Art. 39^1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) wprowadza szczegółowe regulacje dotyczące doręczeń elektronicznych w postępowaniu administracyjnym. Przepis ten jest istotnym elementem nowoczesizacji procedur administracyjnych, mającym na celu zwiększenie efektywności i szybkości komunikacji między organami administracji publicznej a stronami postępowania.

#### 1. Adres do doręczeń elektronicznych

Zgodnie z art. 39^1 k.p.a., pisma doręcza się na adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych. Baza adresów elektronicznych jest centralnym rejestrem, który umożliwia organom administracji publicznej dostęp do aktualnych adresów elektronicznych stron postępowania. Wprowadzenie tej bazy ma na celu ułatwienie i usprawnienie procesu doręczeń, eliminując konieczność każdorazowego podawania adresu elektronicznego przez strony.

#### 2. Doręczenia do pełnomocnika

W przypadku, gdy strona postępowania działa przez pełnomocnika, doręczenia dokonuje się na adres do doręczeń elektronicznych wskazany w podaniu. Jest to istotne z punktu widzenia zapewnienia prawidłowego obiegu dokumentów i komunikacji między organem a pełnomocnikiem. Wskazanie adresu do doręczeń elektronicznych w podaniu jest obowiązkiem pełnomocnika, co ma na celu zapewnienie, że doręczenia będą dokonywane na właściwy adres.

#### 3. Kwalifikowana usługa rejestrowanego doręczenia elektronicznego

Jeżeli adres do doręczeń elektronicznych strony lub innego uczestnika postępowania nie został wpisany do bazy adresów elektronicznych, doręczenia mogą być dokonywane na adres do doręczeń elektronicznych powiązany z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego, za pomocą której wniesiono podanie. Kwalifikowana usługa rejestrowanego doręczenia elektronicznego zapewnia wysoki poziom bezpieczeństwa i pewności doręczeń, co jest szczególnie istotne w kontekście postępowań administracyjnych, gdzie terminowość i prawidłowość doręczeń mają kluczowe znaczenie.

#### 4. Znaczenie przepisu

Art. 39^1 k.p.a. jest istotnym krokiem w kierunku cyfryzacji administracji publicznej. Wprowadzenie doręczeń elektronicznych ma na celu zwiększenie efektywności postępowań administracyjnych, redukcję kosztów związanych z tradycyjnymi formami doręczeń oraz poprawę dostępności usług administracyjnych dla obywateli. Przepis ten wymaga jednak od stron postępowania oraz ich pełnomocników znajomości i przestrzegania nowych regulacji dotyczących doręczeń elektronicznych, co może wiązać się z koniecznością adaptacji do nowych technologii i procedur.

#### 5. Wnioski

Art. 39^1 k.p.a. wprowadza nowoczesne rozwiązania w zakresie doręczeń elektronicznych, które mają na celu usprawnienie postępowań administracyjnych. Kluczowe jest, aby strony postępowania oraz ich pełnomocnicy byli świadomi obowiązków związanych z podawaniem adresów do doręczeń elektronicznych oraz korzystaniem z kwalifikowanych usług rejestrowanego doręczenia elektronicznego. Przepis ten stanowi ważny element reformy administracji publicznej, zmierzającej w kierunku pełnej cyfryzacji i zwiększenia efektywności działania organów administracji publicznej.

Art. 42 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) reguluje kwestie doręczania pism w postępowaniu administracyjnym. Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia prawidłowego przebiegu postępowania oraz ochrony praw stron, ponieważ doręczenie pisma jest warunkiem skuteczności wielu czynności procesowych.

