Policja wykonuje trzy rodzaje czynności: operacyjno-rozpoznawcze, dochodzeniowo-śledcze oraz administracyjno-porządkowe. Służą one rozpoznawaniu, zapobieganiu i wykrywaniu przestępstw, przestępstw skarbowych oraz wykroczeń. Do zadań Policji należy także poszukiwanie osób ukrywających się przed organami ścigania lub wymiaru sprawiedliwości, określanych jako osoby poszukiwane. Policja poszukuje również osób zaginionych, czyli takich, których miejsca pobytu nie można ustalić z powodu zdarzenia, a ich odnalezienie jest potrzebne dla ochrony życia, zdrowia lub wolności. Policja wykonuje także czynności zlecone przez sąd, prokuratora oraz organy administracji państwowej i samorządu terytorialnego, ale tylko wtedy, gdy taki obowiązek wynika z odrębnych ustaw. Podczas służby policjanci muszą szanować godność człowieka oraz przestrzegać i chronić prawa człowieka. W celu wykonywania ustawowych zadań Policja może korzystać z danych o osobie, także zapisanych elektronicznie, które uzyskały inne organy, służby lub instytucje państwowe podczas czynności operacyjno-rozpoznawczych. Może również takie dane przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą. Administrator danych ma obowiązek udostępnić je upoważnionemu policjantowi po okazaniu imiennego upoważnienia i legitymacji służbowej. Sam fakt udostępnienia danych podlega ochronie. Policja może także korzystać z informacji kryminalnej zgromadzonej w Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych oraz, w związku z kontrolą ruchu drogowego, wyszukiwać informacje za pośrednictwem Krajowego Punktu Kontaktowego. Przy wykonywaniu określonych zadań Policja może używać psów i koni służbowych. Przepis przewiduje również wydanie rozporządzenia określającego między innymi zakres, warunki i sposób przekazywania Policji informacji o osobie oraz wzór upoważnienia dla policjanta.

o Policji

Osoba podlegająca kwalifikacji wojskowej może, za swoją zgodą, zostać skierowana do służby w oddziałach prewencji Policji. W takim przypadku zostaje mianowana policjantem w służbie kandydackiej na okres określony w przepisach dotyczących obrony Ojczyzny. Służba ta odbywa się w systemie skoszarowanym, co oznacza, że jej organizacja wiąże się z pobytem w wyznaczonym miejscu zakwaterowania. Policjant musi również przejść szkolenie przeznaczone dla osób odbywających służbę kandydacką. Po ukończeniu tego szkolenia policjant może wykonywać wyłącznie czynności administracyjno-porządkowe. Przepis ogranicza więc zakres jego zadań na tym etapie służby. Czas służby kandydackiej może zostać zaliczony do służby przygotowawczej, ale tylko wtedy, gdy rozpoczęcie służby przygotowawczej nastąpi nie później niż po upływie trzech miesięcy od zakończenia służby kandydackiej.

Przepis określa sposób, w jaki policjant ma potwierdzić swoją tożsamość podczas wykonywania czynności dochodzeniowo-śledczych oraz innych czynności wskazanych w przepisie. W takich sytuacjach musi okazać legitymację służbową w sposób umożliwiający zainteresowanemu odczytanie i zanotowanie numeru legitymacji, organu, który ją wydał, oraz nazwiska policjanta. Nie chodzi więc wyłącznie o krótkie pokazanie dokumentu, lecz o udostępnienie go w formie pozwalającej zapoznać się z tymi informacjami. Przy innych czynnościach administracyjno-porządkowych szczególna zasada dotyczy policjanta nieumundurowanego. Na żądanie obywatela musi on okazać legitymację służbową albo znak identyfikacyjny. Również w tym przypadku dokument lub znak powinien zostać przedstawiony w sposób określony dla okazywania legitymacji, tak aby możliwe było odczytanie i zanotowanie wymaganych danych.

Komendant powiatowy lub miejski Policji może utworzyć rewir dzielnicowych albo posterunek Policji, ale musi stosować zasady ustalone przez Komendanta Głównego Policji. To ten sam komendant powiatowy lub miejski powołuje kierownika rewiru i kierownika posterunku oraz odwołuje ich ze stanowiska. Przed podjęciem takiej decyzji powinien uzyskać opinię wójta, burmistrza albo prezydenta miasta. Jeżeli uprawnienie do wydania opinii przekazano organowi wykonawczemu jednostki pomocniczej gminy, opinię wydaje ten organ. Kierownik rewiru i kierownik posterunku zajmują się przede wszystkim rozpoznawaniem zagrożeń oraz przeciwdziałaniem ich przyczynom. Organizują także działania mieszkańców, które mają zapobiegać przestępstwom, wykroczeniom i innym zjawiskom sprzyjającym przestępczości. Wykonują ponadto czynności administracyjno-porządkowe oraz pilne czynności związane z zawiadomieniem o przestępstwie i zabezpieczeniem miejsca zdarzenia.

Czynności administracyjno-porządkowe

Czynności administracyjno-porządkowe w przepisach

o Policji4 przepisy