Koszt podróży

Koszt podróży to wydatek poniesiony w związku z przejazdem osoby do miejsca wykonywania określonego zadania, stawiennictwa lub udziału w postępowaniu. W polskim prawie termin ten nie ma jednego, uniwersalnego zakresu. Jego znaczenie zależy od przepisu, który przewiduje zwrot albo pokrycie takiego wydatku.

Koszt podróży może obejmować w szczególności cenę przejazdu środkami transportu, a w przypadkach określonych w przepisach także koszty noclegu, wyżywienia lub inne należności związane z pobytem poza miejscem zamieszkania albo pracy. Niekiedy przepisy rozróżniają sam koszt przejazdu od szerszej kategorii kosztów podróży. Zwrot może być przyznany w wysokości rzeczywiście poniesionej, według określonych stawek albo na zasadach dotyczących podróży służbowych.

Najważniejsze zastosowania:

• w postępowaniach cywilnych, karnych, administracyjnych i podatkowych, jako należność dla świadków, biegłych, tłumaczy, specjalistów, stron lub innych osób wezwanych przez organ;
• w związku z wykonywaniem czynności przez członków komisji, rad i innych organów publicznych oraz przez zaproszonych ekspertów;
• w prawie pracy, jako element należności przysługujących pracownikowi odbywającemu podróż służbową;
• w sprawach związanych ze służbą wojskową, gdy określone osoby muszą przejechać do miejsca stawiennictwa albo po zwolnieniu ze służby;
• jako składnik wynagrodzenia lub zwrotu wydatków przysługującego obrońcy, pełnomocnikowi albo innemu uczestnikowi czynności.

Zwrot kosztu podróży może mieć formę refundacji po przedstawieniu odpowiedniego żądania lub dokumentów, a niekiedy zaliczki wypłacanej przed podróżą. Przepisy szczególne mogą uzależniać zwrot od terminowego zgłoszenia żądania, usprawiedliwionego stawiennictwa, wezwania przez właściwy organ albo braku zapewnienia bezpłatnego przejazdu. Koszt podróży jest zwykle częścią szerszej kategorii kosztów postępowania lub należności związanych z wykonywaniem obowiązków publicznych. Gdy kilka czynności odbywa się tego samego dnia w różnych sprawach, przepisy mogą ograniczać zwrot do jednego świadczenia.