Kodeks postępowania cywilnego

Kodeks postępowania karnego (kpk)

Art. 66 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (k.p.w.) reguluje kwestie dotyczące obowiązku składania zeznań i występowania w charakterze biegłego przez osoby pełniące określone funkcje publiczne oraz sposób komunikacji z tymi osobami w ramach postępowania.

#### 1. Zakres podmiotowy

Przepis ten odnosi się do osób wymienionych w art. 5 § 1 pkt 6 lit. a-e k.p.w., które obejmują:
- Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej,
- Marszałków Sejmu i Senatu,
- Prezesa Rady Ministrów,
- członków Rady Ministrów,
- Prezesa Najwyższej Izby Kontroli,
- Rzecznika Praw Obywatelskich,
- Prezesa Narodowego Banku Polskiego,
- posłów i senatorów.

#### 2. Zwolnienie z obowiązku składania zeznań

Osoby te nie są obowiązane do składania zeznań w charakterze świadka ani do występowania w charakterze biegłego. Jednakże, istnieje możliwość zwrócenia się do nich o wyrażenie zgody na złożenie zeznań lub wystąpienie w charakterze biegłego. W przypadku wyrażenia zgody, wezwania dla tych osób nie mogą zawierać zagrożenia zastosowania środków przymusu, a w razie niestawiennictwa lub odmowy złożenia zeznań, środki przymusu nie mogą być stosowane.

#### 3. Osoby pełniące funkcje urzędowe lub służbowe

Do osób wymienionych w art. 5 § 1 pkt 6 lit. f k.p.w., czyli osób pełniących funkcje urzędowe lub służbowe, przepisy § 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli okoliczności, których zeznania lub opinie mają dotyczyć, związane są z wykonywaniem przez te osoby funkcji urzędowych lub służbowych.

#### 4. Stosowanie przepisów art. 5 § 2 i 3 k.p.w.

Do osób, o których mowa w § 1 i 2, przepisy art. 5 § 2 i 3 k.p.w. stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że osoby te mogą odmówić składania zeznań, jeżeli mogłoby to narazić je lub osoby im bliskie na odpowiedzialność karną, hańbę lub poważną szkodę majątkową.

#### 5. Komunikacja za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości

Organy prowadzące postępowanie porozumiewają się z osobami wymienionymi w § 1 i 2, w tym również przy doręczaniu pism procesowych, za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości, a ten w razie potrzeby przez Ministra Spraw Zagranicznych.

#### 6. Stosowanie art. 613 § 2 Kodeksu postępowania karnego

Przepis art. 613 § 2 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) stosuje się odpowiednio. Art. 613 § 2 k.p.k. dotyczy sposobu doręczania pism procesowych osobom, które korzystają z immunitetu dyplomatycznego lub konsularnego.

### Podsumowanie

Art. 66 k.p.w. wprowadza szczególne zasady dotyczące składania zeznań i występowania w charakterze biegłego przez osoby pełniące wysokie funkcje publiczne. Przepis ten ma na celu ochronę tych osób przed obowiązkiem składania zeznań, z jednoczesnym umożliwieniem im dobrowolnego udziału w postępowaniu. Procedura komunikacji za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości oraz stosowanie przepisów k.p.k. dotyczących immunitetów dyplomatycznych zapewniają odpowiednią ochronę i respektowanie ich statusu.

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Art. 138f Ordynacji podatkowej wprowadza obowiązek ustanowienia pełnomocnika do doręczeń w określonych sytuacjach, co ma na celu zapewnienie sprawnego i skutecznego doręczania pism w postępowaniach podatkowych. Przepis ten ma szczególne znaczenie dla osób fizycznych i prawnych, które nie mają miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej ani w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

#### 1. Obowiązek ustanowienia pełnomocnika do doręczeń

Zgodnie z § 1 art. 138f, strona ma obowiązek ustanowienia pełnomocnika do doręczeń w kraju w dwóch przypadkach:
1. **Zmiana adresu miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu na adres w państwie niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej.**
2. **Brak miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej oraz złożenie w kraju wniosku o wszczęcie postępowania lub doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania.**

Obowiązek ten ma na celu zapewnienie, że organy podatkowe będą mogły skutecznie doręczać pisma procesowe, co jest kluczowe dla prawidłowego przebiegu postępowania.

#### 2. Wyjątek od obowiązku ustanowienia pełnomocnika

Przepis § 2 art. 138f wprowadza wyjątek od obowiązku ustanowienia pełnomocnika do doręczeń. Obowiązek ten nie ma zastosowania, jeżeli doręczanie pism stronie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W praktyce oznacza to, że jeżeli strona zgodzi się na elektroniczne doręczanie pism i zapewni odpowiednie środki techniczne do odbioru takich pism, nie musi ustanawiać pełnomocnika do doręczeń.

