Przepis ma charakter informacyjny i wskazuje, że ustawa o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej modyfikuje przepisy ustawy o kinematografii. W udostępnionej treści nie opisano jednak tych zmian, ponieważ zostały pominięte. Można więc stwierdzić jedynie, że nowelizacja dotyczy wskazanej ustawy. Nie da się natomiast ustalić, jakie dokładnie rozwiązania wprowadzono ani jakie prawa lub obowiązki wynikają z tej części aktu.

o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej

Przepis wyznacza podstawowe ramy systemu finansowego wspierania produkcji audiowizualnej. Określa, że ustawa reguluje zasady, warunki i tryb przyznawania oraz rozliczania wsparcia finansowego. Oznacza to, że obejmuje zarówno etap podejmowania decyzji o przyznaniu pomocy, jak i późniejsze rozliczenie otrzymanych środków.

Wsparcie zostało zakwalifikowane jako pomoc publiczna w rozumieniu art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Ma być przyznawane na zasadach określonych w rozporządzeniu nr 651/2014, w szczególności w jego art. 54. Przepis wskazuje więc unijne ramy, w których funkcjonuje krajowy mechanizm wsparcia. Jednocześnie ustawa nie narusza zasad dofinansowania twórczości filmowej i innej działalności w dziedzinie kinematografii określonych w ustawie o kinematografii. Oba obszary regulacji zachowują zatem odrębność.

Ustęp 5 przedstawia cele wsparcia. Obejmują one poprawę warunków działania rynku produkcji audiowizualnej, zwiększanie aktywności i międzynarodowej konkurencyjności polskich przedsiębiorców oraz lepsze wykorzystanie krajowego potencjału technicznego. Wsparcie ma również sprzyjać inwestycjom zagranicznym i współpracy polskich producentów z producentami zagranicznymi, jeżeli produkcje są realizowane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Znaczenie przepisu jest programowe i porządkujące. Wskazuje podstawę prawną systemu, jego powiązanie z regułami pomocy publicznej oraz kierunki, którym ma służyć finansowanie. Należą do nich także rozwój sektorów kreatywnych, wzmacnianie potencjału twórczego i profesjonalizmu rynku, trwały rozwój gospodarczy państwa i regionów oraz rozwój kultury i promocja polskiego wizerunku i dziedzictwa kulturowego na świecie.

https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2019/50/text/U/D20190050Lj.pdf

Przepis określa sytuacje, w których przedsiębiorcy nie przyznaje się wsparcia finansowego. Wskazane przesłanki mają charakter wyłączający, co oznacza, że wystąpienie jednej z nich jest wystarczające do odmowy przyznania wsparcia.

Wyłączenie dotyczy przedsiębiorcy, który ma zaległości z tytułu należności publicznoprawnych albo pozostaje pod zarządem komisarycznym, w likwidacji, upadłości lub restrukturyzacji. Znaczenie ma także wcześniejsze korzystanie ze wsparcia. Przedsiębiorca nie otrzyma pomocy, jeżeli w ciągu 3 lat przed złożeniem wniosku nie przedłożył „raportu”, czyli raportu końcowego z prac objętych wsparciem finansowym. Przeszkodą jest również brak zwrotu pomocy publicznej przyznanej przez Rzeczpospolitą Polską, jeżeli decyzją Komisji Europejskiej została ona uznana za niezgodną z prawem i z rynkiem wewnętrznym.

Wsparcie jest wyłączone także wobec przedsiębiorcy znajdującego się w trudnej sytuacji w rozumieniu art. 2 pkt 18 rozporządzenia nr 651/2014. Przepis obejmuje ponadto skazanie prawomocnym wyrokiem za określone przestępstwa, w tym dotyczące wiarygodności dokumentów, mienia, obrotu gospodarczego, systemu bankowego lub przestępstwa skarbowe. Przeszkodą może być również skazanie wspólnika albo członka organu.

Ostatnia przesłanka odnosi się do rażącego naruszenia, w ciągu 3 lat przed złożeniem wniosku, umowy o dofinansowanie, o której mowa w art. 23 ust. 3 ustawy o kinematografii, polegającego na nierozliczeniu dofinansowania zgodnie z umową. Przepis wiąże więc możliwość uzyskania wsparcia zarówno z bieżącą sytuacją przedsiębiorcy, jak i z jego wcześniejszymi obowiązkami, rozliczeniami oraz odpowiedzialnością karną.

Przepis wyznacza ogólny zakres ustawy. Wynika z niego, że regulacja ma dwa główne cele: określać, w jaki sposób ma być wspierana twórczość filmowa i inne działania związane z kinematografią, a także chronić zasoby sztuki filmowej. Nie opisuje jeszcze konkretnych form wsparcia ani sposobu ochrony. Wskazuje jedynie obszary, których dotyczą dalsze przepisy ustawy.

o kinematografii

Przepis informuje, że do wskazanej ustawy o kinematografii wprowadzono zmiany. Nie przedstawia jednak ich treści, ponieważ zostały pominięte w udostępnionym fragmencie. Z samego przepisu można więc ustalić tylko, że jest to przepis zmieniający wcześniejszą ustawę. Nie da się na jego podstawie określić, jakie konkretne regulacje uległy zmianie ani jakie są skutki tej nowelizacji.

Przepis ustanawia Polski Instytut Sztuki Filmowej jako instytucję powołaną do wspierania rozwoju kinematografii. Instytut ma status państwowej osoby prawnej, co oznacza, że ustawa nadaje mu odrębny status prawny. Nie jest więc tylko wewnętrzną jednostką urzędu. Ustawa wskazuje także jego siedzibę, którą jest Warszawa. Przepis określa zatem podstawę istnienia Instytutu, jego główny cel oraz miejsce działania.

Przepis określa ogólny zakres ustawy o kinematografii. Wskazuje dwa podstawowe obszary jej regulacji: **wspieranie twórczości filmowej i innej działalności w dziedzinie kinematografii** oraz **ochronę zasobów sztuki filmowej**. Oznacza to, że ustawa obejmuje zarówno działania związane z powstawaniem filmów, jak i inne formy aktywności należące do dziedziny kinematografii. Jednocześnie odnosi się do zachowania i ochrony zasobów, które stanowią część sztuki filmowej.

Znaczenie przepisu polega na wyznaczeniu dwóch kierunków działań objętych ustawą. Pierwszym jest wsparcie, a więc tworzenie warunków sprzyjających twórczości filmowej oraz pozostałej działalności w tej dziedzinie. Drugim jest ochrona zasobów sztuki filmowej, co wskazuje na potrzebę zachowania tego dorobku jako elementu objętego regulacją. Przepis nie opisuje szczegółowych form wsparcia ani sposobów ochrony, lecz przedstawia przedmiot ustawy w sposób ogólny. Dzięki temu stanowi punkt odniesienia dla dalszych regulacji dotyczących kinematografii, wyznaczając ich tematyczny zakres. Selekcja działalności objętej ustawą opiera się na jej związku z kinematografią, natomiast ochrona dotyczy zasobów sztuki filmowej. Dawną lub współczesną twórczość przepis obejmuje przez samo użycie ogólnego określenia „twórczość filmowa”, bez wskazywania konkretnych gatunków, form organizacyjnych czy podmiotów.

https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2005/1111/text/U/D20051111Lj.pdf

Przepis określa zasady powoływania, kadencji, odwoływania oraz ograniczeń dotyczących Dyrektora i jego zastępcy. Dyrektora powołuje minister po przeprowadzeniu konkursu, a komisję konkursową również powołuje minister, w szczególności spośród kandydatów zgłoszonych przez środowiska filmowe, twórców i producentów filmowych oraz związki zawodowe działające w kinematografii. Szczegółowy sposób ogłaszania i przeprowadzania konkursu, a także skład, sposób powołania i zadania komisji określi minister w rozporządzeniu.

Kadencja Dyrektora trwa 5 lat, a tę funkcję można pełnić najwyżej przez dwie kadencje. Zastępcę Dyrektora powołuje i odwołuje minister na wniosek Dyrektora. Dyrektor i jego zastępca są zatrudniani na podstawie powołania, przy czym wobec Dyrektora nie stosuje się art. 70 § 1 Kodeksu pracy.

**Odwołanie Dyrektora przed upływem kadencji** jest możliwe po zasięgnięciu opinii Rady w przypadku działania z naruszeniem prawa, zrzeczenia się funkcji, choroby uniemożliwiającej jej sprawowanie, prawomocnego skazania za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe, niezatwierdzenia rocznego sprawozdania finansowego Instytutu albo negatywnej opinii Rady w zakresie wskazanym w art. 17 ust. 1 pkt 3. W tych sytuacjach minister może odwołać Dyrektora także na wniosek Rady.

