Nacisk osi

„Nacisk osi” to miara oddziaływania części pojazdu przypadającej na jedną oś na nawierzchnię drogi. Chodzi o łączną wartość nacisków przekazywanych na drogę przez wszystkie koła umieszczone na tej samej osi. Pojęcie nie odnosi się więc do pojedynczego koła ani automatycznie do całego pojazdu, lecz do konkretnego układu kół związanych z jedną osią.

W praktyce należy uwzględnić dwa podstawowe elementy:

• koła znajdujące się na jednej osi,
• sumę nacisków, jakie te koła przekazują na drogę.

Jeżeli pojazd ma więcej niż jedną oś, nacisk osi ustala się oddzielnie dla każdej z nich. Dzięki temu można ocenić, jak obciążenie pojazdu rozkłada się na poszczególne osie i w jaki sposób pojazd oddziałuje na nawierzchnię w konkretnych punktach podparcia. Nie jest to zatem pojęcie oznaczające wyłącznie masę pojazdu, ponieważ koncentruje się na nacisku wywieranym na drogę przez koła jednej osi.

W ustawie „Prawo o ruchu drogowym” pojęcie to służy do precyzyjnego opisywania obciążenia drogi przez pojazd. Ma znaczenie przy ocenie, czy obciążenie jest rozłożone w sposób odpowiadający wymaganiom dotyczącym ruchu i ochrony nawierzchni. W kontekście praktycznym nacisk osi pozwala odróżnić pojazdy lub sposoby ich obciążenia nie tylko według ogólnego ciężaru, lecz także według tego, jak ten ciężar przenosi się na drogę. Jest to istotne dla bezpieczeństwa ruchu, trwałości nawierzchni oraz kontroli parametrów pojazdu związanych z jego poruszaniem się po drogach. Terminem tym można więc opisać konkretny, możliwy do ustalenia efekt obciążenia drogi przez jedną oś pojazdu.