Naczelnik urzędu skarbowego

Naczelnik urzędu skarbowego to organ administracji skarbowej właściwy do wykonywania zadań określonych w przepisach prawa podatkowego, celnego i egzekucyjnego. Termin oznacza zarówno organ władzy publicznej, jak i osobę kierującą urzędem skarbowym, działającą w imieniu tego organu. Urząd skarbowy jest jednostką organizacyjną, natomiast naczelnik jest jego organem.

Naczelnik urzędu skarbowego jest co do zasady organem pierwszej instancji w sprawach podatkowych. Oznacza to, że prowadzi postępowania, ustala lub określa zobowiązania podatkowe, wydaje decyzje i przyjmuje wymagane deklaracje, informacje oraz inne dokumenty. Właściwość naczelnika ustala się zazwyczaj według miejsca zamieszkania albo siedziby podatnika, jednak przepisy mogą przewidywać właściwość szczególną, między innymi ze względu na rodzaj podatku, przedmiot czynności lub miejsce położenia majątku.

Do zadań naczelnika należą także czynności związane z poborem należności publicznoprawnych i ich egzekucją. Może on prowadzić postępowania egzekucyjne dotyczące podatków oraz innych należności, a w przypadkach wskazanych w przepisach również wykonywać orzeczenia sądowe. W postępowaniu karnym wykonawczym może zostać mu powierzone wykonanie zabezpieczenia albo egzekucja określonych świadczeń pieniężnych, w tym grzywny, kosztów sądowych, nawiązki lub obowiązku naprawienia szkody.

Określenie „właściwy naczelnik urzędu skarbowego” wskazuje organ uprawniony do działania w konkretnej sprawie. Występuje ono między innymi w przepisach dotyczących podatku od czynności cywilnoprawnych, podatku akcyzowego, podatku od wydobycia niektórych kopalin oraz przekazywania składników majątkowych lub depozytów należących do Skarbu Państwa. Naczelnik może również wykonywać zadania związane z reprezentowaniem Skarbu Państwa i przekazywaniem informacji lub dokumentów innym organom, jeżeli przewiduje to ustawa. Od rozstrzygnięć naczelnika, w przypadkach określonych w przepisach, przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia.