Korzystanie z wód

Korzystanie z wód oznacza w prawie używanie wód oraz podejmowanie czynności i wykonywanie robót, które mogą wpływać na ich stan lub zasoby. Termin ten występuje przede wszystkim w Prawie wodnym i obejmuje zarówno pobór wód, jak i ich wykorzystywanie, odprowadzanie ścieków, wykonywanie urządzeń wodnych oraz inne działania związane z gospodarowaniem wodami.

Wyróżnia się kilka podstawowych form korzystania z wód:

• powszechne korzystanie z wód przysługuje każdemu, co do zasady bez konieczności uzyskania indywidualnej zgody organu. Służy zaspokajaniu potrzeb osobistych, gospodarstwa domowego lub rekreacji, w zakresie określonym przepisami i z uwzględnieniem ograniczeń dotyczących ochrony wód;
• zwykłe korzystanie z wód jest związane z korzystaniem z wód przez właściciela gruntu na potrzeby własnego gospodarstwa domowego lub rolnego, w granicach ustalonych w Prawie wodnym;
• szczególne korzystanie z wód obejmuje przypadki wykraczające poza korzystanie powszechne i zwykłe, w szczególności korzystanie związane z działalnością gospodarczą, znacznym poborem wód, odprowadzaniem ścieków lub innym oddziaływaniem na zasoby wodne. Może wymagać pozwolenia wodnoprawnego, zgłoszenia albo spełnienia innych wymagań ustawowych.

Korzystanie z wód powinno odbywać się w sposób niepowodujący pogorszenia ich stanu, marnotrawstwa zasobów ani naruszenia interesów innych użytkowników. Jego zakres może być ograniczony ze względu na ochronę środowiska, bezpieczeństwo ludzi, ochronę przed powodzią, ustanowione strefy ochronne lub potrzebę zapewnienia odpowiedniej ilości i jakości wody.

Pojęcie ma znaczenie praktyczne przy opracowywaniu planów gospodarowania wodami, kontroli przestrzegania przepisów oraz ocenie, czy określone działania wymagają decyzji administracyjnej. Jest także powiązane z ochroną urządzeń wodnych, monitoringiem jakości wód i odpowiedzialnością za naruszenie warunków korzystania z zasobów wodnych.