Cele środowiskowe

Cele środowiskowe to określone prawem rezultaty, jakie powinny zostać osiągnięte dla ochrony środowiska, w szczególności dla zachowania lub poprawy stanu wód i zależnych od nich ekosystemów. Termin ma podstawowe znaczenie w gospodarce wodnej, ale występuje również w przepisach dotyczących ochrony środowiska, finansowania zadań ekologicznych oraz planowania działań na rzecz określonych obszarów i ekosystemów.

W prawie wodnym cele środowiskowe odnoszą się przede wszystkim do:

• wód powierzchniowych, dla których znaczenie ma osiągnięcie dobrego stanu ekologicznego i chemicznego albo, w odpowiednich przypadkach, dobrego potencjału ekologicznego;
• wód podziemnych, w zakresie ich dobrego stanu ilościowego i chemicznego;
• obszarów chronionych, na których obowiązują dodatkowe wymagania wynikające z ochrony przyrody lub przeznaczenia danego obszaru;
• wód morskich, z uwzględnieniem ochrony ekosystemów morskich i ich dobrego stanu środowiska.

Cele te obejmują także zapobieganie pogarszaniu stanu wód, ograniczanie zanieczyszczeń, ochronę różnorodności biologicznej, zachowanie ciągłości ekologicznej rzek oraz zapewnienie warunków migracji ryb. Są ustalane i realizowane za pomocą planów, programów, monitoringu oraz działań administracji publicznej. Mogą wpływać na sposób wykonywania urządzeń wodnych, prowadzenia melioracji, ochrony wód morskich i realizacji inwestycji.

W praktyce cele środowiskowe stanowią kryterium oceny działań mogących oddziaływać na wody i środowisko. Wyznaczają kierunek gospodarowania wodami, nakładają na organy publiczne obowiązek podejmowania odpowiednich działań oraz uzasadniają finansowanie badań, monitoringu, edukacji ekologicznej i przedsięwzięć ochronnych. W odniesieniu do rzek cele te mogą być powiązane z przywracaniem ich ciągłości, poprawą warunków migracji organizmów wodnych i ograniczaniem skutków presji wywieranej przez działalność człowieka.