraz podmiotów realizujących zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami.
- Operatorów sieci telekomunikacyjnych, systemów przesyłowych, systemów dystrybucyjnych oraz systemów połączonych.
- Innych podmiotów mających interes prawny w tym zakresie.

### Podsumowanie

Art. 24 Prawa geodezyjnego i kartograficznego szczegółowo reguluje kwestie związane z operatem ewidencyjnym, jego zawartością, aktualizacją oraz udostępnianiem informacji. Przepisy te mają na celu zapewnienie transparentności i dostępności danych ewidencyjnych, co jest kluczowe dla prawidłowego funkcjonowania systemu geodezyjnego i kartograficznego w Polsce.

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Art. 40b Prawa geodezyjnego i kartograficznego reguluje kwestie związane z pobieraniem opłat przez organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny. Przepis ten określa zarówno sytuacje, w których opłaty są pobierane, jak i te, w których są one zwolnione.

#### 1. Pobieranie opłat

Organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny mają prawo pobierać opłaty za następujące czynności:

- **Sporządzanie i wydawanie wypisów oraz wyrysów z operatu ewidencyjnego**: Jest to standardowa usługa, za którą pobierane są opłaty, mająca na celu udostępnienie danych z ewidencji gruntów i budynków.
- **Wysłanie materiałów zasobu pod wskazany adres**: Opłata jest pobierana za fizyczne przesłanie dokumentów, co obejmuje koszty związane z wysyłką.
- **Udostępnianie rzeczoznawcom majątkowym do wglądu zbiorów aktów notarialnych oraz orzeczeń sądowych i decyzji administracyjnych**: Rzeczoznawcy majątkowi, którzy potrzebują dostępu do tych dokumentów w celu wykonywania swoich obowiązków, muszą uiścić stosowne opłaty.
- **Uzgadnianie usytuowania projektowanej sieci uzbrojenia terenu**: Proces ten wymaga współpracy z organami geodezyjnymi, co również wiąże się z opłatami.

#### 2. Zwolnienia z opłat

Przepis przewiduje również sytuacje, w których opłaty nie są pobierane:

- **Korzystanie z usług teleinformatycznego systemu ASG-EUPOS**: System ten umożliwia udostępnianie danych podstawowej osnowy geodezyjnej bezpłatnie.
- **Wypisy i wyrysy z operatu ewidencyjnego na żądanie określonych organów**: Zwolnienie z opłat dotyczy:
  - Prokuratury,
  - Sądów rozpoznających sprawy, w których stroną jest Skarb Państwa,
  - Organów kontroli państwowej w związku z wykonywaniem przez te organy ich ustawowych zadań,
  - Organów administracji rządowej oraz jednostek samorządu terytorialnego w związku z działaniami mającymi na celu:
    - Ujawnienie prawa do nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w księdze wieczystej,
    - Przeniesienie praw do nieruchomości Skarbu Państwa na rzecz jednostki samorządu terytorialnego,
    - Przeniesienie praw do nieruchomości jednostki samorządu terytorialnego na rzecz Skarbu Państwa.
  - Krajowego Zasobu Nieruchomości w związku z jego działaniami mającymi na celu regulację stanu prawnego nieruchomości wchodzących w skład Zasobu oraz zbycie lub udostępnienie nieruchomości wchodzących w skład tego zasobu.

#### 3. Analiza i wnioski

Art. 40b Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza jasne zasady dotyczące pobierania opłat za usługi świadczone przez organy prowadzące państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny. Przepis ten ma na celu zrównoważenie interesów publicznych i prywatnych, zapewniając jednocześnie dostęp do niezbędnych danych geodezyjnych i kartograficznych.

Zwolnienia z opłat dla określonych organów i w określonych sytuacjach są uzasadnione potrzebą zapewnienia sprawnego funkcjonowania administracji publicznej oraz realizacji zadań publicznych bez dodatkowych obciążeń finansowych. Szczególnie istotne jest zwolnienie z opłat dla działań mających na celu regulację stanu prawnego nieruchomości, co ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania systemu ewidencji gruntów i budynków.

Podsumowując, Art. 40b Prawa geodezyjnego i kartograficznego stanowi ważny element regulacji dotyczących zarządzania państwowym zasobem geodezyjnym i kartograficznym, wprowadzając zasady pobierania opłat oraz zwolnień z tych opłat w określonych przypadkach.

Art. 40e Prawa geodezyjnego i kartograficznego reguluje kwestie związane z dokumentowaniem opłat za udostępnianie materiałów zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten wprowadza szczegółowe wymagania dotyczące treści oraz formy Dokumentu Obliczenia Opłaty (DOO), co ma na celu zapewnienie przejrzystości i jednoznaczności w procesie naliczania opłat.

