Depozyt

Depozyt to w prawie określone środki pieniężne, przedmioty, dokumenty albo inne wartości oddane na przechowanie właściwemu podmiotowi lub złożone do dyspozycji organu. Termin ten nie oznacza jednej, jednolicie uregulowanej instytucji. Jego znaczenie zależy od dziedziny prawa oraz celu, w jakim depozyt został ustanowiony.

Najczęściej depozyt służy zabezpieczeniu rzeczy lub pieniędzy do czasu spełnienia określonego warunku, rozstrzygnięcia sporu, zakończenia postępowania albo zgłoszenia się osoby uprawnionej. Podmiot przechowujący powinien zachować przedmiot depozytu w stanie określonym przepisami i wydać go osobie uprawnionej albo organowi wskazanemu w ustawie lub postanowieniu. Przyjęcie depozytu może być potwierdzone pokwitowaniem.

Występują między innymi:

• depozyt sądowy, do którego składa się przede wszystkim pieniądze, dokumenty lub rzeczy, gdy ich wydanie albo spełnienie świadczenia wymaga zabezpieczenia interesów stron lub nie jest możliwe w zwykły sposób;
• depozyt w postępowaniu karnym, obejmujący przedmioty zatrzymane lub przechowywane dla celów postępowania, które mogą zostać wydane uprawnionemu, zwrócone albo przekazane państwu obcemu;
• depozyt skazanego, obejmujący środki pieniężne i przedmioty wartościowe przechowywane w zakładzie karnym. Przepisy określają zasady dysponowania nimi, ich wydawania oraz ochrony niektórych środków przed egzekucją;
• depozyt środków publicznych, polegający na przyjęciu wolnych środków przez Ministra Finansów na warunkach określonych w umowie;
• depozyt przedmiotu spornego, składany we właściwym organie, między innymi w sprawach określonych w prawie karnym skarbowym.

Szczególnym przypadkiem są depozyty niepodjęte, pozostające w dyspozycji jednostek sektora finansów publicznych. Jeżeli osoba uprawniona nie odbierze ich w przewidzianym czasie, mogą zostać objęte procedurą likwidacji. Depozyt co do zasady nie przenosi własności na przechowującego, lecz czasowo ogranicza możliwość swobodnego dysponowania przedmiotem i zapewnia jego ochronę do czasu wydania lub innego rozstrzygnięcia.