Art. 53. p.s.w.n. Kierunki, poziomy i profile studiów

1. Uczelnia prowadzi kształcenie na studiach na określonym kierunku, poziomie i profilu. Uczelnia przyporządkowuje kierunek do co najmniej 1 dyscypliny.

2. W przypadku przyporządkowania kierunku studiów do więcej niż 1 dyscypliny, wskazuje się dyscyplinę wiodącą, w ramach której będzie uzyskiwana ponad połowa efektów uczenia się.

3. Utworzenie studiów na określonym kierunku, poziomie i profilu wymaga pozwolenia ministra. Przepisów art. 10, art. 35–37, art. 79a, art. 81 oraz art. 96a–96n Kpa nie stosuje się.

4. Uczelnia, która w dyscyplinie, o której mowa w ust. 1, albo dyscyplinie wiodącej posiada kategorię naukową:

1) B – może uzyskać pozwolenie na utworzenie studiów na kierunku przyporządkowanym do tej dyscypliny oraz na określonym poziomie i profilu; 2)4) C albo nie posiada kategorii naukowej – może uzyskać pozwolenie na utworzenie studiów na kierunku przyporządkowanym do tej dyscypliny oraz na określonym poziomie i profilu praktycznym.

5. (uchylony)5)

5a. (uchylony)5)

5b. (uchylony)5)

5c. (uchylony)5)

5d. (uchylony)5) 6.6) Pozwolenie na utworzenie studiów na kierunkach lekarskim lub lekarsko-dentystycznym może uzyskać:

1) uczelnia akademicka, która według stanu na dzień złożenia wniosku:

a) posiada kategorię naukową A+, A albo B+ w dyscyplinie nauki medyczne lub w dyscyplinie nauki o zdrowiu lub

b) posiada kategorię naukową A+ albo A w co najmniej 3 dyscyplinach;

2) uczelnia, która według stanu na dzień złożenia wniosku prowadzi studia na co najmniej jednym kierunku przygotowującym do wykonywania zawodu, o którym mowa w art. 68 ust. 1 pkt 1–8, i:

a) posiada kategorię naukową w dyscyplinie nauki medyczne lub w dyscyplinie nauki o zdrowiu lub

b) zatrudnia co najmniej 12 nauczycieli akademickich prowadzących działalność naukową w dyscyplinie nauki medyczne lub dyscyplinie nauki o zdrowiu, dla których uczelnia jest podstawowym miejscem pracy.

6a. Do utworzenia studiów na kierunkach lekarskim lub lekarsko-dentystycznym nie stosuje się przepisów ust. 7–9.

7. Pozwolenia nie wymaga utworzenie studiów na kierunku przyporządkowanym do dyscypliny, o której mowa w ust. 1, albo dyscypliny wiodącej:

1) w której uczelnia posiada kategorię naukową A+, A albo B+; 2)7) zawierającej się w dziedzinie, o której mowa w art. 243 ust. 7.

8. Uczelnia akademicka może utworzyć studia na kierunku, którego program określa efekty uczenia się w ramach dyscyplin, w których uczelnia posiada kategorię naukową A+, A albo B+, zawierających się w co najmniej 3 dziedzinach. Przepisu ust. 2 nie stosuje się. 8a.8) Uczelnia akademicka może utworzyć z inną uczelnią akademicką studia wspólne interdyscyplinarne na kierunku przyporządkowanym do co najmniej dwóch dyscyplin, jeżeli uczelnie te posiadają kategorię naukową A+, A albo B+ we wszystkich dyscyplinach, do których w programie tych studiów przyporządkowano co najmniej 20 % efektów uczenia się, przy czym każda z uczelni w co najmniej jednej z tych dyscyplin. Przepisu ust. 2 nie stosuje się.

9. Uczelnia akademicka może utworzyć jednolite studia magisterskie na kierunku przyporządkowanym do dyscypliny, o której mowa w ust. 1, albo dyscypliny wiodącej, w której posiada kategorię naukową A+ albo A, lub dyscypliny zawierającej się w dziedzinie, o której mowa w art. 243 ust. 7, z tym że w przypadku studiów przygotowujących do wykonywania zawodów, o których mowa w art. 68 ust. 1 – jeżeli możliwość kształcenia na tym poziomie wynika z przepisów wydanych na podstawie art. 68 ust. 3. Przepisów wydanych na podstawie art. 81 w zakresie, o którym mowa w art. 81 pkt 2, nie stosuje się.

10. Uczelnia, która utworzyła studia na określonym kierunku, poziomie i profilu albo uzyskała pozwolenie na ich utworzenie, nie może utworzyć ani ubiegać się o pozwolenie na utworzenie studiów na kierunku, poziomie i profilu o tej samej nazwie lub których programy określają takie same efekty uczenia się, przyporządkowane do tej samej dyscypliny. Ograniczenie to nie dotyczy ubiegania się o pozwolenie na utworzenie studiów w filii.

Komentarz do Art. 53. pswn

Przepis określa zasady tworzenia i prowadzenia studiów na określonym kierunku, poziomie i profilu. Każdy kierunek musi zostać przyporządkowany co najmniej jednej dyscyplinie. Jeżeli przyporządkowanie obejmuje kilka dyscyplin, uczelnia wskazuje dyscyplinę wiodącą, w której uzyskiwana będzie ponad połowa efektów uczenia się.

Co do zasady utworzenie studiów wymaga pozwolenia ministra. Możliwość uzyskania pozwolenia zależy od kategorii naukowej uczelni w danej dyscyplinie. Kategoria B pozwala na prowadzenie studiów na określonym poziomie i profilu, natomiast kategoria C albo brak kategorii naukowej pozwala na uzyskanie pozwolenia wyłącznie dla profilu praktycznego. Odrębne, szczegółowe przesłanki dotyczą kierunków lekarskiego i lekarsko-dentystycznego. Wymagają one między innymi odpowiedniej kategorii naukowej w dyscyplinie nauk medycznych lub nauk o zdrowiu albo spełnienia warunków dotyczących prowadzonych studiów i zatrudnienia nauczycieli akademickich.

Pozwolenie nie jest wymagane, gdy kierunek jest przyporządkowany do dyscypliny, w której uczelnia ma kategorię A+, A albo B+, lub do dyscypliny zawierającej się w określonej dziedzinie. Uczelnia akademicka może także tworzyć studia o szerszym, interdyscyplinarnym charakterze, w tym wspólnie z inną uczelnią akademicką, jeżeli spełnione są wymagania dotyczące kategorii naukowych. Szczególne zasady przewidziano również dla jednolitych studiów magisterskich.

W praktyce przepis wiąże strukturę oferty studiów z potencjałem naukowym uczelni i rozdziela przypadki wymagające zgody ministra od tych, w których zgoda nie jest potrzebna. Zapobiega też powielaniu przez tę samą uczelnię studiów o tej samej nazwie albo o takich samych efektach uczenia się przyporządkowanych do tej samej dyscypliny, z wyjątkiem ubiegania się o pozwolenie na studia w filii.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 1571.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 52. pswn Art. 54. pswn