Przepis wyznacza zakres przedmiotowy ustawy, wskazując cztery podstawowe obszary, które zostały nią uregulowane. Nie opisuje jeszcze szczegółowych procedur ani wymagań, lecz określa, czego dotyczą dalsze regulacje ustawy.

Po pierwsze, ustawa określa zasady sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Obejmuje więc reguły związane z przygotowaniem dokumentów dotyczących charakterystyki energetycznej.

Po drugie, wskazuje zasady kontroli systemu ogrzewania i systemu klimatyzacji w budynkach. Zakres ten dotyczy dwóch rodzajów systemów, które zostały wymienione odrębnie, jako system ogrzewania oraz system klimatyzacji.

Po trzecie, przepis obejmuje zasady prowadzenia centralnego rejestru charakterystyki energetycznej budynków. Ustawa odnosi się zatem nie tylko do samych świadectw i kontroli, lecz także do centralnego rejestru związanego z charakterystyką energetyczną budynków.

Po czwarte, określa sposób opracowania krajowego planu działań mającego na celu zwiększenie liczby budynków o niskim zużyciu energii. Przepis wskazuje tym samym zarówno instrument w postaci krajowego planu działań, jak i jego cel.

Znaczenie praktyczne art. 1 polega na uporządkowaniu głównych tematów ustawy. Obejmuje ona dokumentowanie charakterystyki energetycznej, kontrolę określonych systemów w budynkach, prowadzenie centralnego rejestru oraz planowanie działań służących zwiększeniu liczby budynków o niskim zużyciu energii.

o charakterystyce energetycznej budynków

https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2014/1200/text/U/D20141200Lj.pdf

Przepis określa, jakie elementy musi zawierać świadectwo charakterystyki energetycznej dotyczące budynku albo jego części. Dokument powinien obejmować **dane identyfikacyjne** budynku lub jego części oraz ich **charakterystykę energetyczną**. Oznacza to, że świadectwo nie ogranicza się do samego opisu właściwości energetycznych, lecz musi także wskazywać, czego dokładnie dotyczy.

W świadectwie zamieszcza się również zalecenia dotyczące zakresu i rodzaju robót budowlano-instalacyjnych, które poprawią charakterystykę energetyczną budynku lub jego części. Przepis wymaga ponadto oświadczenia osoby sporządzającej świadectwo, potwierdzającego, że dokument został wygenerowany z centralnego rejestru charakterystyki energetycznej budynków.

Oświadczenie to jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. Musi zawierać dokładnie klauzulę: „Jestem świadomy(a) odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.” Zastępuje ona pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń. W praktyce przepis wskazuje więc zarówno wymaganą treść świadectwa, jak i formalny sposób potwierdzenia jego pochodzenia z centralnego rejestru oraz odpowiedzialność związaną z prawdziwością tego potwierdzenia.

Przepis określa obowiązek przekazania świadectwa charakterystyki energetycznej przy zbyciu prawa do budynku lub lokalu oraz przy zawarciu umowy najmu. Obowiązek ten spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku albo jego części, a także na osobie, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego.

Przy sporządzaniu aktu notarialnego umowy zbycia prawa własności albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu nabywcy przekazuje się świadectwo charakterystyki energetycznej. Przy zawarciu umowy najmu najemca otrzymuje kopię świadectwa, jeżeli przekazano je w postaci papierowej, albo wydruk, jeżeli świadectwo przekazano w postaci elektronicznej.

**Prawo do otrzymania dokumentu jest obowiązkowe**. Nabywca ani najemca nie mogą zrzec się otrzymania odpowiednio świadectwa, jego kopii albo wydruku. Jeżeli umowa dotyczy tylko części budynku albo lokalu, przekazywane świadectwo powinno dotyczyć właśnie tej części będącej przedmiotem umowy.

Przy sprzedaży notariusz odnotowuje w akcie notarialnym przekazanie świadectwa nabywcy. Jeżeli dokument nie zostanie przekazany, notariusz poucza podmiot zobowiązany do jego przekazania o karze grzywny za niewykonanie tego obowiązku. W praktyce przepis wskazuje więc zarówno moment przekazania dokumentu, jego wymaganą postać przy najmie, zakres dotyczący przedmiotu umowy, jak i czynności notariusza przy zbyciu prawa.

Przepis określa obowiązek informacyjny właściciela lub zarządcy budynku, który spełnia łącznie wskazane warunki. Chodzi o budynek o powierzchni użytkowej przekraczającej 500 m², w którym są świadczone usługi dla ludności, oraz dla którego sporządzono świadectwo charakterystyki energetycznej.

W takim przypadku w widocznym miejscu w budynku należy umieścić dokument dotyczący jego charakterystyki energetycznej. Forma tego dokumentu zależy od sposobu przekazania świadectwa. Jeżeli świadectwo przekazano w postaci papierowej, umieszcza się jego kopię. Jeżeli przekazano je w postaci elektronicznej, umieszcza się jego wydruk. Przepis wyraźnie wskazuje, że z umieszczanego dokumentu wyłącza się zalecenia zawarte w świadectwie.

Regulacja nie obejmuje każdego budynku. Znaczenie mają jednocześnie jego powierzchnia użytkowa, sposób wykorzystywania, czyli świadczenie usług dla ludności, oraz istnienie sporządzonego świadectwa charakterystyki energetycznej. Obowiązek dotyczy umieszczenia dokumentu w miejscu widocznym, a więc takim, w którym może on zostać dostrzeżony w budynku. W praktyce przepis zapewnia dostęp do podstawowej informacji wynikającej ze świadectwa, bez części zawierającej zalecenia.

Przepis ustanawia obowiązek zamieszczania określonych informacji w ogłoszeniu lub reklamie dotyczących **zbycia albo najmu budynku lub jego części**, jeżeli dla tego budynku lub tej części sporządzono świadectwo charakterystyki energetycznej. Obowiązek dotyczy właściciela lub zarządcy, osoby, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także podmiotu działającego na ich zlecenie.

W ogłoszeniu lub reklamie należy podać wskaźniki określające:
- roczne zapotrzebowanie na energię użytkową,
- roczne zapotrzebowanie na energię końcową,
- roczne zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną,
- udział odnawialnych źródeł energii w rocznym zapotrzebowaniu na energię końcową,
- jednostkową wielkość emisji CO.

Wskaźniki muszą być wyznaczone zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 15. Oznacza to, że treść informacji publikowanych przy ofercie jest powiązana z danymi wynikającymi ze świadectwa charakterystyki energetycznej oraz ze sposobem ich ustalania określonym w tych przepisach. Regulacja zwiększa zakres informacji dostępnych przy zbyciu lub najmie, ponieważ pozwala przedstawić w ogłoszeniu lub reklamie podstawowe parametry związane z zapotrzebowaniem budynku albo jego części na energię, wykorzystaniem odnawialnych źródeł energii i emisją CO.

Przepis określa podstawowe pojęcia używane w ustawie, wskazując, jak należy rozumieć „budynek”, „część budynku” oraz „charakterystykę energetyczną”. Ma to znaczenie dla jednolitego stosowania pozostałych regulacji, ponieważ zakres tych pojęć wyznacza, czego dotyczą dane i wskaźniki energetyczne oraz do jakiego obiektu lub jego wyodrębnionej części się odnoszą.

„Budynek” został zdefiniowany przez odesłanie do znaczenia tego pojęcia określonego w art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Przepis nie powtarza tej definicji, lecz wskazuje, że na potrzeby tej ustawy należy posługiwać się pojęciem przyjętym w przepisach prawa budowlanego.

„Część budynku” oznacza zespół pomieszczeń o jednakowym przeznaczeniu, przewidzianych do odrębnego użytkowania. Jako przykłady wskazano lokal mieszkalny i lokal użytkowy. Oznacza to, że charakterystyka energetyczna może dotyczyć nie tylko całego budynku, lecz także wyodrębnionej części spełniającej wskazane warunki.

„Charakterystyka energetyczna” obejmuje zbiór danych i wskaźników energetycznych budynku albo jego części. Dane te określają całkowite zapotrzebowanie na energię niezbędną do użytkowania danego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Przepis wyznacza więc zarówno przedmiot charakterystyki, jak i jej podstawową treść, czyli informacje o zapotrzebowaniu na energię związanym z użytkowaniem budynku lub jego części.

Przepis określa, w jakich sytuacjach należy zapewnić sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku lub jego części. Obowiązek ten spoczywa na właścicielu lub zarządcy budynku albo części budynku, a także na osobie, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Świadectwo jest wymagane, gdy budynek lub jego część jest zbywana na podstawie umowy sprzedaży, gdy zbywane jest spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu na podstawie umowy sprzedaży, a także gdy budynek lub jego część jest wynajmowana.

Odrębny obowiązek dotyczy budynków, których powierzchnia użytkowa zajmowana przez organy wymiaru sprawiedliwości, prokuraturę lub organy administracji publicznej przekracza 250 m i w których odbywa się obsługa interesantów. Właściciel lub zarządca takiego budynku zapewnia sporządzenie świadectwa dla całego budynku. Kopię świadectwa przekazanego w postaci papierowej albo wydruk świadectwa przekazanego w postaci elektronicznej umieszcza się w widocznym miejscu. Obowiązek ten nie obejmuje zaleceń zawartych w świadectwie.

Przepisy nie stosują obowiązków z ust. 1 i 2 do określonych kategorii budynków. Wyłączenie obejmuje budynki podlegające ochronie zabytków, używane jako miejsce kultu i do działalności religijnej, a także niektóre budynki przemysłowe i gospodarcze niewyposażone w instalacje zużywające energię. Dotyczy również budynków mieszkalnych użytkowanych nie dłużej niż 4 miesiące w roku, wolnostojących o powierzchni użytkowej poniżej 50 m oraz gospodarstw rolnych spełniających określony w przepisie warunek dotyczący wskaźnika EP.

Przepis określa podstawowe zasady sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku albo jego części. Dokument nie powstaje na podstawie dowolnie przyjętego sposobu obliczeń, lecz zgodnie z metodologią wyznaczania charakterystyki energetycznej, określoną w przepisach wydanych na podstawie art. 15. Oznacza to, że przy jego sporządzaniu należy stosować wskazane w tych przepisach reguły.

Zakres uwzględnianych danych obejmuje zarówno **parametry techniczne konstrukcji i instalacji budynku**, jak i parametry techniczne źródła ciepła zasilającego budynek lub jego część. Świadectwo powinno więc opierać się na informacjach dotyczących cech technicznych obiektu oraz sposobu jego zasilania w ciepło. Przepis nie ogranicza podstawy opracowania wyłącznie do samej konstrukcji budynku ani wyłącznie do jego instalacji.

Trzeci wymóg dotyczy formy i sposobu sporządzenia dokumentu. Świadectwo sporządza się z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego, w którym prowadzony jest centralny rejestr charakterystyki energetycznej budynków. System ten stanowi wskazane w przepisie środowisko wykonywania świadectwa, a centralny rejestr jest bezpośrednio powiązany z tym procesem.

W praktyce art. 4 wyznacza trzy elementy procedury: zastosowanie właściwej metodologii, uwzględnienie określonych parametrów technicznych oraz wykorzystanie systemu teleinformatycznego powiązanego z centralnym rejestrem. Dla budynku i dla jego części zasady te zostały ujęte w taki sam sposób.

Przepis określa sposób przekazania świadectwa charakterystyki energetycznej przez osobę uprawnioną osobie, która zleciła jego sporządzenie. Świadectwo może zostać przekazane w jednej z dwóch postaci: papierowej albo elektronicznej. Wybór postaci wpływa na wymagania dotyczące oznaczenia dokumentu i podpisu osoby uprawnionej.

