Ochrona częściowa

„Ochrona częściowa” to forma ochrony przyrody, w której rośliny, zwierzęta lub grzyby nadal są objęte ochroną, ale ochrona ta nie wyklucza całkowicie ingerencji w ich populacje. Ustawa „Ochrona przyrody” wiąże to pojęcie z dopuszczeniem możliwości zmniejszania liczebności populacji oraz pozyskiwania osobników albo ich części.

Istotą tej formy ochrony jest więc połączenie dwóch elementów:

• objęcia określonych gatunków ochroną,
• pozostawienia możliwości podejmowania działań, które mogą prowadzić do ograniczenia liczby osobników lub do pozyskania osobników, ich fragmentów albo innych części organizmu.

„Częściowa” nie oznacza braku ochrony ani pełnej swobody działania wobec danego gatunku. Oznacza, że ochrona jest mniej bezwzględna niż całkowity zakaz ingerencji, ponieważ ustawa dopuszcza możliwość redukcji populacji i pozyskiwania. Nie wynika z tego jednak, że każde takie działanie jest automatycznie dozwolone. Znaczenie tego pojęcia polega na wskazaniu, że w odniesieniu do objętych nim gatunków ustawowy model ochrony może uwzględniać kontrolowane lub przewidziane prawem korzystanie z osobników albo ich części, przy jednoczesnym zachowaniu ochronnego charakteru regulacji.

W praktyce pojęcie służy odróżnieniu gatunków, których populacje i osobniki podlegają ochronie, od takich, wobec których ochrona wyklucza możliwość redukcji liczebności lub pozyskiwania. Ma znaczenie przy ustalaniu, jaki rodzaj ochrony obejmuje dany gatunek oraz jak rozumieć dopuszczalny zakres ingerencji w jego populację. Dotyczy zarówno samych osobników roślin, zwierząt i grzybów, jak i ich części, dlatego obejmuje nie tylko bezpośrednie oddziaływanie na żywe organizmy, lecz także pozyskiwanie ich fragmentów. Ochrona częściowa jest zatem rozwiązaniem, które ma zachować ochronę gatunku, a zarazem dopuścić możliwość ograniczonego korzystania z jego populacji lub zasobów.