Kolej wąskotorowa

Kolej wąskotorowa to, w rozumieniu ustawy „Transport kolejowy”, taki rodzaj kolei, który wyróżnia się szerokością torów mniejszą niż 1435 mm. Podstawą zakwalifikowania kolei do tej kategorii jest więc konkretny parametr techniczny toru, czyli jego szerokość. Nie decyduje o tym sama nazwa linii, jej przeznaczenie, długość, położenie ani sposób organizacji przewozów.

Najważniejsze elementy tego pojęcia to:

• istnienie kolei, a więc infrastruktury torowej służącej do prowadzenia ruchu kolejowego,
• tory należące do tej kolei,
• szerokość tych torów poniżej granicy 1435 mm.

Granica wskazana w definicji ma znaczenie rozstrzygające. Tory o szerokości dokładnie 1435 mm nie spełniają kryterium kolei wąskotorowej, ponieważ ustawa wymaga szerokości mniejszej od tej wartości. O zakwalifikowaniu decyduje zatem porównanie rzeczywistej szerokości toru z ustawowym progiem, a nie potoczne rozumienie określenia „wąskotorowa”.

Definicja służy uporządkowaniu pojęć używanych w ustawie i pozwala odróżnić kolej wąskotorową od kolei o torach mających szerokość równą 1435 mm lub większą. Dzięki temu możliwe jest jednoznaczne ustalenie, do jakiej kategorii należy dana infrastruktura kolejowa, gdy przepisy posługują się tym określeniem. Ma to znaczenie praktyczne przede wszystkim przy opisie, klasyfikowaniu i ocenie określonego rodzaju kolei w kontekście regulacji dotyczących transportu kolejowego.

Warto pamiętać, że definicja odnosi się do szerokości torów, a nie do szerokości pojazdów poruszających się po tych torach. Sam fakt, że kolej jest przeznaczona do określonych przewozów albo funkcjonuje na niewielkim obszarze, nie przesądza jeszcze o jej wąskotorowym charakterze. Decydujące pozostaje spełnienie ustawowego kryterium technicznego.