Całkowita ekspozycja

Całkowita ekspozycja to miara pokazująca, na jaką łączną kwotę fundusz inwestycyjny otwarty jest zaangażowany wskutek określonych umów zawieranych w związku z zarządzaniem jego portfelem. Pojęcie to zostało zdefiniowane w ustawie „o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi”.

W praktyce chodzi o zaangażowanie powstałe przede wszystkim w wyniku zawierania umów dotyczących instrumentów pochodnych, a także innych umów wykorzystywanych do sprawnego zarządzania portfelem inwestycyjnym. Nie jest to więc po prostu wartość aktywów funduszu. Jest to wartość określonego rodzaju zobowiązań lub zależności ekonomicznych wynikających z zawartych umów, ustalana przy zastosowaniu uznanych metod.

Definicja wskazuje kilka istotnych elementów:

• ekspozycja musi być obliczona, czyli ustalona według określonego sposobu kalkulacji;
• należy zastosować uznane metody, a więc metody przyjęte dla prawidłowego określania takiego zaangażowania;
• wynik przedstawia się jako kwotę wyrażoną w walucie, w której wyceniane są aktywa funduszu;
• źródłem ekspozycji są umowy dotyczące instrumentów pochodnych lub inne umowy służące sprawnemu zarządzaniu portfelem;
• pojęcie odnosi się do funduszu inwestycyjnego otwartego, a nie do dowolnego uczestnika rynku.

Całkowita ekspozycja pozwala ująć w jednej wartości wpływ umów, które mogą zwiększać ekonomiczne zaangażowanie funduszu, choć nie muszą polegać na bezpośrednim nabyciu aktywów. Dzięki temu możliwe jest bardziej przejrzyste określenie skali zaangażowania funduszu oraz uwzględnienie jej przy ocenie sposobu zarządzania portfelem. W ustawie pojęcie to ma znaczenie praktyczne przy stosowaniu zasad dotyczących działalności funduszu, kontroli poziomu jego zaangażowania oraz oceny ryzyka związanego z wykorzystywaniem instrumentów pochodnych i innych umów. Rzetelne ustalenie całkowitej ekspozycji jest zatem elementem prawidłowego pomiaru i nadzorowania aktywności funduszu.