Art. 9. p.s.w.n. Osobowość prawna uczelni; autonomia; prowadzenie działalności w siedzibie uczelni lub jej filii

1. Uczelnia posiada osobowość prawną.

2. Uczelnia jest autonomiczna na zasadach określonych w ustawie.

3. Uczelnia prowadzi studia na co najmniej jednym kierunku.

4. Uczelnia prowadzi działalność w swojej siedzibie, a w przypadku gdy siedziba znajduje się na obszarze związku metropolitalnego – na tym obszarze. Uczelnia może prowadzić działalność poza siedzibą albo tym obszarem – w swojej filii.

5. Organy władzy publicznej mogą podejmować rozstrzygnięcia dotyczące uczelni tylko w przypadkach przewidzianych w ustawach.

Komentarz do Art. 9. pswn

Przepis określa podstawowe cechy i ramy działania uczelni. Uczelnia posiada osobowość prawną, co wskazuje, że jest odrębnym podmiotem prawa. Jednocześnie jest autonomiczna, ale autonomia ta obowiązuje na zasadach określonych w ustawie. Nie ma więc charakteru nieograniczonego, lecz jest związana regulacjami ustawowymi.

Warunkiem wskazanym w przepisie jest prowadzenie przez uczelnię studiów na co najmniej jednym kierunku. Przepis wiąże działalność uczelni z jej siedzibą. Co do zasady uczelnia prowadzi działalność w siedzibie, a jeżeli siedziba znajduje się na obszarze związku metropolitalnego, na tym obszarze. Prowadzenie działalności poza siedzibą albo poza tym obszarem jest dopuszczalne w filii. Tym samym przepis rozróżnia podstawowe miejsce działalności uczelni oraz szczególną jednostkę, która może służyć działalności prowadzonej poza tym miejscem.

Ostatni ustęp wyznacza granice ingerencji organów władzy publicznej. Mogą one podejmować rozstrzygnięcia dotyczące uczelni wyłącznie w przypadkach przewidzianych w ustawach. W praktyce oznacza to, że sama przynależność uczelni do sfery szkolnictwa wyższego nie wystarcza do podejmowania wobec niej dowolnych rozstrzygnięć. Potrzebna jest wyraźna podstawa ustawowa. Przepis łączy zatem status uczelni jako osoby prawnej, jej ustawowo określoną autonomię, obowiązek prowadzenia studiów oraz ograniczenie działań organów władzy publicznej.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 1571.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 8. pswn Art. 10. pswn