Art. 10. Obowiązki i uprawnienia dziennikarza

1. Zadaniem dziennikarza jest służba społeczeństwu i państwu. Dziennikarz ma obowiązek działania zgodnie z etyką zawodową i zasadami współżycia społecznego, w granicach określonych przepisami prawa.

2. Dziennikarz ma prawo odmówić wykonania polecenia służbowego, jeżeli oczekuje się od niego publikacji, która łamie zasady rzetelności, obiektywizmu i staranności zawodowej, o których mowa w art. 12 ust. 1.

3. Dziennikarz może nie zgodzić się na publikację materiału prasowego, jeżeli wprowadzono do niego zmiany wypaczające sens i wymowę jego wersji.

Komentarz do Art. 10.

Przepis określa podstawowe zadania, obowiązki i uprawnienia dziennikarza związane z wykonywaniem pracy. Jego punktem wyjścia jest założenie, że zadaniem dziennikarza jest służba społeczeństwu i państwu. Realizacja tego zadania ma odbywać się zgodnie z etyką zawodową oraz zasadami współżycia społecznego, a jednocześnie w granicach określonych przepisami prawa.

Istotnym elementem regulacji jest prawo odmowy wykonania polecenia służbowego. Dziennikarz może z niego skorzystać wtedy, gdy polecenie dotyczy publikacji naruszającej zasady rzetelności, obiektywizmu lub staranności zawodowej, wskazane w art. 12 ust. 1. Przepis wiąże więc możliwość odmowy z określonym rodzajem publikacji oraz z naruszeniem konkretnych standardów pracy dziennikarskiej.

Osobno uregulowano sytuację, w której materiał dziennikarza zostaje zmieniony. Dziennikarz może nie zgodzić się na publikację, jeśli wprowadzone zmiany wypaczają sens i wymowę jego wersji. Chodzi zatem nie o każdą modyfikację materiału, lecz o taką ingerencję, która zmienia jego znaczenie lub sposób oddziaływania.

W praktyce przepis wyznacza dwie płaszczyzny odpowiedzialności i ochrony: obowiązek przestrzegania standardów zawodowych oraz możliwość sprzeciwu wobec polecenia lub zmian naruszających te standardy. Jednocześnie podkreśla, że działalność dziennikarza podlega zarówno wymaganiom etycznym i społecznym, jak i granicom ustanowionym przez prawo.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2018 r. poz. 1914.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 9.Art. 11.