Art. 107 ustawy o fundacji rodzinnej wprowadza istotne mechanizmy mające na celu zapewnienie transparentności i efektywności postępowania o rozwiązanie fundacji rodzinnej bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego. Przepis ten uprawnia sąd rejestrowy do zwrócenia się o udzielenie informacji niezbędnych do ustalenia, czy fundacja rodzinna posiada zbywalny majątek oraz czy faktycznie prowadzi działalność, do różnych organów i organizacji.

### Analiza przepisu

1. **Zakres uprawnień sądu rejestrowego**:
   - Sąd rejestrowy ma prawo zwrócić się o informacje do organów podatkowych, organów prowadzących rejestry i ewidencje publiczne, innych organów administracji publicznej oraz organizacji społecznych.
   - Uprawnienie to jest kluczowe, ponieważ umożliwia sądowi uzyskanie pełnego obrazu sytuacji majątkowej i operacyjnej fundacji rodzinnej.

2. **Cel przepisu**:
   - Celem przepisu jest zapewnienie, że fundacja rodzinna, która ma zostać rozwiązana bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego, rzeczywiście nie posiada zbywalnego majątku i nie prowadzi działalności.
   - Przepis ten ma na celu zapobieganie sytuacjom, w których fundacja mogłaby zostać rozwiązana bez likwidacji, mimo posiadania majątku lub prowadzenia działalności, co mogłoby prowadzić do naruszenia interesów beneficjentów lub wierzycieli.

3. **Organy i organizacje, do których może zwrócić się sąd**:
   - **Organy podatkowe**: Mogą dostarczyć informacji na temat zobowiązań podatkowych fundacji oraz jej majątku.
   - **Organy prowadzące rejestry i ewidencje publiczne**: Mogą dostarczyć informacji na temat wpisów dotyczących majątku fundacji, takich jak nieruchomości, pojazdy, czy inne składniki majątku.
   - **Inne organy administracji publicznej**: Mogą dostarczyć informacji na temat zezwoleń, licencji, czy innych dokumentów związanych z działalnością fundacji.
   - **Organizacje społeczne**: Mogą dostarczyć informacji na temat działalności fundacji w kontekście społecznym, co może być istotne w ocenie, czy fundacja faktycznie prowadzi działalność.

### Praktyczne zastosowanie

W praktyce, przepis ten pozwala sądowi na dokładne zbadanie sytuacji fundacji rodzinnej przed podjęciem decyzji o jej rozwiązaniu bez likwidacji. Jest to szczególnie istotne w kontekście ochrony interesów beneficjentów fundacji oraz wierzycieli. Sąd, mając dostęp do szerokiego zakresu informacji, może podjąć decyzję opartą na rzetelnych i kompletnych danych.

### Wnioski

Art. 107 ustawy o fundacji rodzinnej jest przepisem, który wzmacnia kontrolę sądową nad procesem rozwiązania fundacji rodzinnej bez likwidacji. Dzięki możliwości zwrócenia się o informacje do różnych organów i organizacji, sąd rejestrowy może dokładnie ocenić, czy fundacja spełnia warunki do rozwiązania bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia transparentności i ochrony interesów wszystkich stron zaangażowanych w działalność fundacji rodzinnej.

o fundacji rodzinnej

Nowelizacja Ordynacji podatkowej wpisująca fundację rodzinną w dwa mechanizmy: ochronę wynikającą z interpretacji indywidualnej oraz odpowiedzialność za cudze zaległości podatkowe. Drugi z nich ma bezpośrednie znaczenie majątkowe, bo przenosi na fundację ryzyko długów fundatora.

### Najważniejsze punkty

- Fundacja rodzinna korzysta z ochrony, jeżeli zastosuje się do interpretacji indywidualnej wydanej jeszcze przed jej powstaniem, na wniosek fundatora planującego jej utworzenie, w zakresie działalności tej fundacji.
- Zmianę, uchylenie albo stwierdzenie wygaśnięcia takiej interpretacji doręcza się fundacji rodzinnej wskazanej przez wnioskującego o jej wydanie.
- Za zaległości podatkowe fundacji rodzinnej w organizacji odpowiadają solidarnie, całym swoim majątkiem, członkowie jej organów zarządzających.
- Fundacja rodzinna odpowiada całym majątkiem solidarnie z fundatorem za jego zaległości podatkowe powstałe przed ustanowieniem fundacji.
- Odpowiedzialność ta jest ograniczona do wartości majątku wniesionego przez fundatora, a te same reguły stosuje się odpowiednio do fundacji w organizacji.

### W praktyce

Wniesienie majątku do fundacji nie odcina go od wcześniejszych zaległości podatkowych fundatora. Przed wyposażeniem fundacji sensowne jest ustalenie stanu zobowiązań publicznoprawnych fundatora, bo to one wyznaczają realne ryzyko dla wniesionego mienia.

Fundator, który przekazał majątek fundacji rodzinnej, zachowuje kanał wpływu na jej działalność, ale wyłącznie miękki. Może kierować do organów uwagi, opinie i zalecenia, jednak przepis nie czyni z nich poleceń wiążących.

