Hodowla komórkowa

Hodowla komórkowa to prowadzenie poza organizmem, w warunkach laboratoryjnych, kontrolowanej hodowli komórek wyizolowanych z organizmów wielokomórkowych. Pojęcie to opisuje zarówno przedmiot hodowli, czyli komórki pochodzące od organizmów zbudowanych z wielu komórek, jak i sposób ich utrzymywania, a także namnażania lub badania w środowisku in vitro. Określenie „in vitro” wskazuje, że czynności te odbywają się poza organizmem, w odpowiednio przygotowanym środowisku, a nie w naturalnych warunkach funkcjonowania całego organizmu.

Dla zastosowania tej definicji istotne są trzy elementy:

• chodzi o komórki, a nie o cały organizm,
• komórki muszą pochodzić z organizmu wielokomórkowego,
• ich hodowla musi być prowadzona in vitro, czyli poza organizmem, w warunkach umożliwiających ich utrzymanie lub rozwój.

Definicja nie odnosi się więc do każdej hodowli biologicznej. Jej zakres wyznacza pochodzenie komórek oraz laboratoryjny charakter procesu. Ma znaczenie przy interpretacji ustawy „Mikroorganizmy i organizmy genetycznie zmodyfikowane”, ponieważ pozwala ustalić, jakie czynności i materiały mogą być opisywane jako hodowla komórkowa w ramach regulacji dotyczącej organizmów i materiału biologicznego. Dzięki temu pojęcie jest odróżnione od hodowli całych organizmów oraz od pracy z samymi mikroorganizmami, które nie są tu wskazane jako element definicji.

W praktyce hodowla komórkowa jest wykorzystywana do utrzymywania komórek poza organizmem, ich rozmnażania, obserwowania właściwości oraz prowadzenia badań. Może dotyczyć komórek pobranych od roślin, zwierząt lub innych organizmów wielokomórkowych. W kontekście ustawy znaczenie ma nie tylko sam cel hodowli, lecz przede wszystkim to, czy dana czynność odpowiada opisanym cechom ustawowym. Termin pozwala zatem precyzyjnie określić rodzaj prowadzonej pracy biologicznej i zakres pojęć używanych w przepisach.