W okresie kierowania Instytutem Dyrektor nie może prowadzić innej działalności związanej z kinematografią, w szczególności pracować w określonych instytucjach i podmiotach, posiadać w nich akcji lub udziałów ani zasiadać w ich organach. Przepis ma więc zapewniać konkursowy wybór, czasowe i limitowane sprawowanie funkcji oraz ograniczenie konfliktu interesów.

Przepis określa skład, sposób powoływania i podstawowe zasady działania Rady. Rada liczy jedenastu członków, których minister powołuje na trzyletnią kadencję. Ustawa rozdziela miejsca między różne środowiska i podmioty związane z kinematografią. W skład Rady wchodzą:

- trzej członkowie zgłoszeni przez twórców filmowych,
- jeden członek zgłoszony przez producentów filmowych,
- jeden członek zgłoszony przez związki zawodowe działające w sferze kinematografii,
- pięciu członków zgłoszonych przez podmioty wskazane w art. 19 ust. 1-5,
- jeden członek reprezentujący ministra.

Taki sposób ukształtowania składu zapewnia udział przedstawicieli kilku grup i instytucji, przy czym największą liczbę miejsc przyznano osobom zgłoszonym przez podmioty wskazane w art. 19 ust. 1-5. Ostateczne powołanie wszystkich członków należy do ministra.

Pracami Rady kieruje przewodniczący wybierany spośród jej członków. Wybór odbywa się w głosowaniu tajnym, zwykłą większością głosów, pod warunkiem obecności co najmniej sześciu członków. Ten sam tryb obowiązuje przy zmianie przewodniczącego w trakcie kadencji. Wymóg minimalnej obecności określa więc warunek przeprowadzenia skutecznego wyboru lub zmiany osoby kierującej pracami Rady.

Jedna osoba nie może pełnić funkcji członka Rady dłużej niż przez dwie kolejne kadencje. Ograniczenie to dotyczy następujących bezpośrednio po sobie kadencji. Funkcja członka Rady jest pełniona bez wynagrodzenia, ponieważ przepis wyraźnie wyłącza prawo do otrzymywania zapłaty za jej wykonywanie.

Przepis określa podstawowe zadania Rady związane z funkcjonowaniem Instytutu oraz jej uprawnienie do przedstawiania stanowisk w sprawach dotyczących Instytutu i kinematografii. Rada uczestniczy zarówno w wyznaczaniu kierunków działania Instytutu, jak i w ocenie jego planów, sprawozdań oraz organizacji.

Do zadań Rady należy w szczególności:

- wytyczanie kierunków działania Instytutu;
- opiniowanie rocznego planu działalności i projektu rocznego planu finansowego Instytutu;
- opiniowanie rocznego sprawozdania z działalności i rocznego sprawozdania finansowego Instytutu;
- opiniowanie zmian statutu.

Użycie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że wymienione czynności stanowią podstawowy zakres zadań Rady, ale przepis nie ogranicza jej działalności wyłącznie do tych elementów. Rada pełni więc funkcję związaną z wyznaczaniem kierunków działania oraz opiniowaniem najważniejszych dokumentów dotyczących działalności i finansów Instytutu.

Ponadto Rada może przedstawiać ministrowi, innym organom administracji publicznej oraz Dyrektorowi stanowiska, opinie lub wnioski. Uprawnienie to obejmuje wszystkie sprawy dotyczące Instytutu i kinematografii, a więc nie zostało ograniczone do dokumentów wymienionych w katalogu zadań. W praktyce przepis wyznacza dwa główne obszary aktywności Rady, udział w kształtowaniu działalności Instytutu oraz możliwość formułowania stanowisk wobec jego spraw i szerszych zagadnień kinematografii.

Przepis określa, kto może ubiegać się o dofinansowanie przedsięwzięcia związanego z kinematografią oraz jakie ograniczenia i kryteria mają zastosowanie przy jego udzielaniu. Dofinansowanie może dotyczyć przygotowania projektów filmowych, produkcji, dystrybucji i rozpowszechniania filmów, a także promocji polskiej twórczości filmowej i upowszechniania kultury filmowej.

Z wnioskiem może wystąpić każdy podmiot prowadzący działalność w zakresie kinematografii, niezależnie od formy organizacyjno-prawnej i struktury własności. Uprawnienie to obejmuje podmioty polskie oraz podmioty z innych państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej i państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu, będących stronami umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym. Samo spełnienie tych warunków nie oznacza jednak przyznania dofinansowania.

