Kontrola populacji

Kontrola populacji to określony sposób postępowania wobec populacji inwazyjnego gatunku obcego. Pojęcie to zostało przyjęte w ustawie „Gatunki obce” przez odesłanie do definicji zawartej w rozporządzeniu nr 1143/2014. Nie chodzi wyłącznie o obserwowanie liczebności gatunku ani o samo stwierdzenie jego obecności. Kontrola obejmuje działania podejmowane w celu ograniczenia populacji albo całkowitego usunięcia danego gatunku.

Najważniejsze elementy tego pojęcia to:

• działania mogą mieć charakter śmiertelny lub nieśmiertelny, a więc mogą polegać zarówno na bezpośrednim ograniczaniu liczby osobników, jak i na stosowaniu innych metod prowadzących do zmniejszenia populacji;
• działania są skierowane przeciwko populacji inwazyjnego gatunku obcego, czyli gatunku, którego obecność i rozprzestrzenianie mogą powodować niepożądane skutki;
• przy prowadzeniu kontroli należy ograniczać wpływ podejmowanych działań na gatunki, które nie są ich celem, oraz na ich siedliska;
• celem jest utrzymanie liczebności inwazyjnego gatunku obcego poniżej poziomu szkodliwego dla różnorodności biologicznej, powiązanych usług ekosystemowych, zdrowia ludzi lub gospodarki, albo całkowite wyeliminowanie tego gatunku.

Definicja wskazuje więc zarówno przedmiot kontroli, jak i jej dopuszczalny kierunek. Nie wystarczy samo zmniejszenie liczebności populacji. Działania powinny służyć osiągnięciu poziomu, przy którym gatunek nie powoduje wskazanych zagrożeń, lub doprowadzić do jego całkowitego usunięcia. Jednocześnie sposób prowadzenia kontroli powinien uwzględniać ochronę organizmów i siedlisk, które nie są celem działań.

W ustawie pojęcie ma znaczenie praktyczne przy odróżnianiu działań ukierunkowanych na zarządzanie populacją inwazyjnego gatunku obcego od innych czynności związanych z jego występowaniem. Pozwala określić, że kontrola może oznaczać zarówno ograniczanie liczebności, jak i pełną eliminację, ale zawsze powinna być powiązana z ochroną różnorodności biologicznej, usług ekosystemowych, zdrowia ludzi lub gospodarki.