Mała kasa

„Mała kasa” to określenie używane w ustawie o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych w odniesieniu do kasy spełniającej łącznie dwa kryteria dotyczące jej wielkości. Chodzi o kasę, której skala działalności, oceniana na podstawie majątku oraz liczby członków, mieści się w ustawowo określonych granicach.

Pierwszym elementem definicji jest suma aktywów bilansu kasy na koniec roku obrotowego. Nie może ona przekraczać 20 mln zł. W praktyce chodzi o wartość składników majątkowych wykazywanych w bilansie na zakończenie danego roku obrotowego. Drugim elementem jest średnioroczna liczba członków kasy w ostatnim roku obrotowym. Również ten wskaźnik nie może przekraczać określonego progu, czyli 10 tys. osób. Nie wystarczy zatem spełnienie tylko jednego z warunków. Kasa może być uznana za małą kasę wyłącznie wtedy, gdy jednocześnie mieści się w obu limitach.

Znaczenie pojęcia polega na tym, że ustawa może odróżniać kasy o mniejszej skali działania od pozostałych kas. Taka kwalifikacja pozwala posługiwać się jednym, zdefiniowanym określeniem w przepisach, zamiast za każdym razem opisywać wysokość aktywów i liczbę członków. Pojęcie odnosi się więc nie do potocznej oceny rozmiaru kasy, lecz do konkretnych, mierzalnych kryteriów ustawowych.

W praktyce ustalenie, czy dana kasa jest małą kasą, wymaga sprawdzenia danych za właściwy rok obrotowy. Należy osobno zweryfikować sumę aktywów bilansu na koniec tego roku oraz średnioroczną liczbę członków w ostatnim roku obrotowym, a następnie ocenić, czy obie wartości nie przekraczają wskazanych limitów. Definicja pełni zatem funkcję porządkującą i kwalifikacyjną w ramach regulacji dotyczących spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych.