Likwidator

Likwidator to osoba fizyczna albo, w przypadkach przewidzianych przepisami, podmiot powołany do przeprowadzenia likwidacji osoby prawnej, spółki lub określonej jednostki organizacyjnej. Likwidacja polega na zakończeniu jej bieżącej działalności, uregulowaniu zobowiązań, ściągnięciu należności, spieniężeniu albo innym zagospodarowaniu majątku oraz zakończeniu bytu prawnego jednostki.

W spółkach handlowych likwidator prowadzi sprawy związane z likwidacją i reprezentuje spółkę w zakresie odpowiadającym celom tego postępowania. Do jego typowych zadań należy sporządzenie lub udział w sporządzeniu bilansu otwarcia likwidacji, zawiadomienie wierzycieli, wykonanie zobowiązań, zakończenie umów i interesów w toku, dochodzenie roszczeń oraz podział pozostałego majątku zgodnie z właściwymi przepisami. Po zakończeniu czynności likwidacyjnych składa wymagane dokumenty i podejmuje działania prowadzące do wykreślenia podmiotu z właściwego rejestru. W toku likwidacji używa oznaczenia wskazującego na ten status, a jego umocowanie do reprezentacji wynika z przepisów oraz sposobu powołania.

Likwidator może zostać ustanowiony przez wspólników, właściwy organ podmiotu albo sąd rejestrowy. W określonych sytuacjach funkcję tę wykonują osoby wcześniej należące do organu zarządzającego, chyba że powołano inne osoby. Sąd może ustanowić likwidatora także na wniosek osoby zainteresowanej, gdy jest to potrzebne do prawidłowego przeprowadzenia likwidacji.

Najważniejsze cechy funkcji:

• likwidator działa w interesie likwidowanego podmiotu i jego wierzycieli;
• jego kompetencje są związane z celem likwidacji, a nie z prowadzeniem zwykłej działalności;
• ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną bezprawnym lub zawinionym działaniem albo zaniechaniem, z uwzględnieniem wymaganej staranności i uzasadnionego ryzyka gospodarczego.

Termin występuje także w regulacjach dotyczących fundacji rodzinnej oraz szczególnych funduszy publicznych, gdzie zakres zadań likwidatora określają przepisy odrębne. W postępowaniach i stosunkach prawnych likwidator może reprezentować jednostkę, odbierać pisma oraz podejmować decyzje dotyczące jej należności. Nie należy go utożsamiać z syndykiem, ponieważ likwidator prowadzi likwidację podmiotu lub jego majątku na podstawie właściwych przepisów, natomiast syndyk działa w postępowaniu upadłościowym.