Jednostka współzależna

Jednostka współzależna to jednostka, nad którą wspólnicy sprawują kontrolę wspólnie, a nie wyłącznie jeden z nich. Współkontrola oznacza, że możliwość podejmowania najważniejszych decyzji dotyczących jednostki jest dzielona pomiędzy wspólników. Nie chodzi więc jedynie o uczestnictwo w tej samej jednostce, posiadanie udziałów ani o samą współpracę gospodarczą. Istotne jest to, że wspólnicy mają wspólny wpływ na kierowanie jednostką i podejmowanie decyzji, a zasady tego wpływu wynikają z określonego dokumentu.

Podstawą współkontroli może być:

• umowa zawarta pomiędzy wspólnikami,
• umowa spółki,
• statut jednostki.

Dokument taki powinien określać sposób wykonywania wspólnej kontroli albo przynajmniej stanowić podstawę dla relacji, w której decyzje dotyczące jednostki pozostają w rękach wspólników działających wspólnie. Sama obecność kilku wspólników nie przesądza jeszcze o tym, że jednostka ma charakter współzależny. Decydujące znaczenie ma wspólne sprawowanie kontroli oraz formalna podstawa takiego układu.

Pojęcie to jest używane w ustawie „Rachunkowość.” do uporządkowania relacji między jednostką a wspólnikami. Pozwala wskazać sytuację, w której jednostka nie jest podporządkowana wyłącznie jednemu podmiotowi, lecz pozostaje pod wspólnym wpływem kilku wspólników. Ma to znaczenie przy prawidłowym opisywaniu struktury powiązań oraz przy ocenie, jakie informacje o jednostce i jej relacjach powinny być uwzględniane w dokumentacji i sprawozdawczości rachunkowej, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy. W praktyce pojęcie pomaga odróżnić współkontrolę od samodzielnej kontroli jednego wspólnika oraz od sytuacji, w której wspólnicy mają jedynie wpływ na działalność jednostki, bez wspólnego uprawnienia do jej kontrolowania.