Instytucje rynku towarów giełdowych

„Instytucje rynku towarów giełdowych” to zbiorcze określenie trzech rodzajów podmiotów związanych z funkcjonowaniem rynku towarów giełdowych. Pojęcie zostało zdefiniowane w ustawie „Giełdy towarowe” i służy do wskazania instytucji, które ustawodawca traktuje jako elementy tego rynku.

Do tej kategorii należą:

• giełdy towarowe, czyli podmioty lub zorganizowane miejsca obrotu, w ramach których może dochodzić do zawierania transakcji dotyczących towarów giełdowych,
• giełdowe izby rozrachunkowe, związane z rozliczaniem transakcji zawieranych na rynku giełdowym,
• towarowe domy maklerskie, czyli podmioty uczestniczące w obsłudze obrotu towarami giełdowymi.

Definicja ma charakter wyliczenia. Oznacza to, że pojęcie obejmuje wyłącznie wskazane trzy rodzaje instytucji, a nie wszystkie podmioty, które mogą w jakikolwiek sposób uczestniczyć w obrocie towarowym. Każdy z wymienionych elementów pełni inną funkcję, jednak wspólnie tworzą podstawowe zaplecze organizacyjne rynku. Giełda towarowa wiąże się z organizacją obrotu, izba rozrachunkowa z jego rozliczeniem, a towarowy dom maklerski z działalnością maklerską dotyczącą towarów giełdowych.

W praktyce użycie tego określenia pozwala ustawie posługiwać się jednym terminem wobec całej wskazanej grupy instytucji. Ma ono znaczenie przy ustalaniu, których podmiotów dotyczą przepisy regulujące rynek towarów giełdowych, jego organizację oraz zasady działania. Nie jest to nazwa jednego rodzaju instytucji, lecz kategoria obejmująca trzy odrębne typy podmiotów, wyróżnione ze względu na ich rolę w obrocie. Aby dany podmiot mieścił się w tym pojęciu, musi należeć do jednego z rodzajów wymienionych w ustawowej definicji.