#### 3. Skutki niedopełnienia obowiązku

W razie niedopełnienia przez stronę obowiązku ustanowienia pełnomocnika do doręczeń, przepis § 3 art. 138f przewiduje, że pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem w kraju, a organ podatkowy pozostawia pismo w aktach sprawy. Jest to mechanizm zabezpieczający, który ma na celu zapobieżenie paraliżowi postępowania podatkowego z powodu braku możliwości doręczenia pism stronie.

#### 4. Pełnomocnictwo do doręczeń

Do pełnomocnictwa do doręczeń stosuje się przepisy dotyczące pełnomocnictwa szczególnego. Oznacza to, że pełnomocnik do doręczeń musi spełniać te same wymagania formalne, co pełnomocnik szczególny, w tym musi być ustanowiony w formie pisemnej i zawierać określone elementy, takie jak dane pełnomocnika i zakres pełnomocnictwa.

### Podsumowanie

Art. 138f Ordynacji podatkowej wprowadza istotne regulacje mające na celu zapewnienie skutecznego doręczania pism w postępowaniach podatkowych, szczególnie w kontekście stron mających miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu poza Unią Europejską. Przepis ten jest kluczowy dla utrzymania ciągłości i efektywności postępowań podatkowych, a jego przestrzeganie jest obowiązkiem stron uczestniczących w takich postępowaniach.

Ordynacja podatkowa

Art. 282c Ordynacji podatkowej wprowadza wyjątki od ogólnej zasady zawiadamiania podatnika o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej. Przepis ten ma na celu umożliwienie organom podatkowym skuteczniejsze i szybsze działanie w określonych sytuacjach, które mogą wymagać natychmiastowej interwencji lub gdzie wcześniejsze zawiadomienie mogłoby zniweczyć cel kontroli.

#### Wyjątki od obowiązku zawiadomienia

1. **Kontrola dotycząca zasadności zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego (VAT)**:
   - W przypadku kontroli związanej z podatkiem od towarów i usług (VAT), gdzie istnieje podejrzenie nieprawidłowości w zwrocie podatku, zawiadomienie mogłoby umożliwić podatnikowi ukrycie dowodów lub w inny sposób utrudnić kontrolę.

2. **Kontrola na żądanie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze**:
   - Gdy kontrola jest wszczynana na żądanie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze w sprawie przestępstwa lub przestępstwa skarbowego, zawiadomienie mogłoby zaszkodzić postępowaniu karnemu.

3. **Kontrola dotycząca opodatkowania przychodów z nieujawnionych źródeł**:
   - W przypadkach, gdy kontrola dotyczy przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, wcześniejsze zawiadomienie mogłoby umożliwić podatnikowi ukrycie tych przychodów.

4. **Kontrola dotycząca niezgłoszonej działalności gospodarczej**:
   - W sytuacji, gdy kontrola dotyczy działalności gospodarczej, która nie została zgłoszona do opodatkowania, zawiadomienie mogłoby pozwolić na ukrycie dowodów prowadzenia takiej działalności.

5. **Kontrola na podstawie przepisów o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu**:
   - W przypadkach, gdy kontrola jest podjęta na podstawie informacji uzyskanych zgodnie z przepisami o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, zawiadomienie mogłoby utrudnić skuteczne działanie organów.

6. **Kontrola wszczęta w trybie art. 284a § 1**:
   - Dotyczy to kontroli wszczynanej bez zawiadomienia w trybie szczególnym, np. w przypadku podejrzenia przestępstwa skarbowego.

7. **Kontrola doraźna dotycząca ewidencjonowania obrotu za pomocą kasy rejestrującej**:
   - W przypadkach kontroli doraźnej dotyczącej kas rejestrujących, zawiadomienie mogłoby umożliwić podatnikowi manipulację danymi.

8. **Kontrola dotycząca podatku od wydobycia niektórych kopalin**:
   - Specyficzne kontrole dotyczące podatku od wydobycia kopalin również są wyłączone z obowiązku zawiadamiania.

9. **Kontrola doraźna dotycząca zawieszenia działalności gospodarczej**:
   - W przypadkach kontroli doraźnej dotyczącej warunków zawieszenia działalności gospodarczej, zawiadomienie mogłoby umożliwić podatnikowi manipulację danymi.

10. **Kontrola dotycząca zasadności zwrotu podatku dochodowego**:
    - Dotyczy to kontroli związanej z zasadnością zwrotu podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych.

#### Dodatkowe przesłanki wyłączające obowiązek zawiadomienia

- **Prawomocne skazanie za przestępstwo skarbowe lub inne przestępstwa gospodarcze**:
  - Jeśli kontrolowany lub osoby zarządzające zostały prawomocnie skazane za przestępstwa skarbowe lub gospodarcze, organ podatkowy może wszcząć kontrolę bez zawiadomienia.

- **Zobowiązanie w postępowaniu egzekucyjnym**:
  - Jeśli kontrolowany jest zobowiązanym w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zawiadomienie nie jest wymagane.