1. **Elementy Dokumentu Obliczenia Opłaty**:
   - **Nazwa jednostki organizacyjnej**: Dokument musi zawierać nazwę jednostki, która go wystawiła, co pozwala na identyfikację organu odpowiedzialnego za naliczenie opłaty.
   - **Identyfikator i data wniosku**: Wskazanie identyfikatora i daty wniosku (np. o udostępnienie materiałów zasobu, wydanie wypisu lub wyrysu z operatu ewidencyjnego) jest kluczowe dla powiązania opłaty z konkretnym wnioskiem.
   - **Nazwa i liczba jednostek rozliczeniowych**: Dokument musi precyzować, jakie materiały zasobu są udostępniane oraz w jakiej ilości, co wpływa na wysokość opłaty.
   - **Oznaczenia pozycji w tabeli opłat**: Wskazanie odpowiednich pozycji w tabeli opłat zawartej w załączniku do ustawy umożliwia weryfikację poprawności naliczenia opłaty.
   - **Wysokość stawek jednostkowych i współczynników korygujących**: Dokument powinien zawierać informacje o zastosowanych stawkach i współczynnikach, co pozwala na dokładne obliczenie należności.
   - **Kwota opłaty**: Ostateczna kwota do zapłaty musi być jasno określona.
   - **Data wystawienia i podpis**: Data wystawienia dokumentu oraz podpis organu lub upoważnionej osoby są niezbędne dla potwierdzenia autentyczności dokumentu.

2. **Specjalne przypadki**:
   - W przypadku udostępniania materiałów zasobu w związku ze zgłoszeniem prac lub jego uzupełnieniem, DOO musi zawierać dodatkowo powierzchnię obszaru objętego zgłoszeniem.
   - Dokument w takich przypadkach musi być wystawiony nie później niż w dniu roboczym następującym po dniu otrzymania zgłoszenia prac lub jego uzupełnienia.

3. **Forma elektroniczna**:
   - Przepis przewiduje możliwość wystawiania DOO w postaci elektronicznej, co jest zgodne z trendem digitalizacji administracji publicznej. Dokument generowany z systemu teleinformatycznego, który umożliwia jego wydruk, nie wymaga podpisu ani pieczęci, co upraszcza i przyspiesza procedurę.

**Znaczenie praktyczne**:
Art. 40e ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ zapewnia transparentność i jednoznaczność w procesie naliczania opłat za udostępnianie materiałów geodezyjnych i kartograficznych. Przepis ten chroni interesy zarówno organów administracji, jak i wnioskodawców, umożliwiając łatwą weryfikację poprawności naliczenia opłat oraz eliminując potencjalne nieporozumienia.

**Podsumowanie**:
Art. 40e Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza szczegółowe wymagania dotyczące treści i formy Dokumentu Obliczenia Opłaty, co ma na celu zapewnienie przejrzystości i jednoznaczności w procesie naliczania opłat. Przepis ten jest istotnym elementem systemu prawnego, który reguluje udostępnianie materiałów geodezyjnych i kartograficznych, chroniąc interesy zarówno organów administracji, jak i wnioskodawców.

Ten przepis wyznacza zakres całego rozporządzenia. Wynika z niego, że regulacja obejmuje dwa obszary. Pierwszy to wymagania, jakie powinien spełniać operat ewidencyjny, czyli dokument związany z ewidencją złoża kopaliny. Drugi to określenie wzorów informacji służących do przedstawiania zmian w zasobach takiego złoża. Przepis nie opisuje jeszcze tych wymagań ani wzorów, lecz wskazuje, że zostaną uregulowane w dalszej części rozporządzenia.

w sprawie operatu ewidencyjnego oraz wzorów informacji o zmianach zasobów złoża kopaliny

Operat ewidencyjny musi posługiwać się dokładnie taką samą numeracją i oznaczeniami jak dokumentacja geologiczna złoża oraz projekt zagospodarowania złoża. Dotyczy to między innymi parceli, bloków obliczeniowych, poziomów gazonośnych i roponośnych, a także ujęć. Dzięki temu poszczególne części i elementy złoża można jednoznacznie powiązać z tymi dokumentami. Nie należy więc wprowadzać własnego systemu numeracji ani zmieniać użytych oznaczeń.

Operat ewidencyjny

Operat ewidencyjny w przepisach

Prawo geodezyjne i kartograficzne3 przepisy

w sprawie operatu ewidencyjnego oraz wzorów informacji o zmianach zasobów złoża kopaliny2 przepisy