### Najważniejsze punkty

- Uprawnienie przysługuje fundatorowi i dotyczy działalności fundacji rodzinnej.
- Wypowiedzi mogą mieć trzy postacie: uwagi, opinie albo zalecenia.
- Adresatem są organy fundacji rodzinnej, a nie poszczególni beneficjenci.
- Przepis posługuje się słowem „może”, więc jest to możliwość, a nie obowiązek fundatora.
- Z treści przepisu nie wynika, aby organy były związane stanowiskiem fundatora ani aby jego pominięcie unieważniało ich decyzje.

### W praktyce

Konstrukcja godzi dwa cele: fundacja ma działać samodzielnie przez swoje organy, a jednocześnie fundator nie traci głosu w sprawach majątku, który wniósł. Realna waga takich wystąpień zależy więc od tego, co przewiduje statut, bo to on może wzmacniać pozycję fundatora, na przykład przez wymóg odniesienia się do jego stanowiska.

Beneficjent nie jest wobec fundacji rodzinnej całkowicie bierny: może wypowiedzieć się o jej działalności wprost wobec jej organów. Jest to jednak głos, a nie polecenie.

### Najważniejsze punkty

- Uprawnienie przysługuje beneficjentowi z mocy samego przepisu, bez potrzeby dodatkowej podstawy w statucie.
- Wystąpienie kieruje się do organów fundacji rodzinnej.
- Dopuszczalne postacie to uwagi, opinie oraz zalecenia.
- Przedmiot ograniczony jest do działalności fundacji rodzinnej.
- Przepis nie nakłada na organy obowiązku zastosowania się do wystąpienia ani nie wyznacza terminu na odpowiedź.

Art. 42 ustawy o fundacji rodzinnej reguluje prawo beneficjenta do uzyskania informacji o działalności fundacji rodzinnej. Przepis ten jest kluczowy dla zapewnienia transparentności i odpowiedzialności zarządu fundacji wobec beneficjentów. Poniżej przedstawiam szczegółowy komentarz do poszczególnych elementów tego artykułu.

#### Prawo do informacji

Beneficjent ma prawo do uzyskania informacji o działalności fundacji rodzinnej osobiście lub przez upoważnioną przez siebie osobę. Prawo to obejmuje w szczególności możliwość:
1. **Wglądu do dokumentów fundacji rodzinnej** - w tym statutu, sprawozdań finansowych i ksiąg rachunkowych.
2. **Sporządzania kopii i notatek** z tych dokumentów.
3. **Żądania wyjaśnień od zarządu** dotyczących działalności fundacji.

#### Ochrona danych osobowych

Przy realizacji prawa do informacji należy uwzględniać przepisy dotyczące ochrony danych osobowych. Oznacza to, że wszelkie działania związane z udostępnianiem informacji muszą być zgodne z RODO (Rozporządzenie o Ochronie Danych Osobowych) oraz innymi przepisami krajowymi dotyczącymi ochrony danych osobowych.

#### Odmowa udzielenia informacji

Zarząd fundacji może odmówić beneficjentowi przedstawienia wyjaśnień lub wglądu do dokumentów, jeżeli istnieje uzasadniona obawa, że prawo to zostanie wykorzystane przez beneficjenta w celach sprzecznych z interesem i celem fundacji rodzinnej. Odmowa musi być uzasadniona i przekazana beneficjentowi niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie miesiąca od dnia zażądania przez beneficjenta przedstawienia wyjaśnień lub wglądu do dokumentów.

#### Wyjątek dotyczący danych osobowych

Odmowa nie może dotyczyć dostępu do danych osobowych beneficjenta, który wystąpił z żądaniem przedstawienia wyjaśnień lub wglądu do dokumentów fundacji rodzinnej. Oznacza to, że beneficjent zawsze ma prawo do wglądu w swoje dane osobowe przetwarzane przez fundację.

#### Środki prawne w przypadku odmowy

Beneficjent, któremu odmówiono przedstawienia wyjaśnień lub wglądu do dokumentów, albo który nie otrzymał wyjaśnień lub nie udostępniono mu dokumentów do wglądu w terminie miesiąca od dnia zażądania, może złożyć wniosek do sądu rejestrowego o zobowiązanie zarządu fundacji rodzinnej do przedstawienia wyjaśnień lub udostępnienia dokumentów do wglądu. Jest to istotny mechanizm ochrony praw beneficjenta, który umożliwia sądową kontrolę nad działaniami zarządu fundacji.

#### Uprawnienia po rozwiązaniu fundacji

Uprawnienia do uzyskania informacji przysługują beneficjentowi również po rozwiązaniu fundacji rodzinnej. Jest to ważne zabezpieczenie, które pozwala beneficjentom na dostęp do informacji nawet po zakończeniu działalności fundacji, co może być istotne w kontekście rozliczeń i ewentualnych roszczeń.

### Podsumowanie

Art. 42 ustawy o fundacji rodzinnej wprowadza istotne mechanizmy zapewniające transparentność i odpowiedzialność zarządu fundacji wobec beneficjentów. Przepis ten balansuje prawo beneficjentów do informacji z koniecznością ochrony interesów fundacji oraz danych osobowych. Wprowadzenie możliwości sądowej kontroli nad odmowami zarządu stanowi dodatkowe zabezpieczenie praw beneficjentów, co jest kluczowe dla utrzymania zaufania do instytucji fundacji rodzinnej.

Działalność fundacji

Działalność fundacji w przepisach

o fundacji rodzinnej6 przepisów