### Komentarz do Art. 42 KPA

#### § 1. Pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych.

Pierwszy paragraf art. 42 KPA określa podstawowe zasady doręczania pism osobom fizycznym. Przepis ten przewiduje trzy główne miejsca doręczenia:
1. **Miejsce zamieszkania** - jest to najbardziej naturalne miejsce doręczenia, które zapewnia największe prawdopodobieństwo skutecznego doręczenia pisma.
2. **Miejsce pracy** - doręczenie w miejscu pracy może być wygodne dla adresata, zwłaszcza jeśli spędza tam większość dnia.
3. **Adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych** - w dobie cyfryzacji administracji publicznej, możliwość doręczania pism na adres elektroniczny jest istotnym ułatwieniem, zarówno dla organów administracji, jak i dla stron postępowania.

#### § 2. Pisma mogą być doręczane również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

Drugi paragraf wprowadza możliwość doręczenia pisma w lokalu organu administracji publicznej. Jest to rozwiązanie praktyczne w sytuacjach, gdy strona postępowania odwiedza organ administracji publicznej w celu załatwienia innych spraw. Przepis ten daje organom administracji elastyczność w doręczaniu pism, co może przyspieszyć postępowanie.

#### § 3. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie.

Trzeci paragraf stanowi swoistą „klauzulę bezpieczeństwa”, która pozwala na doręczenie pisma w każdym miejscu, gdzie adresata można zastać, w sytuacjach, gdy doręczenie w sposób określony w § 1 i 2 jest niemożliwe lub istnieje konieczna potrzeba doręczenia pisma. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że doręczenie pisma będzie skuteczne nawet w trudnych okolicznościach, co jest kluczowe dla prawidłowego przebiegu postępowania administracyjnego.

### Wnioski

Art. 42 KPA w sposób kompleksowy reguluje kwestie doręczania pism w postępowaniu administracyjnym, zapewniając elastyczność i skuteczność doręczeń. Przepis ten uwzględnia różne sytuacje życiowe adresatów oraz możliwości techniczne organów administracji publicznej, co jest istotne dla sprawnego i efektywnego prowadzenia postępowań administracyjnych. Warto jednak pamiętać, że skuteczne doręczenie pisma jest warunkiem koniecznym dla wielu czynności procesowych, dlatego organy administracji powinny dołożyć wszelkich starań, aby doręczenia były realizowane zgodnie z przepisami KPA.

Kodeks postępowania administracyjnego

Art. 138c Ordynacji podatkowej reguluje kwestie związane z pełnomocnictwem w sprawach podatkowych, określając szczegółowe wymagania dotyczące danych, które muszą być zawarte w pełnomocnictwie, oraz procedur związanych z jego udzieleniem.

#### 1. Dane identyfikujące mocodawcę i pełnomocnika

Przepis wymaga, aby pełnomocnictwo zawierało dane identyfikujące zarówno mocodawcę, jak i pełnomocnika. W przypadku rezydentów, dane te obejmują identyfikator podatkowy (NIP). W przypadku nierezydentów, którzy nie posiadają identyfikatora podatkowego, wymagane jest podanie numeru i serii paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość, lub innego numeru identyfikacyjnego.

#### 2. Adres do doręczeń

Pełnomocnik musi wskazać adres do doręczeń w kraju, chyba że wskazuje adres do doręczeń elektronicznych. W przypadku adwokatów, radców prawnych i doradców podatkowych, obowiązkowe jest wskazanie adresu do doręczeń elektronicznych. Jest to zgodne z trendem digitalizacji i ułatwienia komunikacji między organami podatkowymi a pełnomocnikami.

#### 3. Pełnomocnik nierezydent

Pełnomocnik ustanowiony w procedurach szczególnych rozliczania podatku od towarów i usług, będący nierezydentem i nieposiadający identyfikatora podatkowego, musi wskazać numer służący do identyfikacji dla celów podatkowych nadany w jego państwie. W przypadku braku takiego numeru, pełnomocnik podaje numer i serię paszportu lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość. Dodatkowo, pełnomocnik ten ma obowiązek wskazać swój adres do doręczeń elektronicznych, chyba że posiada adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych.

