Art. 110 Kodeksu karnego wykonawczego (k.k.w.) reguluje kwestie związane z warunkami osadzania skazanych w celach mieszkalnych w zakładach karnych i aresztach śledczych. Przepis ten ma na celu zapewnienie minimalnych standardów bytowych dla osób pozbawionych wolności, z uwzględnieniem ich godności oraz potrzeb higienicznych i zdrowotnych.

#### § 1. Standardowe warunki osadzenia

Zgodnie z § 1, skazany może być osadzony w celi mieszkalnej jednoosobowej lub wieloosobowej. Kluczowym wymogiem jest zapewnienie minimalnej powierzchni przypadającej na jednego skazanego, która wynosi nie mniej niż 3 m². Przepis ten ma na celu zapobieżenie przeludnieniu cel, co jest istotne zarówno z punktu widzenia humanitarnego traktowania skazanych, jak i z perspektywy zdrowia publicznego.

#### § 2. Wyposażenie celi

Przepis ten nakłada obowiązek wyposażenia celi w odpowiedni sprzęt kwaterunkowy, zapewniający skazanemu osobne miejsce do spania. Ponadto, cele muszą spełniać określone standardy higieniczne, zapewniać dostateczny dopływ powietrza, odpowiednią temperaturę oraz oświetlenie zgodne z normami dla pomieszczeń mieszkalnych. Te wymogi mają na celu zapewnienie godnych warunków bytowych, które są niezbędne dla zachowania zdrowia fizycznego i psychicznego skazanych.

#### § 2a-2c. Wyjątkowe warunki osadzenia

Przepisy § 2a-2c wprowadzają możliwość czasowego osadzenia skazanego w warunkach, gdzie powierzchnia przypadająca na jednego skazanego wynosi poniżej 3 m², ale nie mniej niż 2 m². Takie rozwiązanie jest dopuszczalne jedynie w wyjątkowych okolicznościach, takich jak:

1. **Stopień zagrożenia dla życia i zdrowia**.
2. **Wprowadzenie stanu wojennego, wyjątkowego, klęski żywiołowej, stanu zagrożenia epidemiologicznego lub stanu epidemii**.
3. **Konieczność zapobieżenia bezpośredniemu zagrożeniu dla bezpieczeństwa skazanego lub zakładu karnego**.

Okres osadzenia w takich warunkach nie może przekroczyć 90 dni, a w szczególnych przypadkach, jak natychmiastowe umieszczenie skazanego w zakładzie nieposiadającym wolnych miejsc, okres ten wynosi maksymalnie 14 dni i może być przedłużony za zgodą sędziego penitencjarnego, ale łącznie nie dłużej niż 28 dni.

#### § 2d-2f. Procedury i prawa skazanych

Przepisy te nakładają obowiązek minimalizowania zagrożenia pogorszenia warunków wykonywania kary oraz szybkiego umieszczenia skazanego w standardowych warunkach. Decyzje o umieszczeniu w warunkach poniżej 3 m² muszą być szczegółowo uzasadnione, a skazany ma prawo do skargi, którą sąd rozpoznaje w terminie 7 dni. W przypadku ustania przyczyn, decyzja powinna być niezwłocznie uchylona.

#### § 3-4. Dodatkowe warunki i przepisy

Przepisy te dotyczą dodatkowych wymagań, takich jak codzienne spacery, zajęcia kulturalno-oświatowe oraz sportowe, które mają na celu złagodzenie skutków przebywania w warunkach poniżej standardowych norm. Ponadto, określają one, że przepisy dotyczące umieszczania skazanych w warunkach poniżej 3 m² mogą być stosowane wobec tego samego skazanego nie wcześniej niż po upływie 180 dni od zakończenia poprzedniego okresu.

#### § 5. Urządzenia sanitarne

Przepis ten dopuszcza możliwość usytuowania urządzeń sanitarnych poza celami mieszkalnymi w zakładach karnych typu półotwartego i otwartego, co może być uzasadnione specyfiką tych zakładów.