Instytut nie może udzielić dofinansowania osobie fizycznej prawomocnie skazanej za wskazane w przepisie przestępstwa. Ograniczenie obejmuje także osobę prawną lub jednostkę organizacyjną, jeżeli członek jej organu zarządzającego albo wspólnik został skazany za takie przestępstwo. Wykluczone są również podmioty mające zaległości z tytułu należności publicznoprawnych, pozostające pod zarządem komisarycznym, w likwidacji, upadłości lub restrukturyzacji, a także te, które w okresie 3 lat przed złożeniem wniosku istotnie naruszyły umowę zawartą z Instytutem.

Przy ocenie przedsięwzięcia uwzględnia się jego walory artystyczne, poznawcze i etyczne, znaczenie dla kultury narodowej, tradycji polskiej i języka ojczystego, wpływ na europejską różnorodność kulturalną, przewidywane skutki oraz warunki ekonomiczno-finansowe realizacji.

Przepis określa organizację i podstawowe zadania instytucji odpowiedzialnych za ochronę narodowego dziedzictwa kulturalnego w dziedzinie kinematografii. Działalność tę prowadzi państwowa instytucja kultury wyspecjalizowana w tym zakresie oraz filmoteki regionalne.

Do najważniejszych obowiązków państwowej instytucji należy gromadzenie i zabezpieczanie materiałów filmowych, w szczególności materiałów negatywowych, kopii wzorcowych i innych archiwalnych kopii filmów polskich. Obejmuje to również kopie filmów niepolskich, jeżeli mają one istotne znaczenie dla polskiej kultury, nauki lub życia społecznego. Instytucja opracowuje także metody archiwizacji filmów i polskiej dokumentacji historyczno-filmowej, gromadzi dokumentację produkcji oraz rozpowszechniania filmów, a także prowadzi katalog dzieł filmowych.

Zakres jej działalności obejmuje ponadto udostępnianie zasobów sztuki filmowej, gromadzenie zbiorów bibliotecznych i eksponatów związanych z historią filmu, współpracę z podmiotami krajowymi i zagranicznymi oraz działalność kulturalno-oświatową i wydawniczą. Zgromadzone materiały filmowe, w tym materiały wyjściowe i promocyjne, są udostępniane Instytutowi na potrzeby działalności określonej w ustawie lub statucie. Opłaty za takie udostępnianie określa minister w drodze zarządzenia.

Samorządy lokalne mogą tworzyć filmoteki regionalne jako samorządowe instytucje kultury. Ich zadania odpowiadają zadaniom wskazanym w ust. 2, ze szczególnym uwzględnieniem dziedzictwa kinematografii danego regionu. W zakresie państwowego zasobu archiwalnego do działalności określonej w ust. 2 pkt 1-3 stosuje się przepisy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach.

Przepis określa podstawy publicznego podejścia do kinematografii oraz zakres działalności, która się na nią składa. Państwo sprawuje mecenat nad kinematografią jako częścią kultury narodowej. Mecenat ten obejmuje w szczególności wspieranie produkcji i promocji filmu, upowszechnianie kultury filmowej oraz ochronę dziedzictwa kulturalnego w dziedzinie filmu. Oznacza to, że zainteresowanie państwa nie ogranicza się do samego powstawania filmów, lecz obejmuje także ich obecność w życiu kulturalnym, ochronę dorobku filmowego i działania służące jego udostępnianiu.

Przepis szeroko wylicza elementy kinematografii. Należą do nich twórczość filmowa, produkcja filmów, usługi filmowe, dystrybucja i rozpowszechnianie filmów, a także działalność kin. Zakres ten obejmuje również upowszechnianie kultury filmowej i promocję polskiej twórczości filmowej. Kinematografia to zatem nie tylko dzieło filmowe i proces jego produkcji, ale cały zespół działań związanych z przygotowaniem, obiegiem, prezentowaniem i promowaniem filmów.

Szczególne znaczenie ma także gromadzenie, ochrona i upowszechnianie zasobów sztuki filmowej. Przepis łączy więc bieżącą działalność filmową z zachowaniem jej dorobku. W praktyce wyznacza to szerokie ramy dla działań państwa w tej dziedzinie, wskazując zarówno cele związane z rozwojem filmu, jak i zadania dotyczące dostępu do kultury filmowej oraz ochrony jej zasobów.

Przepis wskazuje organ odpowiedzialny za wykonywanie zadań administracji rządowej w zakresie kinematografii. Jest nim minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, określany dalej jako „minister”. Regulacja wyznacza więc podstawową odpowiedzialność państwa za działania dotyczące kinematografii, a jednocześnie określa główne kierunki aktywności ministra.

