Ogród botaniczny

Ogród botaniczny, w rozumieniu ustawy „Ochrona przyrody”, to nie tylko miejsce, w którym rosną interesujące lub rzadkie rośliny. Jest to specjalnie urządzony i zagospodarowany teren, wyposażony w infrastrukturę techniczną oraz budynki, które służą jego funkcjonowaniu i są z nim funkcjonalnie związane. O uznaniu danego miejsca za ogród botaniczny decyduje więc łączne występowanie określonego terenu, jego zagospodarowania oraz zaplecza potrzebnego do realizacji wskazanych zadań.

Podstawowym celem takiego ogrodu jest ochrona roślin poza ich naturalnym środowiskiem, czyli ochrona ex situ. Ogród może również służyć uprawie roślin pochodzących z różnych stref klimatycznych i siedlisk, a także prowadzeniu upraw skoncentrowanych na jednym określonym gatunku. Taka organizacja umożliwia zachowanie roślin, ich obserwację i porównywanie warunków rozwoju, nawet gdy nie występują one naturalnie na danym obszarze.

Definicja obejmuje ponadto funkcje naukowe i edukacyjne. Ogród botaniczny jest miejscem prowadzenia badań, a zarazem przekazywania wiedzy o roślinach, ich różnorodności, wymaganiach i ochronie. Budynki oraz infrastruktura nie stanowią celu samego w sobie, lecz mają wspierać ochronę, uprawę, badania i edukację.

W praktyce pojęcie to pozwala odróżnić ogród botaniczny od zwykłego ogrodu, parku lub kolekcji roślin. Znaczenie ma nie tylko obecność roślin, lecz także sposób urządzenia terenu, istnienie odpowiedniego zaplecza oraz realizowanie funkcji ochronnych, uprawowych, naukowych i edukacyjnych. Tak rozumiane hasło wyznacza zakres pojęcia używanego w przepisach dotyczących ochrony przyrody.