Art. 10. Ustalanie niezdolności i uszczerbku

Brzmienie obowiązuje od 13 kwietnia 2026 r. Zmieniono: art. 10. Podstawa: Ustawa z dnia 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw – Dz.U. 2026 poz. 26.

Orzeczenie o niezdolności do pracy oraz jej związku z wypadkiem w szczególnych okolicznościach, o których mowa w art. 2 ust. 1, lub chorobą zawodową, o której mowa w art. 2 ust. 2, związku śmierci z takim wypadkiem lub chorobą wydaje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na zasadach i w trybie określonych w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, z późn. zm.15)). Lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustala również stały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu oraz jego związek z takim wypadkiem lub chorobą zawodową.

Komentarz do Art. 10.

Przepis określa, kto i w jakim trybie dokonuje ustaleń potrzebnych do oceny niezdolności do pracy oraz jej związku ze zdarzeniami wskazanymi w art. 2. Chodzi o wypadek w szczególnych okolicznościach, o którym mowa w art. 2 ust. 1, oraz chorobę zawodową określoną w art. 2 ust. 2. Właściwym podmiotem jest lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Do jego zadań należy wydanie orzeczenia o niezdolności do pracy, a także ustalenie, czy niezdolność ta pozostaje w związku z takim wypadkiem lub chorobą zawodową. Lekarz orzecznik ocenia również związek śmierci z wypadkiem w szczególnych okolicznościach albo z chorobą zawodową. Przepis obejmuje więc zarówno sytuację osoby, której dotyczy niezdolność do pracy, jak i ustalenie przyczyny śmierci.

Ponadto lekarz orzecznik ustala stały lub długotrwały uszczerbek na zdrowiu oraz jego związek z wypadkiem lub chorobą zawodową. Są to odrębne ustalenia, dotyczące rodzaju uszczerbku i jego powiązania ze zdarzeniem albo chorobą wskazanymi w przepisie.

Orzekanie odbywa się na zasadach i w trybie określonych w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych wskazanej w przepisie. Znaczenie praktyczne regulacji polega na skoncentrowaniu wskazanych ocen w kompetencji lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz na określeniu zakresu jego ustaleń, obejmującego niezdolność do pracy, związek zdarzenia ze skutkiem oraz uszczerbek na zdrowiu.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2020 r. poz. 984.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 9.Art. 11.