Do jego zadań należy w szczególności:

- projektowanie kierunków realizacji polityki kulturalnej państwa w dziedzinie kinematografii;
- zapewnienie społeczeństwu powszechnego dostępu do dorobku polskiej, europejskiej i światowej sztuki filmowej;
- tworzenie warunków do rozwoju wszystkich gatunków i rodzajów twórczości filmowej;
- wspieranie rozwoju artystycznego młodych twórców;
- wspieranie edukacji, doskonalenia zawodowego i ochrony zawodów filmowych;
- wspieranie upowszechniania kultury filmowej, rozwoju społecznego ruchu filmowego oraz piśmiennictwa filmowego.

Znaczenie praktyczne przepisu polega na określeniu szerokiego zakresu spraw pozostających w obszarze działania ministra. Obejmuje on zarówno kształtowanie polityki kulturalnej, jak i zapewnianie dostępu do filmowego dziedzictwa, wspieranie twórców oraz rozwój edukacji i aktywności związanej z kulturą filmową. Użycie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że wymienione zadania stanowią najważniejsze przykłady zakresu działania ministra, a nie zamknięty katalog.

Przepis ustanawia Polski Instytut Sztuki Filmowej jako instytucję powołaną do wspierania rozwoju kinematografii. Wskazuje przy tym jego pełną nazwę oraz wprowadza skrócone określenie „Instytut”, którym można posługiwać się w dalszych przepisach ustawy lub w dokumentach odnoszących się do tej instytucji.

Kluczowe znaczenie ma określenie statusu Instytutu. Zgodnie z przepisem jest on **państwową osobą prawną**, a więc został wyodrębniony jako samodzielny podmiot o statusie wskazanym bezpośrednio w ustawie. Sam przepis nie opisuje jednak szczegółowo jego organów, zadań innych niż wspieranie rozwoju kinematografii, zasad działania ani źródeł finansowania. Zakres regulacji ogranicza się do utworzenia Instytutu i wskazania jego podstawowej roli.

Przepis określa również siedzibę Instytutu. Jest nią miasto stołeczne Warszawa. Oznacza to, że ustawa jednoznacznie wskazuje miejsce, z którym Instytut jest związany organizacyjnie i formalnie. Połączenie określenia celu, statusu prawnego i siedziby tworzy podstawowe ramy funkcjonowania tej instytucji. Szczegółowe kompetencje i sposób realizacji celu, jakim jest wspieranie rozwoju kinematografii, nie wynikają z tego przepisu.

Przepis określa zadania Instytutu związane z realizacją polityki państwa w dziedzinie kinematografii. Obejmuje on zarówno wspieranie twórczości filmowej, jak i działania organizacyjne, promocyjne oraz związane z dostępem do kultury filmowej.

Do najważniejszych zadań Instytutu należy tworzenie warunków rozwoju polskiej produkcji filmów i koprodukcji, a także inspirowanie i wspieranie różnych gatunków polskiej twórczości filmowej, w szczególności filmów artystycznych. Wsparcie może dotyczyć przygotowania projektów, produkcji, dystrybucji i rozpowszechniania filmów. Przepis wskazuje również na dofinansowywanie przedsięwzięć filmowych i działań związanych z upowszechnianiem kultury filmowej, w tym produkcji podejmowanych przez środowiska polonijne.

Instytut wspiera debiuty i rozwój artystyczny młodych twórców, promocję polskiej twórczości filmowej, powszechny dostęp do dorobku polskiej, europejskiej i światowej sztuki filmowej oraz utrzymywanie archiwów filmowych. Jego zadania obejmują także rozwój potencjału polskiego niezależnego przemysłu kinematograficznego, zwłaszcza małych i średnich przedsiębiorców działających w kinematografii, oraz wspieranie produkcji audiowizualnej na zasadach określonych w odrębnej ustawie.

Znaczenie praktyczne mają także obowiązki dotyczące identyfikacji filmów i dostępności. Każdy film wyświetlany w kinie otrzymuje indywidualny identyfikator publikowany na stronie podmiotowej Instytutu w Biuletynie Informacji Publicznej. Instytut wspiera ponadto rozwiązania ułatwiające osobom z niepełnosprawnościami wzroku i słuchu zapoznanie się z dorobkiem kinematografii. W realizacji wszystkich tych zadań współpracuje z organami administracji rządowej i jednostkami samorządu terytorialnego.

Kinematografia

Kinematografia w przepisach

o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej1 przepis

o finansowym wspieraniu produkcji audiowizualnej2 przepisy

o kinematografii3 przepisy

o kinematografii10 przepisów