Bezpieczeństwo środowiska

Bezpieczeństwo środowiska w rozumieniu ustawy „Mikroorganizmy i organizmy genetycznie zmodyfikowane” oznacza zachowanie takich warunków przyrodniczych, w których nie dochodzi do zmniejszenia liczebności określonych organizmów pełniących pożyteczną funkcję w ekosystemie. Chodzi przede wszystkim o gatunki pasożytnicze i drapieżne, które mogą ograniczać populacje organizmów szkodliwych dla produkcji roślinnej i zwierzęcej.

Najważniejsze elementy tego pojęcia to:

• brak wpływu prowadzonego działania lub zjawiska na spadek liczby osobników tych gatunków;
• uwzględnienie ich zdolności do naturalnego regulowania liczebności organizmów szkodliwych;
• ocena sytuacji w warunkach naturalnych, a nie wyłącznie w środowisku kontrolowanym;
• szczególne znaczenie gatunków wskazanych w przepisach dotyczących ochrony przyrody.

Definicja koncentruje się więc nie na każdym możliwym oddziaływaniu na środowisko, lecz na ochronie biologicznych mechanizmów ograniczających nadmierne występowanie organizmów szkodliwych. Jeżeli dane działanie mogłoby zmniejszać populację drapieżników lub pasożytów odpowiedzialnych za taką naturalną regulację, mogłoby zostać uznane za zagrożenie dla bezpieczeństwa środowiska w znaczeniu przyjętym przez tę ustawę. Pojęcie służy zatem do oceny, czy działalność związana z mikroorganizmami lub organizmami genetycznie zmodyfikowanymi nie zakłóca istotnych zależności przyrodniczych.

W praktyce bezpieczeństwo środowiska wiąże się z koniecznością uwzględniania wpływu określonych działań na całe zespoły organizmów, także tych, które nie są bezpośrednim przedmiotem działalności, lecz pomagają utrzymywać równowagę biologiczną. Znaczenie tego hasła pojawia się również w innych przepisach. W prawie wodnym może być jednym z aspektów ocenianych przy nakazach dotyczących hodowli zwierząt i przy wstrzymaniu takiej działalności. W prawie budowlanym pojęcie jest używane w szerszym kontekście obowiązku bezpiecznego utrzymywania i użytkowania obiektów oraz usuwania stwierdzonych nieprawidłowości.