Art. 22^1c Kodeksu pracy wprowadza regulacje dotyczące kontroli trzeźwości pracowników przez pracodawcę. Przepis ten ma na celu zapewnienie ochrony życia i zdrowia pracowników oraz innych osób, a także ochrony mienia. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych paragrafów tego artykułu.

#### § 1
Pracodawca może wprowadzić kontrolę trzeźwości pracowników, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób, lub ochrony mienia. Kluczowym elementem jest tutaj „niezbędność” kontroli, co oznacza, że pracodawca musi wykazać, że bez przeprowadzenia takiej kontroli nie jest w stanie zapewnić odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa.

#### § 2
Kontrola trzeźwości nie może naruszać godności oraz innych dóbr osobistych pracownika. Oznacza to, że kontrola musi być przeprowadzana w sposób respektujący prawa osobiste pracownika, w tym jego prywatność i godność.

#### § 3
Kontrola trzeźwości jest przeprowadzana przez pracodawcę w sposób ustalony zgodnie z § 10, uwzględniający wymagania wynikające z przepisów wydanych na podstawie art. 22^1g. Przepis ten odsyła do dalszych regulacji, które precyzują sposób przeprowadzania kontroli.

#### § 4
Kontrola trzeźwości obejmuje badanie przy użyciu metod niewymagających badania laboratoryjnego za pomocą urządzenia posiadającego ważny dokument potwierdzający jego kalibrację lub wzorcowanie. Oznacza to, że pracodawca musi używać urządzeń, które są regularnie kalibrowane i posiadają odpowiednie certyfikaty.

#### § 5
Badanie polega na stwierdzeniu braku obecności alkoholu w organizmie pracownika albo obecności alkoholu wskazującej na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości w rozumieniu art. 46 ust. 2 albo 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Przepis ten odsyła do definicji stanu po użyciu alkoholu oraz stanu nietrzeźwości zawartych w ustawie.

#### § 6
Za równoznaczne ze stwierdzeniem braku obecności alkoholu w organizmie pracownika uznaje się przypadki, w których zawartość alkoholu nie osiąga lub nie prowadzi do osiągnięcia wartości właściwych dla stanu po użyciu alkoholu. Oznacza to, że niewielkie ilości alkoholu, które nie wpływają na zdolność do pracy, nie są uznawane za naruszenie.

#### § 7
Pracodawca przetwarza informacje o dacie, godzinie i minucie badania oraz jego wyniku wskazującym na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości wyłącznie w przypadku, gdy jest to niezbędne do zapewnienia ochrony dóbr, o których mowa w § 1, i przechowuje te informacje w aktach osobowych pracownika przez okres nieprzekraczający roku od dnia ich zebrania. Przepis ten określa zasady przetwarzania i przechowywania danych z kontroli trzeźwości, co jest istotne z punktu widzenia ochrony danych osobowych.

#### § 8
W przypadku zastosowania kary upomnienia, kary nagany lub kary pieniężnej pracodawca przechowuje informacje w aktach osobowych pracownika do czasu uznania kary za niebyłą zgodnie z art. 113. Oznacza to, że informacje te mogą być przechowywane dłużej, jeżeli są związane z nałożeniem kary dyscyplinarnej.

#### § 9
W przypadku, w którym informacje mogą stanowić lub stanowią dowód w postępowaniu prowadzonym na podstawie prawa, okres przechowywania ulega przedłużeniu do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Przepis ten zapewnia, że dane mogą być przechowywane tak długo, jak są potrzebne do celów prawnych.

#### § 10
Po upływie okresów przechowywania, informacje podlegają usunięciu. Przepis ten nakłada obowiązek usunięcia danych po upływie określonych terminów, co jest zgodne z zasadą minimalizacji danych.

#### § 11
Wprowadzenie kontroli trzeźwości, grupę lub grupy pracowników objętych kontrolą trzeźwości i sposób przeprowadzania kontroli, w tym rodzaj urządzenia wykorzystywanego do kontroli, czas i częstotliwość jej przeprowadzania, ustala się w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy albo w obwieszczeniu. Przepis ten wymaga, aby zasady kontroli były jasno określone i komunikowane pracownikom.

#### § 12
O wprowadzeniu kontroli trzeźwości pracodawca informuje pracowników nie później niż 2 tygodnie przed rozpoczęciem jej przeprowadzania. Przepis ten zapewnia, że pracownicy są odpowiednio poinformowani o planowanych kontrolach.

#### § 13
W związku z zatrudnieniem pracownika objętego kontrolą trzeźwości pracodawca przekazuje temu pracownikowi przed dopuszczeniem go do pracy informacje w postaci papierowej lub elektronicznej. Przepis ten nakłada obowiązek informacyjny na pracodawcę wobec nowo zatrudnionych pracowników.