W postaci papierowej świadectwo musi być opatrzone numerem nadanym w centralnym rejestrze charakterystyki energetycznej budynków oraz podpisem osobistym osoby uprawnionej. Oznacza to, że sama papierowa forma świadectwa nie jest wystarczająca, ponieważ przepis wymaga jednocześnie wskazania numeru z rejestru i złożenia określonego podpisu.

W postaci elektronicznej świadectwo również musi zawierać numer nadany w centralnym rejestrze charakterystyki energetycznej budynków. Podpis osoby uprawnionej może mieć w tym przypadku jedną z trzech postaci: kwalifikowany podpis elektroniczny, podpis zaufany albo podpis osobisty. Przepis rozróżnia więc wymagania podpisu zależnie od tego, czy świadectwo jest przekazywane na papierze, czy elektronicznie.

Znaczenie praktyczne regulacji polega na wskazaniu minimalnych warunków, jakie musi spełniać świadectwo w chwili przekazania zlecającemu. Numer z centralnego rejestru służy identyfikacji świadectwa, natomiast wymagany podpis potwierdza jego sporządzenie przez osobę uprawnioną. Regulacja obejmuje zarówno tradycyjny obieg papierowy, jak i przekazanie dokumentu w formie elektronicznej.

Przepis określa szczególną podstawę opracowania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku albo jego części. Jeżeli dla danego budynku lub jego części sporządzono projekt techniczny, świadectwo **może być opracowane na podstawie charakterystyki energetycznej** wskazanej w przepisach wydanych na podstawie art. 34 ust. 6 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane.

Rozwiązanie to dotyczy zarówno całego budynku, jak i wyodrębnionej jego części. Nie oznacza jednak, że sama charakterystyka zawarta w projekcie technicznym zawsze bezpośrednio odpowiada stanowi, dla którego sporządzane jest świadectwo. Przepis wymaga uwzględnienia ewentualnych odstępstw od projektu technicznego w zakresie charakterystyki energetycznej budynku lub jego części.

Znaczenie praktyczne tego przepisu polega na umożliwieniu wykorzystania danych już zawartych w projekcie technicznym przy opracowywaniu świadectwa. Podstawą może być więc charakterystyka energetyczna przewidziana w odpowiednich przepisach, ale powinna ona zostać odniesiona do ewentualnych zmian względem projektu. Dotyczy to wyłącznie odstępstw mających znaczenie dla charakterystyki energetycznej. Ostatecznie przepis łączy możliwość skorzystania z danych projektowych z koniecznością uwzględnienia różnic między projektem technicznym a rozwiązaniami, które mają znaczenie dla energetycznych właściwości budynku lub jego części.

Przepis określa, kiedy świadectwo charakterystyki energetycznej może zostać opracowane na podstawie charakterystyki lub świadectwa sporządzonego dla innego, odpowiednio podobnego budynku albo jego części. Regulacja obejmuje dwa przypadki.

W ust. 1 chodzi o budynki mieszkalne jednorodzinne należące do grupy budynków o jednakowych rozwiązaniach konstrukcyjno-materiałowych i instalacyjnych. Muszą one mieć także takie samo przeznaczenie, stopień zużycia, sposób użytkowania oraz sposób zaopatrzenia w energię, jeżeli cechy te wpływają na charakterystykę energetyczną. Występowanie tych cech stwierdza się w szczególności na podstawie dokumentacji technicznej budynku albo, gdy jej brakuje, na podstawie inwentaryzacji techniczno-budowlanej. W takim przypadku świadectwo może opierać się na charakterystyce energetycznej wykonanej dla jednego z budynków albo na świadectwie sporządzonym dla tego budynku. Należy przy tym uwzględnić ewentualne odstępstwa od projektu technicznego dotyczące charakterystyki energetycznej.