#### 4. Pełnomocnictwo udzielane przez osoby niezdolne do podpisu

Przepis przewiduje również sytuacje, w których pełnomocnictwa udziela osoba, która nie może się podpisać. W takim przypadku pełnomocnictwo zgłasza się ustnie do protokołu albo podpisuje za taką osobę osoba sprawująca nad nią opiekę, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu. Jest to istotne z punktu widzenia ochrony praw osób niepełnosprawnych lub niezdolnych do samodzielnego działania.

#### 5. Znaczenie przepisu

Art. 138c Ordynacji podatkowej ma na celu zapewnienie przejrzystości i jednoznaczności w kwestiach związanych z pełnomocnictwami podatkowymi. Wymóg podania szczegółowych danych identyfikacyjnych oraz adresu do doręczeń, w tym elektronicznych, ma na celu ułatwienie komunikacji między organami podatkowymi a pełnomocnikami, co jest szczególnie istotne w kontekście rosnącej liczby spraw podatkowych oraz digitalizacji administracji publicznej.

#### 6. Wnioski

Przepis ten jest kluczowy dla prawidłowego funkcjonowania systemu pełnomocnictw w sprawach podatkowych. Zapewnia on jasne wytyczne dotyczące danych, które muszą być zawarte w pełnomocnictwie, oraz procedur związanych z jego udzieleniem. Wprowadzenie obowiązku wskazania adresu do doręczeń elektronicznych dla określonych grup pełnomocników jest krokiem w kierunku modernizacji i usprawnienia komunikacji z organami podatkowymi.

Ordynacja podatkowa

Art. 144a Ordynacji podatkowej wprowadza szczegółowe zasady dotyczące doręczeń elektronicznych w postępowaniach podatkowych. Przepis ten jest istotny z punktu widzenia zarówno organów podatkowych, jak i podatników, ponieważ określa procedury i warunki, które muszą być spełnione, aby doręczenie elektroniczne było skuteczne.

#### 1. Adres do doręczeń elektronicznych

Przepis wskazuje dwa możliwe adresy do doręczeń elektronicznych:
- **Adres wpisany do bazy adresów elektronicznych**: Jest to adres oficjalnie zarejestrowany w bazie, co zapewnia jego aktualność i wiarygodność.
- **Adres powiązany z kwalifikowaną usługą rejestrowanego doręczenia elektronicznego**: W sytuacji, gdy adres nie jest wpisany do bazy, ale został użyty do wniesienia podania za pomocą kwalifikowanej usługi, również może być uznany za właściwy do doręczeń.

#### 2. Dzień doręczenia

Dzień doręczenia pisma na adres do doręczeń elektronicznych ustala się zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych. Ustawa ta precyzuje, że doręczenie elektroniczne jest skuteczne z chwilą, gdy adresat odbierze pismo, co jest potwierdzane odpowiednim dowodem elektronicznym.

#### 3. Doręczenie w sposób tradycyjny

Art. 144a odnosi się również do przypadków doręczeń tradycyjnych, o których mowa w art. 144 § 1b i 1c Ordynacji podatkowej. W takich sytuacjach doręczenie jest skuteczne, gdy odbierający pismo potwierdzi jego odbiór swoim podpisem i wskaże datę doręczenia. Jeśli odbierający uchyla się od potwierdzenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo, i przyczynę braku jej podpisu.

#### 4. Znaczenie praktyczne

Przepis ten ma kluczowe znaczenie w kontekście digitalizacji i usprawnienia postępowań podatkowych. Doręczenia elektroniczne przyspieszają procesy administracyjne, zmniejszają koszty i ryzyko błędów związanych z doręczeniami tradycyjnymi. Jednakże, aby doręczenie elektroniczne było skuteczne, konieczne jest przestrzeganie określonych procedur, co zapewnia bezpieczeństwo i pewność obrotu prawnego.