### Podsumowanie
Art. 22^1c Kodeksu pracy wprowadza szczegółowe regulacje dotyczące kontroli trzeźwości pracowników, mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa w miejscu pracy. Przepis ten balansuje między potrzebą ochrony zdrowia i mienia a prawami pracowników do godności i prywatności. Pracodawcy muszą przestrzegać określonych procedur i terminów, aby kontrola była legalna i zgodna z przepisami prawa.

Kodeks pracy

Art. 22^1d^ Kodeksu pracy wprowadza szczegółowe regulacje dotyczące postępowania pracodawcy w przypadku podejrzenia, że pracownik znajduje się w stanie po użyciu alkoholu lub w stanie nietrzeźwości. Przepis ten ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa i porządku w miejscu pracy, a także ochronę zdrowia i życia zarówno pracowników, jak i osób trzecich.

#### 1. Niedopuszczenie do pracy

Pracodawca ma obowiązek niedopuszczenia pracownika do pracy, jeżeli kontrola trzeźwości wykaże obecność alkoholu w organizmie pracownika wskazującą na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości, zgodnie z definicjami zawartymi w art. 46 ust. 2 i 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Pracodawca może również niedopuścić pracownika do pracy, jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie, że pracownik stawił się do pracy w stanie po użyciu alkoholu albo w stanie nietrzeźwości lub spożywał alkohol w czasie pracy.

#### 2. Informowanie pracownika

Pracodawca jest zobowiązany przekazać pracownikowi informację dotyczącą podstawy niedopuszczenia do pracy. Jest to istotne z punktu widzenia praw pracownika, który ma prawo wiedzieć, na jakiej podstawie podjęto decyzję o jego niedopuszczeniu do pracy.

#### 3. Badanie stanu trzeźwości

Na żądanie pracodawcy lub pracownika, badanie stanu trzeźwości przeprowadza uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego. Badanie to powinno być przeprowadzone przy użyciu metod niewymagających badania laboratoryjnego, takich jak alkomat. W określonych przypadkach, np. gdy nie ma możliwości przeprowadzenia badania alkomatem, pracownik odmawia poddania się badaniu alkomatem, żąda badania krwi, stan pracownika uniemożliwia przeprowadzenie badania alkomatem, lub gdy urządzenie alkomatu nie jest w stanie wskazać stężenia alkoholu, organ może zlecić przeprowadzenie badania krwi.

#### 4. Poszanowanie godności i intymności

Badania muszą być przeprowadzane z poszanowaniem godności i intymności pracownika, co jest zgodne z zasadami ochrony praw człowieka i godności osobistej. Pobranie krwi może być dokonane wyłącznie przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje zawodowe.

#### 5. Wynagrodzenie za okres niedopuszczenia do pracy

Jeżeli wynik badania nie wskazuje na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości, okres niedopuszczenia pracownika do pracy jest traktowany jako usprawiedliwiona nieobecność, za którą pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia. Jest to istotne zabezpieczenie dla pracownika, który niesłusznie został niedopuszczony do pracy.

#### 6. Dokumentacja badań

Przebieg badań musi być dokładnie dokumentowany, w tym data, godzina, miejsce przeprowadzenia badania, wynik badania, dane osobowe pracownika, dane osoby przeprowadzającej badanie oraz inne informacje niezbędne do oceny wiarygodności i poprawności badania. Dokumentacja ta jest kluczowa dla ewentualnych postępowań wyjaśniających lub sądowych.

#### 7. Przekazanie wyników badań

Organ przeprowadzający badanie jest zobowiązany przekazać pracodawcy i pracownikowi informację o wynikach badania w formie pisemnej. Informacja ta powinna zawierać dane osobowe pracownika, datę, godzinę oraz wynik badania, a w przypadku kilku pomiarów - wyniki każdego z nich.

#### 8. Przetwarzanie informacji

Do przetwarzania informacji dotyczących wyników badań stosuje się odpowiednio przepisy art. 22^1c^ § 6-9 Kodeksu pracy, co zapewnia zgodność z przepisami o ochronie danych osobowych.

### Podsumowanie

Art. 22^1d^ Kodeksu pracy wprowadza kompleksowe regulacje dotyczące postępowania w przypadku podejrzenia nietrzeźwości pracownika. Przepis ten ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa w miejscu pracy, jednocześnie chroniąc prawa pracowników poprzez szczegółowe procedury badania stanu trzeźwości oraz obowiązek informowania pracownika o podstawach niedopuszczenia do pracy.

Kontrola trzeźwości

Kontrola trzeźwości w przepisach

Kodeks pracy2 przepisy