o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów
Oddział 1. Przepisy ogólne
Oddział 1
Przepisy ogólne
1. Psychologowie są zorganizowani na zasadach samorządu zawodowego.
2. Samorząd psychologów jest niezależny w wykonywaniu swoich zadań i podlega tylko przepisom prawa.
3. Przynależność psychologa do samorządu psychologów jest obowiązkowa.
1. Jednostkami organizacyjnymi samorządu psychologów są:
1) Krajowa Izba;
2) regionalne izby.
2. Liczbę i obszar działania poszczególnych regionalnych izb ustala Krajowy Zjazd Psychologów, zwany dalej „Krajowym Zjazdem”.
3. Liczba regionalnych izb nie może być mniejsza niż cztery.
4. Przy ustalaniu obszaru działania regionalnych izb uwzględnia się podział administracyjny Rzeczypospolitej Polskiej.
5. Krajowa Izba i regionalne izby posiadają osobowość prawną.
Art. 33.
Siedzibą Krajowej Izby jest Warszawa.
Art. 34. Zadania samorządu psychologów
Do zadań samorządu psychologów należy w szczególności:
1) sprawowanie pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu psychologa;
2) ustanawianie zasad etyki zawodowej dotyczących wykonywania zawodu psychologa oraz dbanie o ich przestrzeganie;
3) prowadzenie postępowania w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów;
4) reprezentowanie psychologów i ochrona ich interesów zawodowych;
5) organizacja lub koordynacja doskonalenia zawodowego psychologów;
6) współdziałanie z organami administracji publicznej oraz organizacjami w kraju i za granicą w sprawach dotyczących wykonywania zawodu psychologa;
7) opiniowanie aktów prawnych dotyczących zawodu psychologa;
8) zarządzanie majątkiem Krajowej Izby i regionalnych izb.
1. Wybory do organów samorządu psychologów są równe, powszechne i odbywają się w głosowaniu tajnym przy nieograniczonej liczbie kandydatów.
2. Czynne i bierne prawo wyborcze przysługuje wszystkim członkom izb psychologów, z wyłączeniem:
1) prawomocnie skazanych na kary dyscyplinarne, o których mowa w art. 94 ust. 1 pkt 2–5, przez okresy wskazane w art. 94 ust. 5 i 6 lub
2) członków, wobec których sąd orzekł prawomocnie środek karny pozbawienia praw publicznych lub środek karny polegający na zakazie wykonywania zawodu psychologa albo sąd lub prokurator wydał postanowienie o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia wykonywania zawodu psychologa.
3. Delegatami:
1) na Krajowy Zjazd są psychologowie z każdej regionalnej izby w liczbie proporcjonalnej do ich liczebności w regionalnych izbach;
2) na regionalny zjazd psychologów, zwany dalej „regionalnym zjazdem”, są psychologowie z danej regionalnej izby w liczbie proporcjonalnej do ich liczebności w tej izbie.
4. Wyboru delegatów:
1) dokonuje się spośród członków regionalnej izby, którzy zgłosili chęć kandydowania;
2) dokonują członkowie regionalnej izby.
5. Delegaci mogą być wybierani w trybie korespondencyjnym, w tym z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2024 r. poz. 1513) na zasadach określonych w art. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz. UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, z późn. zm.4)).
6. Obowiązkiem delegata jest udział w zjeździe, na który został wybrany.
1. Organy samorządu psychologów podejmują decyzje w drodze uchwał zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy członków. W przypadku równej liczby głosów decyduje głos przewodniczącego.
2. Organ samorządu psychologów może obradować na posiedzeniach prowadzonych z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, co może obejmować w szczególności:
1) transmisję posiedzenia w czasie rzeczywistym między uczestnikami posiedzenia;
2) wielostronną komunikację w czasie rzeczywistym, w ramach której uczestnicy posiedzenia mogą wypowiadać się w jego toku;
3) identyfikację osoby, która korzysta ze środków komunikacji elektronicznej;
4) oddanie głosu z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej.
3. Przetwarzanie danych osobowych dokonywane przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej odbywa się na zasadach określonych w art. 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych).
4. Posiedzenia organów samorządu psychologów są protokołowane. Protokół zawiera w szczególności:
1) imiona i nazwiska członków organu samorządu psychologów oraz innych upoważnionych osób uczestniczących w posiedzeniu;
2) zapis przebiegu posiedzenia, w tym treść podjętych uchwał i wyniki głosowań.
1. Krajowa Rada i regionalne rady przekazują ministrowi właściwemu do spraw pracy odpisy uchwał w terminie 14 dni od dnia ich podjęcia. Krajowa Rada przekazuje również ministrowi właściwemu do spraw pracy odpisy uchwał Krajowego Zjazdu w terminie 30 dni od dnia ich podjęcia.
2. Minister właściwy do spraw pracy może zaskarżyć do Sądu Najwyższego uchwałę organu samorządu psychologów pod zarzutem niezgodności z prawem w terminie 60 dni od dnia jej doręczenia. Zaskarżoną uchwałę Sąd Najwyższy utrzymuje w mocy albo ją uchyla i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania właściwemu organowi samorządu psychologów, ustalając wytyczne co do sposobu jej załatwienia.
3. Minister właściwy do spraw pracy może zwrócić się do Krajowego Zjazdu, regionalnego zjazdu, Krajowej Rady lub regionalnej rady z wnioskiem o podjęcie uchwały w sprawie należącej do właściwości samorządu psychologów.
4. Wniosek, o którym mowa w ust. 3, rozpatruje najbliższy Krajowy Zjazd albo regionalny zjazd, a Krajowa Rada albo regionalna rada – w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia.
5. Przepisów ust. 1–3 nie stosuje się do uchwał w sprawie wpisu do Rejestru, odmowy wpisu do Rejestru oraz skreślenia psychologa z Rejestru.
6. W przypadku powzięcia przez ministra właściwego do spraw pracy wątpliwości co do zgodności z prawem uchwały w sprawie wpisu do Rejestru, odmowy wpisu do Rejestru lub skreślenia psychologa z Rejestru minister może zwrócić się do regionalnej rady lub Krajowej Rady o przekazanie podjętej przez tę radę uchwały. Regionalna rada lub Krajowa Rada przekazuje uchwałę w terminie 14 dni od dnia doręczenia wystąpienia ministra. Minister właściwy do spraw pracy w terminie miesiąca od dnia otrzymania uchwały może zwrócić się z wnioskiem do Krajowej Rady o wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej uchwały. Krajowa Rada wszczyna postępowanie w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku ministra.
7. Regionalna rada może wszcząć postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie wpisu do Rejestru, odmowy wpisu do Rejestru lub skreślenia psychologa z Rejestru w przypadku powzięcia wątpliwości co do ich zgodności z prawem.
1. Kadencja organów samorządu psychologów trwa 4 lata.
2. Organy samorządu psychologów działają do czasu ukonstytuowania się nowo wybranych organów.
3. Tej samej funkcji w tym samym organie samorządu psychologów nie można sprawować dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje. Pełnienie funkcji dłużej niż przez 24 miesiące w danej kadencji przyjmuje się za pełnienie tej funkcji przez pełną kadencję.
4. Wyboru zastępców rzecznika dyscyplinarnego dokonuje się na okres kadencji rzecznika dyscyplinarnego. Zastępcy rzecznika dyscyplinarnego pełnią funkcje do czasu wyboru nowych zastępców rzecznika dyscyplinarnego.
5. Członkowie organów samorządu psychologów mogą być odwołani przez organ, który ich wybrał.
6. Mandat członka organu samorządu psychologów wygasa z rozpoczęciem posiedzenia nowo wybranego organu samorządu psychologów kolejnej kadencji, a przed tym terminem w przypadku:
1) zrzeczenia się mandatu;
2) prawomocnego orzeczenia kary dyscyplinarnej, o której mowa w art. 94 ust. 1 pkt 2–6;
3) odwołania przez organ;
4) utraty prawa wykonywania zawodu psychologa.
7. Zmiana przez psychologa przynależności do regionalnej izby powoduje wygaśnięcie mandatu wyłącznie w organie regionalnej izby, do której psycholog dotychczas przynależał.
8. W przypadku wygaśnięcia mandatu na miejsce członka organu samorządu psychologów wstępuje kandydat, który w wyborach do tego organu uzyskał kolejną największą liczbę głosów, a nie utracił biernego prawa wyborczego. Przy równej liczbie głosów decyduje kolejność umieszczenia na liście kandydatów.
9. Mandat rzecznika dyscyplinarnego ulega zawieszeniu, jeżeli przeciwko niemu toczy się postępowanie karne lub postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej psychologów.
1. Samorząd psychologów może prowadzić działalność gospodarczą.
2. Działalność samorządu psychologów jest finansowana:
1) ze składek członkowskich;
2) z opłat, o których mowa w art. 13 ust. 1, 3, 6 i 7;
3) z kar pieniężnych, o których mowa w art. 94 ust. 1 pkt 3;
4) z działalności gospodarczej, o której mowa w ust. 1.
3. Działalność samorządu psychologów może być finansowana z innych źródeł niż wskazane w ust. 2, w szczególności z zapisów, darowizn i dotacji.
4. Na pisemny wniosek psychologa regionalna rada może go zwolnić od obowiązku opłacania składek członkowskich w całości lub w części. Do wniosku psycholog dołącza:
1) oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny lub ich ponoszenie narazi go na taki uszczerbek;
2) dokumenty uprawdopodabniające wskazany we wniosku stan faktyczny.
5. Psycholog informuje regionalną radę o każdej zmianie okoliczności, na podstawie których został zwolniony od obowiązku opłacania składek członkowskich w całości lub w części.
Art. 40. Egzekucja składek członkowskich
Nieopłacone w terminie składki członkowskie podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132, 620 i 1302).
1. Utrzymanie i rozwój systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 5 ust. 2, w celu realizacji zadań określonych w ustawie zapewnia Krajowa Rada.
2. Administratorami danych osobowych, o których mowa w art. 5 ust. 9, art. 6 ust. 1, art. 8 i art. 9, w zakresie zadań nadanych im ustawą są regionalna rada i Krajowa Rada.
3. Okres przechowywania danych osobowych, o których mowa w art. 8 i art. 9, w odniesieniu do osób, co do których została wydana prawomocna uchwała w sprawie odmowy wpisu do Rejestru, wynosi 3 lata od końca roku kalendarzowego, w którym zakończyło się postępowanie w sprawie wpisu do Rejestru.
4. Okres przechowywania danych osobowych, o których mowa w art. 8 i art. 9, w odniesieniu do osób, o których mowa w art. 14 ust. 1, wynosi 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym uchwała w sprawie skreślenia psychologa z Rejestru stała się prawomocna.
5. Krajowa Rada zapewnia cyberbezpieczeństwo systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 5 ust. 2, przez:
1) prowadzenie systematycznego szacowania ryzyka wystąpienia incydentu oraz zarządzanie tym ryzykiem;
2) wdrożenie odpowiednich i proporcjonalnych do oszacowanego ryzyka środków technicznych i organizacyjnych.
Pełna treść aktu: o zawodzie psychologa oraz samorządzie zawodowym psychologów.