#### 5. Wnioski

Art. 144a Ordynacji podatkowej jest przepisem, który wprowadza nowoczesne rozwiązania do postępowań podatkowych, jednocześnie zapewniając odpowiednie mechanizmy kontroli i potwierdzenia doręczeń. Jest to krok w stronę większej efektywności administracji podatkowej oraz lepszego dostosowania do potrzeb współczesnych podatników, którzy coraz częściej korzystają z elektronicznych form komunikacji.

Podsumowując, przepis ten jest istotnym elementem w systemie doręczeń podatkowych, który wymaga od stron postępowania znajomości i przestrzegania określonych procedur, aby doręczenia były skuteczne i zgodne z prawem.

Prawo o adwokaturze

Art. 20a Prawa o notariacie wprowadza obowiązek dla notariuszy, aby posiadali adres do doręczeń elektronicznych, zgodnie z ustawą z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych. Przepis ten ma na celu usprawnienie komunikacji między notariuszami a innymi podmiotami, w tym organami administracji publicznej, poprzez wykorzystanie nowoczesnych technologii.

#### Obowiązek posiadania adresu do doręczeń elektronicznych

Zgodnie z art. 20a, każdy notariusz wykonujący zawód musi posiadać adres do doręczeń elektronicznych wpisany do bazy adresów elektronicznych. Adres ten jest definiowany w art. 2 pkt 1 ustawy o doręczeniach elektronicznych jako unikalny identyfikator umożliwiający doręczanie dokumentów w formie elektronicznej. Wprowadzenie tego obowiązku ma na celu zapewnienie, że notariusze będą mogli odbierać i wysyłać dokumenty w sposób szybki, bezpieczny i zgodny z przepisami prawa.

#### Wykreślenie adresu z bazy adresów elektronicznych

Minister Sprawiedliwości ma prawo wystąpić do ministra właściwego do spraw informatyzacji o wykreślenie adresu do doręczeń elektronicznych z bazy adresów elektronicznych w określonych przypadkach. Przypadki te są wymienione w art. 16 § 1 i 3, art. 43 § 3 i 4 oraz art. 68 § 1 Prawa o notariacie.

- **Art. 16 § 1 i 3**: Dotyczy sytuacji, w których notariusz przestaje wykonywać zawód, np. z powodu śmierci, rezygnacji lub skreślenia z listy notariuszy.
- **Art. 43 § 3 i 4**: Odnosi się do przypadków zawieszenia notariusza w wykonywaniu czynności notarialnych.
- **Art. 68 § 1**: Dotyczy sytuacji, w których notariusz zostaje pozbawiony prawa wykonywania zawodu na mocy prawomocnego orzeczenia sądu dyscyplinarnego.

#### Znaczenie regulacji

Wprowadzenie obowiązku posiadania adresu do doręczeń elektronicznych przez notariuszy jest krokiem w kierunku cyfryzacji i modernizacji usług notarialnych. Umożliwia to szybsze i bardziej efektywne zarządzanie dokumentami oraz komunikację z klientami i organami publicznymi. Ponadto, zapewnia większe bezpieczeństwo i pewność obrotu prawnego, co jest kluczowe w działalności notarialnej.

#### Wnioski

Art. 20a Prawa o notariacie jest istotnym elementem w procesie cyfryzacji usług notarialnych. Obowiązek posiadania adresu do doręczeń elektronicznych oraz możliwość jego wykreślenia w określonych przypadkach zapewniają, że notariusze będą mogli skutecznie i bezpiecznie wykonywać swoje obowiązki w nowoczesnym środowisku prawnym. Regulacja ta jest zgodna z ogólnymi trendami w zakresie informatyzacji administracji publicznej i usług prawnych, co przyczynia się do zwiększenia efektywności i transparentności tych usług.

Baza adresów

Baza adresów w przepisach

Kodeks postępowania administracyjnego2 przepisy

Ordynacja podatkowa2 przepisy

Prawo o adwokaturze1 przepis

Prawo o notariacie1 przepis