Dłużnik będący konsumentem

„Dłużnik będący konsumentem” to ustawowo określona kategoria osób, których zobowiązania mogą być ujmowane w systemie udostępniania informacji gospodarczych i wymiany danych gospodarczych. Pojęcie to nie odnosi się wyłącznie do osoby, która zaciągnęła prywatny dług. Obejmuje kilka grup wskazanych w przepisach.

Do tej kategorii należy przede wszystkim osoba fizyczna będąca konsumentem w rozumieniu art. 221 Kodeksu cywilnego. Oznacza to osobę fizyczną występującą w określonej relacji prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Definicja obejmuje także osobę zobowiązaną do świadczeń alimentacyjnych, zgodnie z przepisami o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Za dłużnika będącego konsumentem może być uznany również rodzic zobowiązany do ponoszenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, w tym w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka, placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej albo interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym. Ustawa zalicza do tej grupy ponadto osobę zobowiązaną, na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu wydanego w sprawie o przestępstwo lub wykroczenie, do zapłaty określonych należności o charakterze publicznym. Chodzi o grzywnę, także orzeczoną jako karę zastępczą, nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa, kwotę pieniężną stanowiącą przedmiot przepadku, koszty sądowe albo pieniężną karę porządkową.

Definicja służy wyznaczeniu kręgu osób, które na potrzeby tej ustawy są traktowane jako dłużnicy będący konsumentami. Ma to znaczenie przy stosowaniu przepisów dotyczących gromadzenia, przekazywania i udostępniania informacji o zobowiązaniach. W praktyce pozwala odróżnić tę kategorię dłużników od innych podmiotów, w szczególności przedsiębiorców, oraz ustalić, do kogo odnoszą się szczególne regulacje dotyczące informacji gospodarczych. Pojęcie może mieć znaczenie także przy stosowaniu przepisów, które odsyłają do ustawy o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych.