Art. 89. p.c. Oświadczenie strony

1. Jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia, organ celny przyjmuje od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

2. Przed przyjęciem oświadczenia organ celny uprzedza stronę o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

Komentarz do Art. 89. pc

Przepis określa, w jakiej sytuacji organ celny może przyjąć od strony oświadczenie zamiast urzędowego zaświadczenia. Rozwiązanie to dotyczy wyłącznie przypadków, w których przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia. Jeżeli taki wymóg nie został ustanowiony, strona może złożyć wniosek o przyjęcie oświadczenia.

Oświadczenie nie jest zwykłym wyjaśnieniem składanym bez szczególnych konsekwencji. Musi zostać złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Oznacza to, że znaczenie ma zarówno treść oświadczenia, jak i świadomość osoby, która je składa, że przepisy wiążą podanie nieprawdy z odpowiedzialnością karną.

Przepis nakłada także na organ celny konkretny obowiązek proceduralny. Przed przyjęciem oświadczenia organ musi uprzedzić stronę o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Ostrzeżenie powinno więc poprzedzać przyjęcie dokumentu, a nie następować dopiero po jego złożeniu.

W praktyce regulacja pozwala zastąpić zaświadczenie oświadczeniem strony, ale tylko wtedy, gdy przepisy nie wymagają urzędowego potwierdzenia oraz gdy strona sama o to wystąpi. Jednocześnie przyjęcie takiego oświadczenia jest związane z formalnym uprzedzeniem o odpowiedzialności karnej. Przepis wyznacza tym samym zarówno warunek zastosowania tej formy potwierdzenia, jak i podstawową czynność, którą organ celny musi wykonać przed przyjęciem oświadczenia.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 1373.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 88. pc Art. 90. pc