- **Brak miejsca zamieszkania lub adresu siedziby**:
  - W przypadku, gdy kontrolowany nie ma miejsca zamieszkania lub adresu siedziby, lub doręczanie pism było bezskuteczne lub utrudnione, kontrola może być wszczęta bez zawiadomienia.

#### Rozszerzenie zakresu kontroli

- **Rozszerzenie zakresu kontroli na inne okresy rozliczeniowe**:
  - Jeśli w trakcie kontroli stwierdzono nieprawidłowości, organ podatkowy może rozszerzyć zakres kontroli na inne okresy rozliczeniowe bez konieczności zawiadamiania.

#### Obowiązek poinformowania po wszczęciu kontroli

- **Informowanie o przyczynie braku zawiadomienia**:
  - Po wszczęciu kontroli, organ podatkowy ma obowiązek poinformować kontrolowanego o przyczynie braku zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli.

### Podsumowanie

Art. 282c Ordynacji podatkowej wprowadza istotne wyjątki od zasady zawiadamiania o zamiarze wszczęcia kontroli podatkowej, co ma na celu zapewnienie skuteczności działań organów podatkowych w sytuacjach, które mogą wymagać natychmiastowej interwencji lub gdzie wcześniejsze zawiadomienie mogłoby zniweczyć cel kontroli. Przepis ten jest narzędziem umożliwiającym organom podatkowym szybsze i bardziej efektywne działanie w przypadkach podejrzenia poważnych nieprawidłowości podatkowych.

Art. 28bb Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza regulacje dotyczące doręczania zawiadomień za pomocą środków komunikacji elektronicznej, pod warunkiem wyrażenia pisemnej zgody przez adresata. Przepis ten odnosi się do zawiadomień, o których mowa w art. 28b ust. 3 oraz art. 28ba ust. 2 i 5.

#### 1. Zgoda na doręczanie pism drogą elektroniczną

Zgodnie z ust. 1, doręczanie zawiadomień za pomocą środków komunikacji elektronicznej jest możliwe tylko wtedy, gdy adresat wyraził na to pisemną zgodę oraz wskazał adres elektroniczny. Przepis ten jest zgodny z zasadą dobrowolności w zakresie korzystania z elektronicznych środków komunikacji, co jest również zgodne z przepisami ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną.

#### 2. Potwierdzenie transmisji danych jako dowód doręczenia

W przypadku wyrażenia zgody na doręczanie pism drogą elektroniczną, dowodem doręczenia zawiadomień jest potwierdzenie transmisji danych. Jest to istotne z punktu widzenia pewności obrotu prawnego, ponieważ potwierdzenie transmisji stanowi dowód, że zawiadomienie zostało skutecznie doręczone.

#### 3. Możliwość wycofania zgody

Podmiot, który wyraził zgodę na doręczanie zawiadomień drogą elektroniczną, ma prawo w każdym czasie zażądać doręczania zawiadomień na piśmie. Jest to istotne zabezpieczenie dla adresata, który może zmienić swoje preferencje co do formy doręczania pism.

#### 4. Doręczanie w sposób tradycyjny

Jeżeli zawiadomienia mają być doręczane w sposób inny niż elektroniczny, stosuje się odpowiednio przepisy działu I rozdziału 8 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA). Oznacza to, że w przypadku braku zgody na doręczanie drogą elektroniczną, zawiadomienia będą doręczane zgodnie z ogólnymi zasadami doręczania pism administracyjnych, co zapewnia spójność i jednolitość procedur administracyjnych.

### Podsumowanie

Art. 28bb Prawa geodezyjnego i kartograficznego wprowadza elastyczność w zakresie doręczania zawiadomień, umożliwiając korzystanie z nowoczesnych środków komunikacji elektronicznej, pod warunkiem wyrażenia zgody przez adresata. Jednocześnie przepis ten zapewnia możliwość powrotu do tradycyjnej formy doręczania pism, co stanowi istotne zabezpieczenie dla adresatów. Przepis ten jest zgodny z ogólnymi zasadami prawa administracyjnego oraz przepisami ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną.

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Przepis wskazuje, że pisma związane z obsługą zajęcia wierzytelności z rachunku kasy mogą być przekazywane elektronicznie na dwa sposoby. Pierwszy polega na wykorzystaniu interfejsu użytkownika systemu, czyli jego części przeznaczonej do obsługi przez użytkownika. Drugi opiera się na automatycznej wymianie danych między systemem a systemem informatycznym użytkownika, z zastosowaniem rozwiązań opartych na modelu usługowym. Oba sposoby służą doręczaniu pism.

w sprawie identyfikacji spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej w systemie teleinformatycznym obsługującym zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego

Doręczanie pism

Doręczanie pism w przepisach

Kodeks postępowania cywilnego2 przepisy

Kodeks postępowania karnego (kpk)1 przepis

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia1 przepis

Ordynacja podatkowa2 przepisy

Prawo geodezyjne i kartograficzne1 przepis

w sprawie identyfikacji spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej w systemie teleinformatycznym obsługującym zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego1 przepis