Ust. 2 ustanawia analogiczną zasadę dla części budynku. Takie części powinny mieć jednakowe rozwiązania konstrukcyjno-materiałowe i instalacyjne, to samo przeznaczenie, stopień zużycia, sposób użytkowania oraz sposób zaopatrzenia w energię, wpływające na ich charakterystykę energetyczną. Podobnie jak w przypadku całych budynków, podstawą ustaleń może być dokumentacja techniczna albo inwentaryzacja techniczno-budowlana. Świadectwo części budynku może zostać opracowane na podstawie charakterystyki lub świadectwa dotyczącego jednej z takich części, z uwzględnieniem ewentualnych odstępstw od projektu technicznego. Praktyczne znaczenie przepisu polega na dopuszczeniu wykorzystania istniejącego opracowania dla innych obiektów lub części o potwierdzonych, takich samych cechach wpływających na charakterystykę energetyczną.

Przepis określa, kiedy jedno świadectwo charakterystyki energetycznej może obejmować grupę lokali mieszkalnych stanowiących części budynku. Rozwiązanie to jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy łącznie spełnione są trzy warunki:

- lokale spełniają wymagania określone w art. 7 ust. 2,
- mają jednakową powierzchnię użytkową,
- są położone w bryle budynku w taki sposób, aby można było przyjąć dla nich jednakowe charakterystyczne parametry techniczne dotyczące powierzchni użytkowej, powierzchni przegród zewnętrznych oraz kubatury.

Sformułowanie „możliwe jest” wskazuje, że przepis wprowadza dopuszczalny sposób sporządzenia świadectwa, a nie nakazuje korzystania z niego w każdym przypadku. Wspólne świadectwo może dotyczyć wyłącznie lokali spełniających wszystkie wymienione przesłanki. Jeżeli choć jeden z warunków nie jest spełniony, przepis nie przewiduje sporządzenia świadectwa dla grupy na tej podstawie.

Świadectwo jest sporządzane dla grupy lokali, ale należy przygotować je w liczbie egzemplarzy odpowiadającej liczbie tych lokali. Oznacza to, że wspólne ujęcie lokali nie zmniejsza liczby egzemplarzy przypadających na poszczególne lokale. Znaczenie praktyczne przepisu polega na umożliwieniu objęcia jednakowych pod względem wskazanych cech lokali jednym zakresem świadectwa, przy zachowaniu osobnego egzemplarza dla każdego lokalu.

Przepis określa zasady opracowania świadectwa charakterystyki energetycznej części budynku oraz obowiązek przekazania dokumentów potrzebnych do jego sporządzenia. Świadectwo dotyczące części budynku może zostać opracowane na podstawie świadectwa charakterystyki energetycznej całego budynku. Jeżeli takie świadectwo nie istnieje, podstawą może być dokumentacja techniczna budynku.

**Właściciel lub zarządca budynku** ma obowiązek nieodpłatnie przekazać odpowiedni dokument na wniosek osoby uprawnionej. Jeżeli świadectwo budynku przekazano w postaci papierowej, należy przekazać jego kopię. W przypadku świadectwa przekazanego elektronicznie należy przekazać jego wydruk. Gdy świadectwa brak, przekazaniu podlega dokumentacja techniczna budynku, o której mowa w ust. 1.

Uprawnionymi do otrzymania dokumentu są właściciel części budynku, osoba, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, oraz osoba, której przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Dokument powinien zostać przekazany **w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia złożenia wniosku**. Regulacja zapewnia tym osobom dostęp do informacji niezbędnych do sporządzenia świadectwa dla części budynku, a jednocześnie wskazuje kolejność wykorzystywanych źródeł, najpierw świadectwo budynku, a w razie jego braku dokumentację techniczną.

Energetyka

Energetyka w przepisach

o charakterystyce energetycznej budynków13 przepisów

Prawo ochrony środowiska1 przepis

Prawo wodne1 przepis

o gospodarce nieruchomościami1 przepis