Donacja

Donacja w rozumieniu ustawy „o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów” oznacza przekazanie materiału biologicznego z myślą o jego wykorzystaniu u człowieka. Przedmiotem donacji mogą być komórki, tkanki albo narządy, a więc różne rodzaje materiału przeznaczonego do zastosowań medycznych. Istotny jest także cel przekazania: materiał ma służyć przeszczepieniu lub innemu zastosowaniu u ludzi.

Pojęcie obejmuje zatem dwa podstawowe elementy. Pierwszym jest samo oddanie określonego rodzaju materiału, drugim jego przeznaczenie. Nie chodzi o dowolne przekazanie komórek, tkanek lub narządów, lecz o takie, które pozostaje związane z ich wykorzystaniem w organizmie człowieka. Cel ten odróżnia donację w znaczeniu ustawowym od przekazania materiału do innych zastosowań, niezwiązanych z przeszczepieniem lub użyciem u ludzi.

W tej ustawie donacja jest pojęciem porządkującym regulowane czynności. Pozwala określić, że przepisy dotyczą nie tylko samego pobrania, lecz także sytuacji, w której komórki, tkanki lub narządy są oddawane z określonym medycznym przeznaczeniem. Dzięki temu można powiązać dane przekazanie z dalszymi czynnościami dotyczącymi materiału, takimi jak jego przechowywanie, przygotowanie do przeszczepienia albo zastosowanie u człowieka, o ile mieszczą się one w zakresie ustawy.

Znaczenie praktyczne definicji polega na wskazaniu, jakie przekazania podlegają ocenie w ramach przepisów o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu. O zakwalifikowaniu czynności jako donacji decyduje nie tylko to, co zostało oddane, ale również przewidywany sposób wykorzystania. Definicja obejmuje zarówno cel przeszczepienia, jak i inne zastosowanie u ludzi, dlatego nie ogranicza się wyłącznie do sytuacji, w której materiał ma zostać wszczepiony lub przekazany innej osobie w ramach przeszczepu.