Kopalina towarzysząca

„Kopalina towarzysząca” to kopalina, która znajduje się w obrębie złoża kopaliny głównej albo w jego bliskim sąsiedztwie i jest z nią związana w taki sposób, że nie można jej wydobywać osobno lub takie wydobywanie nie miałoby gospodarczego uzasadnienia. Chodzi więc o surowiec występujący obok podstawowej kopaliny, którego pozyskanie jest technicznie niemożliwe albo nieopłacalne bez równoczesnego wydobywania kopaliny głównej.

Dla uznania kopaliny za towarzyszącą znaczenie mają dwa elementy. Po pierwsze, jej położenie względem złoża kopaliny głównej. Po drugie, sposób, w jaki oba surowce występują względem siebie, oceniany przez pryzmat możliwości i opłacalności oddzielnego wydobycia. Sama obecność innej kopaliny w pobliżu nie wystarcza, jeżeli można ją niezależnie wydobywać albo takie wydobycie jest gospodarczo uzasadnione.

Definicja ma także element formalny. Informacja, że dana kopalina ma charakter towarzyszący, powinna wynikać z odpowiedniej koncesji. Jeżeli koncesja nie określa sposobu zagospodarowania tej kopaliny, znaczenie może mieć dokumentacja geologiczna albo geologiczno-inwestycyjna złoża węglowodorów. Dokumentacja ta musi być sporządzona na podstawie przepisów prawa geologicznego i górniczego, a w sytuacji, gdy przepisy tego wymagają, również zatwierdzona decyzją właściwego organu administracji geologicznej.

W praktyce oznacza to, że status kopaliny towarzyszącej nie zależy wyłącznie od warunków geologicznych lub technologii wydobycia. Powinien być także odzwierciedlony w dokumentach dotyczących danego złoża. Takie połączenie przesłanek faktycznych i formalnych pozwala ustalić, jaki surowiec jest traktowany jako kopalina główna, a jaki jako wydobywana wraz z nią kopalina towarzysząca.

Pojęcie zostało zdefiniowane w ustawie „o podatku od wydobycia niektórych kopalin”. Służy tam do prawidłowego określenia charakteru wydobywanego surowca i zakresu zastosowania przepisów ustawy. Z tego względu istotne jest zarówno rzeczywiste występowanie kopaliny w granicach lub sąsiedztwie złoża, jak i jej ujęcie w koncesji albo właściwej dokumentacji.