Liczba mieszkańców

„Liczba mieszkańców” to pojęcie prawne oznaczające liczbę osób ustalaną według reguł wskazanych w przepisach o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. W ustawie o finansowaniu zadań oświatowych nie zostało ono zdefiniowane niezależnie. Ustawa odsyła do innego aktu prawnego, dlatego przy jego stosowaniu należy przyjmować znaczenie nadane temu pojęciu w przepisie odsyłającym, a nie potoczne rozumienie liczby osób zamieszkujących daną miejscowość lub jednostkę samorządu.

Najważniejsze elementy pojęcia:

• obejmuje liczbę mieszkańców ustalaną według ustawowych zasad,
• wymaga zastosowania reguł wynikających z przepisów o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
• odnosi się do danych istotnych dla określonego przepisu i celu, a nie do dowolnego, samodzielnie przyjętego szacunku,
• nie jest automatycznie tym samym co równoważna liczba mieszkańców stosowana w przepisach dotyczących oczyszczania ścieków.

W ustawie o finansowaniu zadań oświatowych odesłanie to zapewnia jednolity sposób ustalania wartości, od których mogą zależeć rozwiązania dotyczące finansowania zadań publicznych. Ma więc znaczenie praktyczne przy obliczeniach, podziale środków i stosowaniu kryteriów uzależnionych od wielkości danej jednostki samorządu terytorialnego. Organ stosujący przepisy nie powinien zastępować ustawowego sposobu ustalania liczby mieszkańców innymi danymi ani dowolnie wybierać momentu, według którego liczba ta jest określana.

Pojęcie występuje również w regulacjach z innych dziedzin. W prawie wodnym może wpływać na obowiązki związane z kanalizacją i oczyszczaniem ścieków, w tym na kwalifikowanie aglomeracji. W przepisach ochrony środowiska wiąże się z ustalaniem danych dotyczących miast i aglomeracji oraz z ich publikowaniem. Liczba mieszkańców ma także znaczenie przy niektórych zasadach kontroli finansów jednostek samorządu terytorialnego oraz przy określaniu maksymalnych limitów diet radnych gmin i powiatów. W każdym z tych zastosowań należy odczytywać ją w kontekście konkretnego przepisu, z uwzględnieniem ewentualnych odrębnych definicji i sposobu ustalania danych.