#### § 6. Kryteria umieszczania skazanych

Przepis ten nakłada obowiązek uwzględnienia szeregu kryteriów przy umieszczaniu skazanych w celach mieszkalnych, takich jak decyzje klasyfikacyjne, konieczność oddzielenia skazanych od tymczasowo aresztowanych, zalecenia lekarskie, psychologiczne i rehabilitacyjne oraz potrzeba zapobiegania samoagresji i przestępstwom.

#### § 7. Powierzchnia celi

Przepis ten precyzuje, że do powierzchni celi mieszkalnej nie wlicza się wnęk okiennych, grzejnikowych, powierzchni poza kratami wewnętrznymi oraz wydzielonych kącików sanitarnych.

#### § 8. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości

Przepis ten zobowiązuje Ministra Sprawiedliwości do określenia, w drodze rozporządzenia, trybu postępowania w przypadku przekroczenia pojemności zakładów karnych lub aresztów śledczych, z uwzględnieniem konieczności humanitarnego traktowania osadzonych.

### Podsumowanie

Art. 110 k.k.w. stanowi kompleksową regulację mającą na celu zapewnienie godnych warunków bytowych dla skazanych, z uwzględnieniem wyjątkowych okoliczności, które mogą wymagać czasowego odstąpienia od standardowych norm. Przepisy te mają na celu balansowanie między koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa publicznego a poszanowaniem godności i praw osób pozbawionych wolności.

Kodeks karny wykonawczy

Policja wykonuje trzy rodzaje czynności: operacyjno-rozpoznawcze, dochodzeniowo-śledcze oraz administracyjno-porządkowe. Służą one rozpoznawaniu, zapobieganiu i wykrywaniu przestępstw, przestępstw skarbowych oraz wykroczeń. Do zadań Policji należy także poszukiwanie osób ukrywających się przed organami ścigania lub wymiaru sprawiedliwości, określanych jako osoby poszukiwane. Policja poszukuje również osób zaginionych, czyli takich, których miejsca pobytu nie można ustalić z powodu zdarzenia, a ich odnalezienie jest potrzebne dla ochrony życia, zdrowia lub wolności. Policja wykonuje także czynności zlecone przez sąd, prokuratora oraz organy administracji państwowej i samorządu terytorialnego, ale tylko wtedy, gdy taki obowiązek wynika z odrębnych ustaw. Podczas służby policjanci muszą szanować godność człowieka oraz przestrzegać i chronić prawa człowieka. W celu wykonywania ustawowych zadań Policja może korzystać z danych o osobie, także zapisanych elektronicznie, które uzyskały inne organy, służby lub instytucje państwowe podczas czynności operacyjno-rozpoznawczych. Może również takie dane przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą. Administrator danych ma obowiązek udostępnić je upoważnionemu policjantowi po okazaniu imiennego upoważnienia i legitymacji służbowej. Sam fakt udostępnienia danych podlega ochronie. Policja może także korzystać z informacji kryminalnej zgromadzonej w Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych oraz, w związku z kontrolą ruchu drogowego, wyszukiwać informacje za pośrednictwem Krajowego Punktu Kontaktowego. Przy wykonywaniu określonych zadań Policja może używać psów i koni służbowych. Przepis przewiduje również wydanie rozporządzenia określającego między innymi zakres, warunki i sposób przekazywania Policji informacji o osobie oraz wzór upoważnienia dla policjanta.

o Policji

Przepis wyznacza sposób działania żołnierzy Żandarmerii Wojskowej podczas wykonywania obowiązków. Muszą oni traktować każdą osobę z poszanowaniem jej godności, a także respektować i chronić jej prawa człowieka. Podejmowane działania powinny możliwie najmniej ingerować w dobra osobiste tej osoby. Oznacza to, że sposób przeprowadzania czynności ma ograniczać naruszenia, nawet jeśli sama czynność jest służbowo podejmowana.

Godność ludzka

Godność ludzka w przepisach

Kodeks karny wykonawczy2 przepisy

o Policji1 przepis

o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych1 przepis